راوینکسدستیار هوشمند مالیاتی۰۹۲۰۸۵۲۱۱۸۵
مشاوره و پشتیبـانی
نامشخص
شماره: مب ٫ ۱۷۳۳ تاریخ : ۱۳۸۳٫۱۰٫۲۶ «بسمه تعالی» جهت اطلاع کلیه مدیران عامل محترم بانکهای دولتی و غیر دولتی شرکت دولتی پست بانک ارسال گردید احتراما نظر به اهمیت بحث پولشویی در جهان امروز و ضرورت شناسایی دقیق کارگزاران بانکی مدتی است مراجع بانکی بین المللی نام و مشخصات بانکها و موسسات اعتباری مجاز ایرانی را از این مدیریت استعلام می نماید از اینرو خواهشمند است دستور فرمایید نسبت به تکمیل اطلاعات ذیل به صورت فارسی و انگلیسی و ارسال آن به این اداره اقدام مقتضی معمول گردد. توجه می فرمایید که مشخصات درخواستی در واقع مشخصاتی است که آن بانک | موسسه اعتباری خود را در جهان معرفی کرده است و یا تصمیم به معرفی دارد. ص اسم دقیق بانک یا موسسه اسامی اعضاء هیات مدیره نام مدیر عامل نام رئیس هیات مدیره آدرس دقیق اداره مرکزی تلفن تماس اداره مرکزی فاکس اداره مرکزی تلفن گویا در صورت موجود بودن آدرس الکترونیکی بانک Web Site اختصاصی در صورت وجود مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره: مب ٫ ۱۴۶۹ تاریخ ۱۳۸۳٫۹٫۱۵ بسمه تعالی جهت اطلاع کلیه مدیران عامل بانکهای تجاری دولتی ارسال گردید. احتراما پیرو بخشنامه مب ۱۲۴۰ مورخ ۱۳۸۳٫۸٫۱۶ موضوع ابلاغ مصوبه یکهزار و سی و دومین جلسه مورخ ۱۳۸۳٫۸٫۲ شورای محترم پول و اعتبار در خصوص افزایش مبلغ اعطایی تسهیلات جعاله به منظور مرمت و بازسازی واحدهای دارای ارزش ملی فرهنگی و معماری به استحضار می رساند عبارت اعطای تسهیلات به روش قبلی در مصوبه فوق الذکر ناظر بر مدت بازپرداخت تسهیلات اعطایی میباشد که بر اساس مصوبات شورای محترم پول و اعتبار ۸ سال تعیین شده است. ام مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره مب٫ ۱۴۵۰ تاریخ: ۱۳۸۳٫۹٫۱۴ بسمه تعالی جهت اطلاع کلیه مدیران عامل بانکهای دولتی و غیر دولتی شرکت دولتی پست بانک و موسسه اعتباری توسعه ارسال گردید. با سلام بدینوسیله بند ۲ از مصوبه یکهزار و سی و چهارمین جلسه مورخ ۱۳۸۳٫۸٫۳۰ شورای محترم پول و اعتبار را که متضمن اصلاحاتی در دستورالعملهای اجرایی فروش اقساطی مسکن و اجاره به شرط تملیک میباشد به شرح ذیل به استحضار می رساند: قید نوساز دست اول از تبصره ذیل ماده ۲ دستورالعمل اجرایی فروش اقساطی مسکن و بند ب ماده ۴ دستور العمل اجرایی اجاره به شرط تملیک حذف گردد. خواهشمند است مقرر فرمایند مراتب به طریق مقتضی به کلیه شعب و واحدهای تابعه آن بانک جهت اجراء ابلاغ گردد. م مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره: مب٫ ۱۳۴۰ تاریخ : ۱۳۸۳٫۸٫۱۶ «بسمه تعالی» جهت اطلاع کلیه مدیران عامل بانکهای تجاری دولتی و بانک مسکن ارسال گردید احتراما بدینوسیله بند سوم از مصوبات یکهزار و سی و دومین جلسه مورخ ۱۳۸۳٫۸٫۲ شورای محترم پول و اعتبار در خصوص افزایش مبلغ اعطایی تسهیلات جعاله به منظور مرمت و بازسازی واحدهای دارای ارزش ملی فرهنگی و معماری به شرح ذیل به استحضار میرسد: شورای پول و اعتبار با تقاضای وزارت مسکن و شهرسازی مبنی بر افزایش سقف فردی تسهیلات به میزان هفتاد میلیون ریال و افزایش سقف پنج ساله کلی تسهیلات تا میزان یکصد میلیارد ریال از قرار هر سال بیست میلیارد ریال موافقت نمود و مقرر داشت اعطای تسهیلات به روش قبلی و با نرخ حداقل بخش خدمات و بازرگانی در قالب عقد جعاله و با معرفی وزارت مسکن و شهرسازی توسط بانکهای عامل پرداخت شود. خواهشمند است مقرر فرمایند مراتب جهت اجرا به کلیه واحدهای ذیربط آن بانک ابلاغ گردد. ص مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره: مب ۱۲۳۸ تاریخ : ۱۳۸۳٫۸٫۱۶ «بسمه تعالی» جهت اطلاع کلیه مدیران عامل محترم بانکهای دولتی خصوصی و موسسه اعتباری توسعه ارسال گردید به موجب مصوبه یکهزار و سی و دومین جلسه مورخ ۱۳۸۳٫۸٫۲ شورای پول و اعتبار بدینوسیله دستورالعمل اجرایی تبصره ذیل مواد ۵۱ و ۵۸ آئین نامه فصل سوم قانون عملیات بانکی بدون ربا در خصوص اعطای تسهیلات به خریداران کالاهای مصرفی با دوام ساخت داخل کشور از محل انتقال مانده تسهیلات استفاده شده تولید کنندگان جهت استحضار ارسال می گردد. خواهشمند است مقرر فرمایند مفاد دستور العمل فوق الذکر جهت اجرا به کلیه واحدهای ذیربط ابلاغ گردد. ص پیوست دارد. مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره مب ۱۱۴۶ تاریخ ۱۳۸۳٫۷٫۳۰ بسمه تعالی جهت اطلاع کلیه مدیران عامل بانکهای تجاری ارسال گردید. با سلام پیرو بخشنامه های شماره مب ٫ ۳۸۷ مورخ ۱۳۸۳٫۳٫۲۳ و مب ۵۵۵ مورخ ۱۳۸۳٫۴٫۱۸ بدینوسیله به استحضار میرساند بر اساس مصوبه مورخ ۱۳۸۳٫۷٫۱۵ کمیسیون اعتباری این بانک سهم بخشهای مختلف اقتصادی از افزایش در مانده تسهیلات اعطایی آن بانک به بخش غیر دولتی پس از کسر الزامات قانونی و تسهیلات از محل سپرده های قرض الحسنه برای رفع احتیاجات ضروری و اشتغال در سال ۱۳۸۳ بشرح ذیل اصلاح گردیده است. بخش اقتصادی درصد کشاورزی ۱۷٫۵ صنعت و معدن ۲۰ مسکن و ساختمان ۱۳٫۶ صادرات ۴ بازرگانی داخلی خدمات و متفرقه ۹/۱ مصارف آزاد خارج از نسبتهای مربوط به بخشها ۴۳ جمع ۱۰۰ خواهشمند است دستور فرمایند مراتب فوق به کلیه مبادی ذیربط در آن بانک ابلاغ و برحسن اجرای آن نظارت کافی معمول گردد. ام مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره: مب٫ ۱۱۰۱ تاریخ : ۱۳۸۳٫۷٫۲۵ «بسمه تعالی» جهت اطلاع کلیه مدیران عامل بانکهای غیر دولتی به استثناء بانک اقتصادنوین و موسسه اعتباری توسعه و شرکت دولتی پست بانک ارسال گردید با سلام بر اساس اطلاعات دریافتی اخیرا برخی از بانکها و موسسات اعتباری اقدام به اعطای تسهیلات بابت خرید سهام به مشتریان متقاضی نموده اند. از این رو به اطلاع می رساند پرداخت تسهیلات برای این موضوع به علل مختلف از جمله مغایرت با اصول حاکم بر قانون عملیات بانکی بدون ربا ایجاد اختلال در بازار سرمایه از طریق افزایش کاذب قیمت سهام و ریسک بالایی که متوجه بانک یا موسسه اعتباری میسازد مجاز نمی باشد. لذا خواهشمند است دستور فرمایند ضمن توقف فعالیت در این زمینه موضوع در اسرع وقت به کلیه واحدهای ذی ربط آن بانک ٫ موسسه ابلاغ شود و بر حسن اجرای آن نظارت گردد. ص مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره: مب ٫ ۱۰۰۳ تاریخ: ۱۳۸۳٫۷٫۴ بسمه تعالی جهت اطلاع مدیران عامل کلیه بانکهای دولتی به استثنای بانک صنعت و معدن و شرکت دولتی پست بانک ارسال گردید. با توجه به سوال برخی از بانکها در خصوص چگونگی پرداخت تسهیلات تکلیفی - تبصره ای توسط شعب بانکها در مناطق آزاد بدینوسیله بخشی از مصوبه سی و هشتمین جلسه کمیته سیاستگزاری و نظارت بر بانکهای مناطق آزاد مورخ ۱۳۸۳٫۶٫۱ به شرح زیر اعلام می گردد: شعب بانکهای دولتی مستقر در مناطق آزاد تجاری صنعتی ج... میتوانید به عنوان عامل بانک مادر در سرزمین اصلی و با استفاده از منابع متعلق به بانک ما در خدمات لازم را ارائه نمایند. توجه خواهند داشت که نرخ سود این قبیل تسهیلات و سایر شرایط آن باید همانند موارد. مشابه در سرزمین اصلی باشد. ام مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره: مب ۹۶۹ تاریخ : ۱۳۸۳٫۹٫۳۰ «بسمه تعالی» جهت اطلاع کلیه مدیران عامل محترم بانکهای دولتی و غیر دولتی به جز بانک اقتصاد نوین)، موسسه اعتباری توسعه و شرکت دولتی پست بانک ارسال گردید با سلام همان گونه که مستحضرند روش فعلی بانکها جهت محاسبه سود تسهیلات در عقود فروش اقساطی و اجاره به شرط تملیک و نیز نحوه تقسیط بر اساس فرمول ذیل میباشد ( ۱ + تعداد اقساط » نرخ سود » اصل تسهیلات = سود دوران فروش اقساطی تعداد اقساط در سال ۲۰ × ۱۰۰ سود دوران فروش اقساطی + اصل تسهیلات = مبلغ هر قسط تعداد اقساط نتایج حاصل از بررسی به عمل آمده حاکی از آن است که مکانیزم روش فوق به لحاظ محاسباتی از منطق قوی برخوردار نبوده و در عمل بانکها سود واقعی و مورد نظر خود را دریافت نمی نمایند که در این رابطه پیشنهاداتی نیز از سوی برخی بانکها جهت اصلاح روش فعلی به این مدیریت منعکس گردیده است. ضمن ارسال روش پیشنهادی که شامل نحوه محاسبه سود کل تسهیم هر قسط به اصل و سود و نیز مبلغ هر قسط میباشد خواهشمند است مقرر فرمایند موضوع توسط کارشناسان ذی ربط آن بانک مورد بررسی قرار گرفته و اظهار نظر آن بانک در این زمینه حداکثر تا پایان آبان ماه سالجاری به این مدیریت اعلام گردد. ص پیوست: دو برگ مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶ روش پیشنهادی جهت محاسبه سود دوران فروش اقساطی در حالت اقساط ماهیانه مساوی). محاسبه مبلغ هر قسط و نیز تسهیم هر قسط به اصل و سود مفروضات اصل تسهیلات نرخ سود سالیانه تعداد اقساط به ماه) : مبلغ هر قسط با فرض این که مشتری در پایان هر ماه مبلغ ۸ ریال بابت هر قسط شامل اصل و سود پرداخت می نماید و سود مشتری در هر قسط نیز برابر مانده بابت اصل در ابتدای هر ماه ضربدر نرخ سود سالانه تقسیم بر دوازده میباشد جدول ذیل را تشکیل میدهیم کون قسط قسط بابت اصل قسط بابت سود مانده تسهیلات A A-P P P P A (+)(-)+ -4 ( r P A (ー)+ ا-،بن A " آل ۱۲ ) A 41 -۱ - زآ۱ب۱ح A اپ پ( ر۱۲ ز ۱/- -1 ۱۰۰- ۱ لار ) - آ A\ r ۰۲ر ۲ از آنجا که مجموع ارقام مندرج در ستون قسط بابت اصل تسهیلات بایستی مساوی با P گردد، خواهیم بدیهی است که نحوه تسهیم هر قسط به اصل و سود نیز مطابق با جدول صفحه قبل می باشد.
نامشخص
شماره مب ۹۶۸ تاریخ ۱۳۸۳٫۶٫۳۰ بسمه تعالی جهت اطلاع کلیه مدیران عامل محترم بانکهای غیر دولتی شرکت دولتی پست بانک و موسسه اعتباری توسعه ارسال گردید. همانگونه که استحضار دارند یکی از مباحث بسیار مهم در عرصه بانکداری مقوله ریسک عملیاتی و شیوه مدیریت آن میباشد توسعه سیستم ها و ابزارهای مختلف روشهای انجام کار و فناوریهای نوین بانکی از یکسو گسترش خدمات جدید بانکی را در پی دارد لیکن از سوی دیگر زمینه های زیادی را برای نفوذ ریسک عملیاتی در فعالیتهای مختلف بانکی فراهم می آورد. بنابراین حوزه عملکرد ریسک عملیاتی بسیار گسترده است و ضرورت دارد مدیریت بانکها و موسسات اعتباری با تمهید تدابیر لازم - به ویژه تقویت نظامهای کنترل داخلی - به اداره موثر این حوزه از ریسک بپردازند. با عنایت به مراتب فوق مقاله پیوست که ترجمه اثری از کمیته نظارت بانکی بال تحت عنوان «اقدامات موثر برای مدیریت و نظارت بر ریسک عملیاتی می باشد و در فوریه سال ۲۰۰۳ میلادی از سوی این نهاد انتشار یافته است ارسال می گردد. این نوشتار پس از ارائه تعریفی از ریسک عملیاتی به طرح اصول ده گانه ای می پردازد که به اعتقاد این کمیته اقداماتی موثر در مدیریت ریسک مزبور به حساب می آیند. امید می رود انتشار و توزیع آثاری از این قبیل به بسط و تعمیق دانش بانکداری در نظام بانکی کشور انجامیده توفیق روزافزون دست اندرکاران امر در مدیریت موثر ریسک عملیاتی را در پی داشته باشد. خواهشمند است دستور فرمایند این نوشتار جهت مطالعه و بهره برداری های لازم برای واحدهای ذیربط ارسال گردد. ام مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶ بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی اقدامات موثر برای مدیریت و نظارت بر ریسک عملیاتی از انتشارات کمیته نظارت بر بانکداری بال بانک تسویه بین المللی (فوریه (۲۰۰۳) ترجمه : عبد المهدی ارجمند نزد کرو، مطالدانی بانگی و اعتباری مرداد ۱۳۸۳ فهرست مطالب شماره صفحه پیشگفتار مترجم مقدمه پیشینه موضوع عملکرد و گرایشات موجود در صنعت بانکداری اقدامات موثر توسعه محیط مناسبی برای مدیریت ریسک مدیریت ریسک شناسائی ،ارزیابی ،نظارت و کاهش - کنترل نقش ناظرین نقش افشاء پیشگفتار مترجم امروزه «ریسک عملیاتی و شیوه مدیریت آن به یکی از مهمترین مباحث موجود در صنعت بانکداری تبدیل شده است. تاثیرات بالقوه ای که این شاخه از ریسک میتواند بر عملکرد بانکها و موسسات مالی داشته باشد گاه به حدی گسترده است که به ورشکستگی واحدهای مزبور می انجامد. برخورداری از این توان بالقوه سبب شده است تا صاحبنظران و مراجع ذیربط تلاشهای گسترده ای را جهت شناخت و مدیریت موثر این ریسک آغاز نمایند. مساعی یاد شده در صدد تعریف و تبیین ریسک عملیاتی تشخیص نقاط حساس پیش بینی رفتار و در نهایت کاهش آن هستند. وسعت عملکرد این شاخه از ریسک - که ذیل طبقه وسیع تر «ریسک بازار محصول طبقه بندی میشود - موجب شده است برخی صاحبنظران بجای ارائه تعریفی ایجابی از آن که ترسیم گر حوزه عملکرد و تعیین کننده مصادیق آن باشد به ارائه تعاریفی سلبی مبنی بر احصاء اقلامی که در این طبقه نمی گنجند روی آورند. از این رو برخی بانکها از آن تحت عنوان هر نوع ریسکی بجز ریسک اعتباری و بازار یاد کرده اند. با وجود این فعالین این عرصه به تعاریفی از این دست اکتفا نکرده تعاریفی همچون «ریسک ناشی از اشکال در کنترلهای داخلی خطای انسانی و حوادث غیر مترقبه که در فعالیت عادی موسسات بانکی اختلال ایجاد می کند یا بیانگر خطری که طی آن سیستمها در نتیجه زبانهای سرمایه ای یا کاهش ارزش قادر به انجام صحیح وظایف نخواهند بود را ارائه نموده تلاشهای گسترده ای را جهت تعیین حوزه وظایف و مسئولیتهای هیات مدیره و مدیریت ارشد در قبال این مجموعه از ریسک مصروف داشته اند. کمیته بال ریسک عملیاتی را به عنوان ریسک زبان ناشی از فرآیندها افراد و سیستمهای نامناسب و ناتوان یا ناشی از رویدادهای خارجی تعریف کرده است. شایان ذکر است ریسک عملیاتی با سایر ریسکهای بانکی تفاوت دارد بدین معنا که پذیرش این ریسک بطور مشخص در قبال کسب بازده مورد انتظاری انجام نمی گیرد بلکه ریسک عملیاتی در مسیر طبیعی فعالیت موسسه قرار دارد. از این رو ریسک عملیاتی ریسکی ناخواسته بحساب می آید. از سوی دیگر مجموعه اقداماتی که در صدد تعمیق شناخت ماهیت این ریسک برآمده اند و تلاش دارند تا به کمک علوم و فنون کمی و آزمونهای برازش روند یا نظم خاصی را در میان داده ها بیابند و بر آن اساس رفتار این ریسک را پیش بینی کنند هنوز مراحل اولیه حیات خود را تجربه نموده بعضا محل بحث و اختلاف نظر هستند. گستره وسیع حوزه کارکردی این ریسک - علاوه بر ایجاد مشکل در کمی سازی آن - دارای اثر مهمتری نیز میباشد و آن تاثیر ژرفی است که بر ادبیات این موضوع داشته است. ادبیاتی که به دلیل طرح پیشنهادات فراوان جهت پیشگیری از وقوع هرگونه اختلال خطا و ایجاد وقفه در فرآیند عملیاتی به تدریج ماهیتی تجویزی یافته است و امروزه بسیاری از متون موجود در این زمینه استفاده از کنترلهای پیش نگر را مدنظر قرار داده اند کنترلهایی که قبل از شروع عملیات جریان یافته سعی در پیشگیری از بروز این گونه حوادث و رخدادها دارند. مقاله پیوست ترجمه اثری از کمیته نظارت بانکی بال تحت عنوان 1- Feedforward Controls اقدامات موثر برای مدیریت و نظارت بر ریسک عملیاتی است که در فوریه سال میلادی از سوی این نهاد انتشار یافته است. نوشتار حاضر پس از ارائه تعریفی از ریسک عملیاتی به طرح اصول ده گانه ای می پردازد که به اعتقاد این کمیته اقدامات موثری جهت شناسائی ارزیابی نظارت و کنترل - کاهش ریسک عملیاتی به حساب می آیند و نقش ناظران و افشاء را در این میان مشخص مینمایند. همانند سایر آثار منتشره از سوی این کمیته در زمینه ریسکهای بانکی این مقاله نیز پس از طرح اصول ده گانه مزبور به شرح و تبیین آنها طی بندهای تکمیلی پس از آن پرداخته است. این اصول ۱۰ گانه در قالب ۴ سرفصل کلی تدوین شده اند. این سرفصل ها عبارتند از: الت توسعه محیط مناسبی برای مدیریت ریسک (شامل اصول ۱ تا ۳) این سرفصل به تعریف و شناسایی ماهیت ریسک عملیاتی، وضع اصولی در خصوص مدیریت آن استقرار نظام جامعی از حسابرسی داخلی تفکیک وظایف و مسئولیتهای کارکنان و .... اختصاص دارد. ب مدیریت ریسک ،شناسانی ارزیابی نظارت و کاهش - کنترل (شامل اصول ۴ تا ۷) این بخش علاوه بر اینکه در صدد شناسایی فعالیتها و فرآیندهایی است. 1- Sound Practices for the Management and Supervision of operational Risk, Basel Committee on Banking Supervision, February 2003. که امکان تاثیرپذیری از این ریسک را دارا هستند بر لزوم برخورداری بانکها از سیستمهای منظم گزارش دهی بخصوص برای مدیریت ارشد)، تبیین خط مشی ها استقرار فرآیندها و رویه هایی جهت کنترل و کاهش ریسکهای عملیاتی مهم و نظارت ادواری بر آنها تاکید می نماید. ج نقش ناظرین اصول (۸ و ۹) در این قسمت از ناظران خواسته شده است که بانکها را ملزم به استقرار نظام کارآمدی جهت مدیریت ریسکهای مهم عملیاتی بنمایند. د نقش افشاء (اصل ۱۰) اصل آخر از این مجموعه مقرر میدارد لازمست بانکها با افشاء کافی و عام این امکان را برای مشارکت کنندگان در بازار فراهم آورند که روش خود را در مورد مدیریت ریسک عملیاتی مورد ارزیابی قرار دهند. امید می رود ترجمه این اثر نقشی هر چند اندک در بسط و توسعه ادبیات موجود در زمینه ریسک عملیاتی داشته باشد. .... تا چه در قبول افتد و چه در نظر آید. اقدامات موثر برای مدیریت و نظارت بر ریسک عملیاتی مقدمه ۱ مقاله ای که در پی می آید به تشریح مجموعه اصولی می پردازد که چارچوبی را برای مدیریت موثر و نظارت بر ریسک عملیاتی فراهم می آورد. این مجموعه میتواند به هنگام ارزیابی سیاستها و عملکرد مدیریت ریسک عملیاتی مورد استفاده بانکها و مراجع نظارتی قرار گیرد. کمیته نظارت بانکی بال اذعان دارد روش مناسبی که هر بانک جهت مدیریت بر ریسک عملیاتی خود انتخاب مینماید به طیفی از عوامل شامل اندازه و درجه پیشرفت آن و ماهیت و پیچیدگی فعالیتهایش بستگی دارد گرچه علیرغم وجود این قبیل تفاوتها تدوین استراتژیهای روشن و نظارت هیات مدیره و مدیریت ارشد وجود فرهنگی قوی در زمینه ریسک عملیاتی و کنترل داخلی از جمله وجود حوزه های مشخص مسئولیت و تفکیک وظائف گزارش دهی کارآمد داخلی و برنامه ریزی اقتضائی همگی عواملی حیاتی برای یک نظام کارآمد مدیریت ریسک عملیاتی را تشکیل میدهند بطوری که بانکها - صرفنظر از اندازه و حیطه عملکردشان - میتوانند از آنها بهره مند شوند بنابراین به اعتقاد کمیته اصول مطروحه در این مقاله میتوانند به ایجاد اقدامات موثر برای کلیه 1- The Basel Committee on Banking Supervision (the Committee) منظور از فرهنگ داخلی ریسک عملیاتی مجموعه یکپارچه ای از ارزشها نگرشها قابلیتها و رفتار کارکنان و موسسه است که پایبندی یک شرکت را به مدیریت ریسک عملیاتی و سبک آن تعیین می کند. بانکها بیانجامند مقاله پیشین این کمیته با عنوان «چهارچوبی برای نظامهای کنترل داخلی در واحدهای بانکی سپتامبر (۱۹۹۸) مبنای کار فعلی در زمینه ریسک عملیاتی است. پیشینه موضوع آزادسازی و جهانی شدن خدمات مالی از یکسو و پیشرفت فزاینده فناوری مالی از سوی دیگر فعالیت بانکها و بنابراین وضعیت ریسک آنها (یعنی سطح ریسک در میان فعالیتهای یک شرکت و ٫ یا طبقات ریسک را پیچیده تر نموده است. گسترش عملیات بانکی حاکی از آن است که ریسکهای دیگری غیر از ریسک اعتباری نرخ بهره و بازار می توانند دارای اهمیت باشند در ذیل نمونه هایی از این قبیل ریسکهای جدید و رو به رشدی که بانکها با آن مواجهند، ارائه شده است. استفاده بیشتر از فناوری بسیار خودکار اگر به شکل مناسبی کنترل نشود - میتواند ریسکهای مربوط به اشتباهات پردازش دستی را به ریسکهای ناشی از نقص سیستم تبدیل نماید و این در حالیست که امروزه تاکید بیشتری بر روی سیستمهای یکپارچه جهانی می شود. رشد تجارت الکترونیک ریسکهای بالقوه خود را بهمراه دارد به عنوان مثال مباحث مربوط به اختلاس و کلاهبرداری و امنیت سیستم که هنوز هم بطور کامل شناخته نشده اند. 1- A Framework for Internal Control Systems in Banking Organizations (September 1998) اکتسابات وسیع ادغامها انفکاکها و یکپارچگی ها کارانی سیستمهای منسجم جدید و نوین را مورد آزمون قرار میدهند. ظهور بانکها به عنوان ارائه کنندگان خدمات در مقیاسی وسیع نیاز به حفظ مستمر کنترلهای داخلی و سیستمهای پشتیبانی قوی را ایجاد می کند. ممکن است بانکها درگیر فنون تعدیل ریسک به عنوان مثال وثیقه ابزارهای مشتقه اعتباری تهاتر حسابها و تبدیل دارانیها به اوراق بهادار شوند تا بدین طریق وضعیت آن دسته از منابعشان را که در معرض ریسکهای بازار و اعتباری قرار دارند بهینه نمایند لیکن ممکن است این امر بنوبه خود به ایجاد انواع دیگر ریسک از قبیل ریسک قانونی بیانجامد. اقبال فزاینده نسبت به واگذاری امور به واحدهای خارج از سازمان و مشارکت در سیستمهای پایاپای و تسویه میتواند برخی از ریسکها را کاهش دهد لیکن ممکن است ریسکهای مهم دیگری را برای بانکها در پی داشته باشد. -۴ میتوان مجموعه متنوع ریسکهایی را که در بالا ارائه شد تحت عنوان ریسک عملیاتی تقسیم بندی نمود ریسکی که این کمیته آن را به عنوان ریسک زبان ناشی از فرآیندها، افراد و سیستمهای نامناسب و ناتوان داخلی یا ناشی 1- Outsourcing arrangements از رویدادهای خارجی تعریف کرده است. این تعریف شامل ریسک قانونی بوده لیکن ریسکهای شهرت و راهبردی را در بر نمی گیرد. ۵ کمیته بال بر این موضوع واقف است که ریسک عملیاتی واژه ای است که دارای معانی گوناگونی در صنعت بانکداری است و بنابراین ممکن است. بانکها برای مقاصد داخلی خود از جمله استفاده از این مقاله تعاریف مربوط به خود را مبنای عمل قرار دهند تعریف دقیق هر چه که باشد برخورداری بانکها از درکی روشن در مورد معنای ریسک عملیاتی، عاملی حیاتی در کنترل و مدیریت موثر این طبقه از ریسک به حساب می آید. نیز توجه به این نکته مهم است که این تعریف گستره کاملی از موضوعات ریسک عملیاتی را که بانکها با آن مواجه هستند، در نظر داشته و مهمترین موارد زیانهای عمده عملیاتی را در بر می گیرد. انواع پیشامدهای ریسک عملیاتی که از سوی کمیته و با همکاری صنعت بانکداری به عنوان عواملی شناسایی شده اند که میتوانند زبانهای عمده ای را در پی داشته باشند، عبارتند از: اختلاس به عنوان مثال ارائه عمدی گزارشهای غلط راجع به مانده حسابها سرقت کارکنان مبادلات غیرقانونی کارکنان به حساب شخصی خود. ۱ این تعریف از صنعت بانکداری و به عنوان بخشی از کار کمیته در تعیین حداقلی از مقدار سرمایه مورد نیاز (Capital Charge) جهت پوشش ریسک عملیاتی اقتباس شده است. هر چند مقاله حاضر نوشته ای رسمی در خصوص چارچوب سرمایه بحساب نمی آید با این وجود توقع کمیته آن است که به هنگام بررسی کفایت سرمایه یک بانک مثلا در خلال فرآیند بررسی نظارتی عناصر اصلی مطروحه در این مقاله در خصوص چارچوب مناسب مدیریت ریسک عملیاتی انتظارات نظارتی را شکل دهد. جرایم مربوط به عوامل داخل سازمان کلاهبرداری برای مثال دزدی جعل سوء استفاده از چک و زیان ناشی از هک رایانه عملکرد استخدامی و ایمنی محیط کار برای مثال دعاوی مربوط به جبران خدمات کارکنان نقض قوانین مربوط به سلامت و ایمنی کارمند فعالیتهای سازمان یافته نیروی کار دعاوی تبعیضاتی و مسئولیت عمومی مشتریان محصولات و عملکرد کاری خیانت در امانت سوء استفاده از اطلاعات محرمانه مشتری فعالیتهای تجاری نامناسب به حساب بانک پولشویی و فروش محصولات غیر مجاز خسارت به دارائیهای فیزیکی به عنوان مثال تروریسم تخریب زلزله، آتش سوزی و سیل اختلالات کاری و نواقص سیستم برای مثال نواقص سخت افزاری و نرم افزاری مشکلات مربوط به ارتباطات از راه دور و قطع برق مدیریت اجرائی عرضه و فرآیند به عنوان مثال خطاهای مربوط به ورود اطلاعات وجود نواقص در مدیریت وثائق، مستندسازی ناقص حقوقی دسترسی غیر مجاز به حساب مشتریان عملکرد نامناسب سایر افراد ذیربط به غیر از مشتریان و اختلافات با فروشنده 1- External Fraud - جرایم مربوط به عوامل خارج از سازمان عملکرد و گرایشات موجود در صنعت بانکداری هدف کمیته در ارائه کار خود راجع به نظارت بر ریسکهای عملیاتی توسعه درک بیشتری از عملکرد و گرایشات موجود در صنعت بانکداری به منظور اداره امور مربوط به ریسک عملیاتی است. این تلاشها حاصل برگزاری جلسات بیشماری با واحدهای بانکی بررسی عملکرد صنعت و تجزیه و تحلیل نتایج آنها است. بر اساس همین تلاشها، اعتقاد کمیته بر آن است که از درک مناسبی نسبت به گستره فعالیتهای جاری صنعت بانکداری و همچنین مساعی این صنعت جهت توسعه روشهایی برای مدیریت ریسکهای عملیاتی برخوردار است. کمیته بر این نکته واقف است که مدیریت ریسکهای عملیاتی فعالیت جدیدی نمیباشد و تلاش در جهت جلوگیری از کلاهبرداری حفظ انسجام کنترلهای داخلی کاهش اشتباهات در پردازش مبادلات و غیره همواره برای بانکها اهمیت داشته است. گرچه آنچه که نسبتا جدید می باشد دیدگاهی است که مدیریت ریسک عملیاتی را به عنوان فعالیتی جامع و قابل مقایسه با مدیریت ریسک بازار و عملیاتی می داند هر چند همیشه هم این گونه نیست روندهای مورد اشاره در مقدمه این مقاله همراه با تعداد فزاینده زبانهای عملیاتی مشهور در سرتاسر دنیا، بانکها و ناظران را به این سمت سوق داد که بطور فزاینده ای به مدیریت ریسک عملیاتی به عنوان رشته ای فراگیر بنگرند همانگونه که پیش از آن این امر در بسیاری از صنایع دیگر رخ داده بود. در گذشته بانکها در زمینه های کاری خود فقط به مکانیزمهای کنترل داخلی متکی بودند مکانیزمهایی که توسط حوزه حسابرسی و به منظور مدیریت ریسک عملیاتی ارائه میشد در حالی که اهمیت این موضوع همچنان به قوت خود باقی است اخیرا شاهد ظهور ساختارها و فرآیندهای ویژه ای هستیم که هدف آنها مدیریت ریسک عملیاتی است. در این رابطه تعداد زیادی از سازمانها به این نتیجه رسیده اند که یک برنامه مدیریت ریسک عملیاتی ایمنی و سلامتی را برای بانکها به ارمغان می آورد و بنابراین در بررسی ریسک عملیاتی - به عنوان طبقه مجزایی از ریسک - به پیشرفتهایی نائل شدند؛ درست مشابه عملکردی که در خصوص ریسک اعتباری و بازار داشتند به اعتقاد این کمیته تبادل فعالانه نقطه نظرات بین ناظرین و دست اندرکاران صنعت بانکداری برای توسعه مستمر رهنمودهای مناسب جهت مدیریت مقدار منابعی که در معرض ریسک عملیاتی قرار دارند عاملی مهم به حساب می آید. این مقاله در قالب موضوعات زیر سازمان یافته است توسعه محیطی مناسب برای مدیریت ریسک مدیریت ریسک شامل تشخیص ارزیابی نظارت و کنترل - کاهش ریسک؛ نقش بازرسین و نقش افشاء اقدامات موثر ۱۰ در راستای تبیین مجموعه اقداماتی که در این مقاله به آنها اشاره شده است کمیته نظارت بانکی بال از تجربه کنونی خود در مورد مدیریت دیگر ریسکهای مهم بانکی از قبیل ریسک اعتباری ریسک نرخ بهره و ریسک نقدینگی استفاده کرده و معتقد است که برای مدیریت ریسک 1- Exposures عملیاتی می بایست جدیت مشابهی را بکار گرفت با وجود این واضح است که ریسک عملیاتی با سایر ریسکهای بانکی تفاوت دارد بدین معنا که پذیرش این ریسک مشخصا برای کسب بازده مورد انتظاری در قبال آن صورت نمی پذیرد بلکه ریسک عملیاتی در مسیر طبیعی فعالیت شرکت قرار دارد و این امر بر فرآیند مدیریت ریسک اثر می گذارد. به طور هم زمان قصور در مدیریت مناسب ریسک عملیاتی ممکن است. به ارائه تصویر نامناسبی از وضعیت ریسک یک موسسه بیانجامد و انرا در معرض زبانهای عمده قرار دهد. به منظور دستیابی به اهداف این نوشتار مدیریت ریسک عملیاتی به معنای «شناسانی ارزیابی نظارت و کنترل - کاهش ریسک در نظر گرفته شده است تا بدین طریق ماهیت متفاوت این ریسک مشخص گردد. این تعریف با تعاریف مورد استفاده کمیته در مقالات پیشین خود - که از آن تحت عنوان «شناسانی اندازه گیری نظارت و کنترل ریسک یاد کرده بود - مغایرت دارد. این کمیته همانند کاری که در رابطه با سایر ریسکهای بانکی انجام داده است مقاله حاضر را در پیرامون تعدادی اصول سازمان داده است. این اصول عبارتند از: گرچه کمیته اذعان دارد در برخی از حوزه های کاری که از حداقل ریسک بازار یا اعتباری برخوردارند به عنوان مثال مدیریت دارائیها پرداخت و تسویه، تصمیم به پذیرش ریسک عملیاتی یا رقابتی که مبتنی بر توانانی بانک در اداره و قیمت گذاری موثر این ریسک میباشد بخش تفکیک ناپذیری از محاسبات مربوط به ریسک - بازده را برای آن بانک تشکیل می دهد. توسعه محیط مناسبی برای مدیریت ریسک اصل ۱ لازم است هیات مدیره از ابعاد اصلی ریسکهای عملیاتی بانک به عنوان شاخه مجزائی از ریسک که نیاز به مدیریت دارد، آگاهی داشته و نظام مدیریت ریسک عملیاتی بانک را تصویب و بطور ادواری مورد بازنگری قرار دهد. این نظام می بایست تعریفی قطعی و جامع از ریسک عملیاتی فراهم آورد و راجع به نحوه شناسانی ارزیابی نظارت و کنترل - کاهش این ریسک اصولی را وضع نماید. اصل ۲ هیات مدیره میبایست اطمینان حاصل نماید که نظام مدیریت ریسک عملیاتی بانک در معرض حسابرسی داخلی جامع و کارآمدی قرار دارد که به وسیله کارکنانی شایسته که از نظر ۱ این نوشتار به ساختار مدیریت متشکل از هیات مدیره و مدیریت ارشد اشاره دارد. کمیته از این امر آگاهی دارد که تفاوتهای مهمی بین چارچوب تقنینی و نظارتی کشورها در خصوص وظایف هیات مدیره و مدیریت ارشد وجود دارد. در برخی کشورها، وظیفه نظارت بر مجموعه اجرائی - اگرچه نه بطور کامل - بر عهده هیات مدیره است تا بدینوسیله مطمئن شوند که مجموعه مزبور وظایف خود را انجام میدهد. به همین دلیل در برخی موارد از آن به عنوان هیات نظارت یاد میکنند این امر بدین معنا است که هیات مذکور دارای وظایف اجرائی نمیباشد. در کشورهای دیگر این هیات از صلاحیت بیشتری برخوردار است بدین صورت که چارچوب کلی مدیریت بانک را تعیین مینماید. بدلیل وجود این تفاوتها در این نوشتار واژه های هیات مدیره و مدیریت ارشد نه برای شناخت واحدهای قانونی بلکه برای نامگذاری دو حوزه تصمیم گیری در درون بانک بکار می رود. عملیاتی مستقلند و به شیوه مناسبی آموزش دیده اند انجام می پذیرد. حوزه حسابرسی داخلی نباید مسئولیت مستقیم مدیریت ریسک عملیاتی را بر عهده داشته باشد. اصل مسئولیت اجرای نظام مدیریت ریسک عملیاتی که به وسیله هیات مدیره به تصویب رسیده است بر عهده مدیریت ارشد میباشد باید این نظام بطور پیوسته در تمامی ارکان واحد بانکی اجرا شود و کلیه سطوح کارکنان از مسئولیت خود در قبال مدیریت ریسک عملیاتی آگاهی داشته باشند. همچنین مسئولیت تعیین خط مشی ها فرآیندها و رویه های مدیریت ریسک عملیاتی در خصوص کلیه فرآورده ها فعالیتها، فرآیندها و سیستمهای مهم بانک بر عهده مدیریت ارشد است. مدیریت ریسک شناسائی ،ارزیابی نظارت و کاهش - کنترل اصل ۴ بانکها باید نسبت به شناسائی و ارزیابی آن دسته از ریسکهای عملیاتی که جزء تفکیک ناپذیر کلیه فرآورده ها، فعالیتها فرآیندها و سیستمهای مهم به حساب می آیند، اقدام کنند. نیز لازم است قبل از معرفی و سپردن تعهد در خصوص ارائه فرآورده ها فعالیتها فرآیندها و سیستمهای جدید از وجود رویه های ارزیابی مکفی در خصوص ریسک عملیاتی نهفته در این اقلام اطمینان حاصل نمایند. اصل ۵ بانکها میبایست فرایندی را پیاده نمایند تا بوسیله آن بر وضعیت ریسک عملیاتی و وجوه عمده ای که در معرض زبان قرار دارند بطور منظم نظارت کنند باید گزارش دهی منظمی از اطلاعات مرتبط برای مدیریت ارشد و هیات مدیره وجود داشته باشد تا از مدیریت فعال ریسک عملیاتی حمایت کند. اصل ۶ بانکها باید دارای خط مشی ها فرآیندها و رویه هایی جهت کنترل و یا کاهش ریسکهای عمده عملیاتی بوده و بطور ادواری استراتژیهای تحدید و کنترل ریسک خود را مورد بازنگری قرار دهند. آنها می بایست موقعیت ریسک عملیاتی خود را با استفاده از استراتژیهای مناسب و در پرتو وضع و میزان تمایل کلی خود نسبت به ریسک تنظیم نمایند. اصل : بانکها باید دارای برنامه های پیوسته کاری و اقتضائی مناسبی باشند تا در صورت بروز اختلالی جدی در کار از توانایی خود نسبت به عملکرد مستمر و تحدید خسارات مطمئن باشند. نقش ناظرین اصل : ناظرین باید از کلیه بانکها - صرفنظر از اندازه شان - بخواهند که جهت شناسائی ،ارزیابی نظارت و کنترل - کاهش ریسکهای مهم عملیاتی و به عنوان بخشی از یک رویکرد کلی مربوط به مدیریت ریسک دارای نظام کارآمد مناسبی باشند. 1- Their overall risk appetite اصل ۹ لازم است ناظرین - بطور مستقیم یا غیر مستقیم - به ارزیابی مستقل و منظم سیاستها رویه ها و فعالیتهای مرتبط با ریسکهای عملیاتی بپردازند بازرسین میبایست مطمئن شوند. که مکانیزمهای مناسب و توانمندی وجود دارند که امکان وقوف آنها از تحولات بانکها را فراهم می آورند. نقش افشاء اصل ۱۰ لازم است بانکها با افشاء کافی و عام این امکان را برای مشارکت کنندگان در بازار فراهم آورند که روش خود را در مورد مدیریت ریسک عملیاتی مورد ارزیابی قرار دهند. توسعه محیطی مناسب برای مدیریت ریسک ۱۱ کوتاهی در درک و اداره ریسک عملیاتی که تقریبا در کلیه فعالیتها و مبادلات بانک وجود دارد - ممکن است احتمال عدم تشخیص و کنترل برخی ریسکها را به میزان زیادی افزایش دهد هیات مدیره و مدیریت ارشد هر دو مسئول ایجاد فرهنگی سازمانی هستند که در آن به مدیریت کارآمد ریسک عملیاتی و تاکید بر کنترلهای مناسب عملیاتی اولویت زیادی داده می شود. هنگامیکه فرهنگ ،بانک به تاکید بر ارزشهای عالی اخلاق کار در تمامی سطوح بپردازد مدیریت ریسک عملیاتی به موثرترین شکل خود عمل خواهد نمود هیات مدیره و مدیریت ارشد می بایست نوعی از فرهنگ سازمانی را ترویج نمایند که در گفتار و عمل انتظارات بانک در رابطه با امانتداری کارکنان در انجام امور محوله را برآورده نماید. اصل ۱ لازم است هیات مدیره از ابعاد اصلی ریسکهای عملیاتی بانک به عنوان شاخه مجزائی از ریسک که نیاز به مدیریت دارد آگاهی داشته و نظام مدیریت ریسک عملیاتی بانک را تصویب و بطور ادواری مورد بازنگری قرار دهد این نظام می بایست تعریفی قطعی و جامع از ریسک عملیاتی فراهم آورد و راجع به نحوه شناسانی ارزیابی نظارت و کنترل - کاهش این ریسک اصولی را وضع نماید. ۱۲ هیات مدیره باید اجرای نظامی قطعی و جامع را به تصویب برساند تا به شیوه ای واضح به مدیریت ریسک عملیاتی - به عنوان شاخه مجزایی از ریسک که فراروی ایمنی و سلامت بانک قرار دارد - بپردازد. هیات مدیره باید رهنمودها و افق روشنی از اصول زیربنایی این نظام را برای مدیریت ارشد تبیین و سیاستهای متخذه آنها در زمینه های ذیربط را تایید نماید. ۱۳ یک چارچوب ریسک عملیاتی باید مبتنی بر تعریف مناسبی از این ریسک باشد به طوریکه عوامل تشکیل دهنده ریسک عملیاتی در آن بانک را به شیوه ای واضح بیان نماید این چارچوب باید میزان تمایل و تحمل بانک در زمینه ریسک عملیاتی را - به نحوی که به وسیله سیاستهای اداره این ریسک و اولویت بندی بانک راجع به فعالیتهای مرتبط با مدیریت آن مشخص شده است - تامین نماید. این سیاستها مشتمل بر مقدار و شیوه ای است که ریسک عملیاتی به وسیله آن به خارج از بانک منتقل می شود. همچنین این چارچوب میباید در بردارنده سیاستهانی باشد که روش بانک در شناسانی ارزیابی نظارت و کنترل - تخفیف این ریسک را احصاء می نمایند باید میزان رسمیت و پیچیدگی نظام مدیریت ریسک عملیاتی بانک متناسب با وضعیت ریسک آن باشد. ۱۴ هیات مدیره مسئول استقرار ساختاری مدیریتی است که از توان اجرای نظام مدیریت ریسک عملیاتی برای آن بنگاه برخوردار باشد. از آنجا که جنبه مهمی از مدیریت ریسک عملیاتی به استقرار کنترلهای داخلی قدرتمند باز می گردد این نکته از اهمیت بسیاری برخوردار است که این هیات افق روشنی از حوزه مسئولیت مدیریت پاسخگوئی و گزارش دهی ترسیم نماید. نیز باید بین مسئولیتها و مسیر ارائه گزارشهای حوزه های کاری پشتیبانی و کنترل ریسک عملیاتی تفکیک قائل شد تا بدینوسیله از تضاد منافع اجتناب نمود. همچنین این چارچوب میبایست به تشریح فرایندهای مهمی بپردازد که بنگاه جهت مدیریت ریسک عملیاتی خود بدان نیازمند است. ۱۵ بایسته است که هیات مدیره این نظام را بطور منظم مورد بازنگری قرار دهد تا بدین طریق مطمئن شود که بانک ریسکهانی عملیاتی) را مدیریت می کند که محصول تحولات بازار خارجی و دیگر عوامل محیطی بوده و یا مرتبط با فرآورده ها فعالیتها و سیستمهای جدید هستند. باید هدف دیگر این فرآیند بازنگری ارزیابی بهترین عملکرد صنعت بانکداری در خصوص مدیریت ریسک عملیاتی باشد. عملکردی که از مناسبت لازم برای فعالیتها، سیستمها و فرآیندهای این بانک برخوردار است. در صورت ضرورت این هیات میبایست اطمینان حاصل نماید که نظام مدیریت ریسک عملیاتی در پرتو این تحلیل اصلاح شده است بطوریکه ریسکهای عملیاتی عمده در چارچوب آن قرار می گیرند. اصل ۲ هیات مدیره میبایست اطمینان حاصل نماید که نظام مدیریت ریسک عملیاتی بانک در معرض حسابرسی داخلی جامع و کارآمدی قرار دارد که به وسیله کارکنان شایسته که از نظر عملیاتی مستقلند و به شیوه مناسبی آموزش دیده اند انجام می پذیرد حوزه حسابرسی داخلی نباید مسئولیت مستقیم مدیریت ریسک عملیاتی را بر عهده داشته باشد. ۱۶ بانکها باید دارای پوششی مناسب و مکفی از حسابرسی داخلی باشند تا تائید نمایند که سیاستها و رویه های عملیاتی به شکل موثری پیاده سازی شده اند. باید این هیات - مستقیما یا بطور غیر مستقیم توسط کمیته حسابرسی اش مطمئن شود که حیطه و توالی برنامه حسابرسی متناسب با منابعی است که در معرض ریسک قرار دارند حسابرسی میبایست بطور ادواری تایید نماید که نظام مدیریت ریسک عملیاتی بنگاه به شیوه ای موثر و در سرتاسر آن اجرا میشود. ۱۷ هیات مدیره وظیفه دارد تا آنجا که حوزه حسابرسی درگیر نظارت بر چارچوب مدیریت ریسک عملیاتی است از حفظ استقلال این حوزه اطمینان حاصل نماید اگر حوزه حسابرسی مستقیما درگیر فرآیند مدیریت ریسک عملیاتی شود ممکن است این استقلال به مخاطره بیفتد. ممکن است عملکرد حسابرسی داده های ارزشمندی را برای مسئولین مدیریت ریسک عملیاتی فراهم آورد لیکن خود آن نباید بطور مستقیم دارای مسئولیتی در خصوص مدیریت ریسک عملیاتی باشد. در عرصه ۱- مقاله کمیته تحت عنوان «حسابرسی داخلی در بانکها و رابطه ناظرین با حسابرسان اگوست (۲۰۰۱ به توصیف نقش حسابرسی داخلی و خارجی می پردازد. عمل کمیته بر این موضوع واقف است که در برخی بانکها بخصوص بانکهای کوچکتر مسئولیت مقدماتی تدوین یک برنامه مدیریت ریسک عملیاتی بر عهده حوزه حسابرسی است. در این صورت لازم است بانکها یقین حاصل کنند که این مسئولیت روزمره مدیریت ریسک عملیاتی - به شیوه ای زمان بندی شده - به جای دیگری منتقل میشود. اصل : مسئولیت اجرای نظام مدیریت ریسک عملیاتی که به وسیله هیات مدیره به تصویب رسیده است بر عهده مدیریت ارشد میباشد. باید این نظام بطور پیوسته در تمامی ارکان واحد بانکی اجرا شود و کلیه سطوح کارکنان از مسئولیت خود در قبال مدیریت ریسک عملیاتی آگاهی داشته باشند. همچنین مسئولیت تعیین خط مشی ها فرایندها و رویه های مدیریت ریسک عملیاتی در خصوص کلیه فرآورده ها فعالیتها فرآیندها و سیستمهای مهم بانک بر عهده مدیریت ارشد است. ۱۸ مدیریت باید چارچوب مدیریت ریسک عملیاتی را که به وسیله هیات مدیره به تصویب رسیده است در قالب سیاستها فرآیندها و رویه های خاصی که قابلیت اجرا و تائید از سوی واحدهای کاری مختلف را دارند بیان نماید. در حالیکه هر سطح از مدیریت مسئول اثر بخشی و روایی سیاستها فرایندها رویه ها و کنترلها در درون حوزه عملکرد خود میباشد مدیریت ارشد باید اختیار مسئولیت و شیوه گزارش دهی را بطور واضح تعیین کند تا مسئولیت فوق الذکر را تشویق و حفظ نموده یقین نماید که منابع مورد نیاز برای مدیریت موثر ریسک عملیاتی در دسترس هستند. افزون بر این مدیریت ارشد باید روایی فرایند نظارت مدیریت را - با عنایت به ریسکهای ذاتی موجود در سیاست یک واحد کاری - مورد ارزیابی قرار دهد. ۱۹ مدیریت عالی باید یقین حاصل کند که فعالیتهای بانک توسط پرسنل شایسته ای انجام میشود که از تجربه لازم قابلیتهای فنی و دسترسی به منابع برخوردارند و آن دسته از پرسنل که مسئول نظارت و انطباق واحدها با خط مشی ریسک موسسه هستند دارای اختیاراتی مستقل از واحدهای تحت نظارت خود میباشند. لازم است مدیریت اطمینان یابد که سیاست بانک در زمینه مدیریت ریسک عملیاتی بطور واضح به کلیه کارکنان در تمامی سطوح واحدهائی که با ریسکهای مهم عملیاتی سر و کار دارند. ابلاغ شده است. ۲۰- مدیریت ارشد باید مطمئن شود پرسنلی که مسئولیت اداره ریسک عملیاتی را بر عهده دارند به شیوه موثری با کارکنانی که مسئول مدیریت ریسکهای اعتباری بازار و سایر ریسکها هستند مرتبط میباشند درست همان گونه که با کارکنانی که مسئول تامین خدمات از بیرون بانک هستند نظیر قراردادهای خرید بیمه و واگذاری خدمات به ارائه دهندگان خارج از سازمان)، ارتباط دارند. قصور در انجام چنین امری میتواند به ایجاد وقفه یا دوباره کاری های مهم در برنامه کلان مدیریت ریسک یک بانک بیانجامد. -۲۱ همچنین مدیریت عالی باید یقین نماید که سیاستهای بانک در زمینه جبران خدمات کارکنان با میزان تمایل بانک به ریسک همخوانی دارد. سیاستهای جبران خدماتی که مشوق کارکنان خاطی است به عنوان مثال با زیر با گذاشتن محدودیتها فرآیندهای مدیریت ریسک بانک را تضعیف مینمایند. 1- Outsourcing ۲۲ باید به کیفیت مستندسازی اقدامات کنترلی و فعالیتهای مربوط به اداره تراکنشها توجه خاصی مبذول داشت بخصوص ضرورت دارد که سیاستها فرآیندها و رویه های مرتبط با فناوریهای پیشرفته ای که مبادله حجم زیادی از تراکنشها را ممکن می سازند بخوبی مستند شده و در میان کلیه پرسنل ذیربط توزیع شوند. مدیریت ریسک شناسائی ارزیابی نظارت و کاهش - کنترل (ریسک) اصل ۴ بانکها باید نسبت به شناسائی و ارزیابی آن دسته از ریسکهای عملیاتی که جزء تفکیک ناپذیر کلیه فرآورده ها، فعالیتها، فرآیندها و سیستمهای مهم به حساب می آیند اقدام کنند. نیز لازم است. قبل از معرفی و سپردن تعهد در خصوص ارائه فرآورده ها فعالیتها، فرایندها و سیستمهای جدید از وجود رویه های ارزیابی مکفی در خصوص ریسک عملیاتی نهفته در این اقلام اطمینان حاصل نمایند. ۲۳ برای توسعه آتی سیستم کارآمدی از کنترل و نظارت بر ریسک عملیاتی تعیین ماهیت ریسک فوق العاده مهم است شناخت موثر این مقوله هر دو دسته عوامل درونی از قبیل ساختار بانک ماهیت فعالیتها و کیفیت منابع انسانی آن تغییرات سازمانی و نقل و انتقال کارکنان و عوامل بیرونی از قبیل تحولات در صنعت بانکداری و پیشرفتهای حاصله در زمینه فناوری را در بر میگیرد عواملی که میتوانند دستیابی به اهداف بانک را با مشکل مواجه سازند. ۲۴ بانکها علاوه بر شناسائی ریسکهائی که از توان منفی زیادی برخوردارند نیازمند ارزیابی میزان آسیب پذیری خود در قبال این قبیل ریسکها هستند. ارزیابی موثر ریسک این امکان را برای بانک فراهم می آورد که درک بهتری از وضعیت ریسک خود داشته و به موثرترین وجه منابع مدیریت ریسک را مورد توجه قرار دهد. ۲۵ از میان ابزارهای مناسبی که بانکها به منظور شناسانی و ارزیابی ریسک عملیاتی مورد استفاده قرار میدهند میتوان به موارد ذیل اشاره داشت ارزیابی وضعیت یا ریسک بانک یک بانک عملیات و فعالیتهای خود را در مقابل فهرستی از نقاط بالقوه آسیب پذیر ناشی از ریسک عملیاتی مورد ارزیابی قرار میدهد. این فرآیند ذاتا بر انگیزاننده است و اغلب شامل تهیه فهرست و یا برگزاری کارگاههایی جهت شناسایی نقاط قوت و ضعف محیط ریسک عملیاتی می باشد. به عنوان مثال اوراق ثبت امتیاز ابزاری را برای تبدیل ارزیابی های کیفی به اندازه های کمی فراهم می آورند که جایگاهی نسبی از انواع مختلف وجوهی که در معرض ریسک عملیاتی قرار دارند ارائه می دهد. ممکن است برخی امتیازات به ریسکهایی مربوط باشد که به یک حرفه خاص اختصاص دارند در حالی که امتیازات دیگر به رده بندی ریسکهانی بپردازند که در زمینه های کاری گوناگون متداول هستند. ممکن است امتیازات در پی تعیین ماهیت ریسکها و یا اقدامات کنترلی برای کاهش آنها باشند. علاوه بر این ممکن است بانکها از اوراق ثبت امتیاز استفاده کنند تا بدین وسیله سرمایه اقتصادی را - برحسب عملکرد حوزه های کاری مختلف در اداره و کنترل جنبه های گوناگون ریسک عملیاتی - به آنها اختصاص دهند. 1- Scorecards ترسیم ریسک در این فرآیند واحدهای کاری گوناگون حوزه های سازمانی یا جریان امور بر حسب نوع ریسک تعیین می شوند. این اقدام میتواند نقاط ضعف را آشکار و به اولویت بندی اقدامات آتی مدیریت کمک نماید. شاخصهای ریسک شاخصهای ریسک ارقام و یا اندازه هایی هستند که اغلب مالی بوده و میتوانند راجع به وضعیت ریسک یک بانک شناختی را فراهم آورند امکان بازنگری ادواری از قبیل ماهیانه یا سالیانه در این شاخصها وجود دارد تا بدین طریق بانکها را نسبت به تغییراتی که ممکن است حاکی از مباحث مربوط به ریسک باشد آگاه نمود. ممکن است چنین شاخصهائی شامل تعداد معاملات ناموفق نرخ نقل و انتقال کارکنان و فراوانی و یا میزان اهمیت اشتباهات یا قصورات باشد. سنجش برخی بنگاهها با استفاده از روشهایی متنوع، شروع به کمی کردن مقدار وجوهی نموده اند که در معرض ریسک عملیاتی قرار دارند. به عنوان مثال داده های مربوط به تجربه تاریخی یک بانک در خصوص زبانهای وارده میتواند اطلاعات ارزشمندی را جهت ارزیابی مقدار وجوهی از بانک که در معرض ریسک عملیاتی قرار دارند، فراهم آورده و به توسعه سیاستی جهت تعدیل و کنترل این - Frequency تعداد Severity شدت ریسک بیانجامد. یک روش کارآمد جهت استفاده مناسب از این اطلاعات استقرار چارچوبی برای تعقیب و ثبت منظم فراوانی شدت و سایر اطلاعات مربوط به تک تک زبانها است. همچنین برخی بنگاهها داده های مربوط به زبانهای حاصله از عوامل داخلی را با زبانهای ناشی از عوامل خارجی تجزیه و تحلیل سناریو و ارزیابی ریسک ترکیب نموده اند. اصل ۵ بانکها میبایست فرایندی را اجرا نمایند تا به وسیله آن بر وضعیت ریسک عملیاتی و وجوه عمده ای که در معرض زبان قرار دارند بطور منظم نظارت کنند باید گزارش دهی منظمی از اطلاعات مرتبط برای مدیریت ارشد و هیات مدیره وجود داشته باشد تا از مدیریت فعال ریسک عملیاتی حمایت کند. ۲۶ برای اداره مناسب ریسک ،عملیاتی وجود یک فرآیند کارآمد نظارتی ضرورت دارد. فعالیتهای نظارتی منظم میتواند از این مزیت برخوردار باشد که نواقص موجود در سیاستها فرآیندها و رویه های مربوط به اداره ریسک عملیاتی را بسرعت کشف و اصلاح نماید پیگیری و شناسایی سریع این قبیل نواقص میتواند به کاهش قابل ملاحظه فراوانی و یا شدت بالقوه یک زبان بیانجامد. ۲۷ بانکها، علاوه بر زیر نظر داشتن پیشامدهای مربوط به زبان عملیاتی می بایست به شناسانی شاخصهای مناسبی مبادرت ورزند که از قبل نسبت به افزایش ریسک زبانهای آتی هشدار دهند لازم است چنین شاخصهانی که اغلب از آنها تحت عنوان شاخصهای کلیدی ریسک یا شاخصهای هشدار دهنده قبلی یاد میشود آینده نگر بوده و بتوانند منابع بالقوه ریسک عملیاتی از قبیل رشد سریع معرفی محصولات جدید، نقل و انتقال کارکنان فسخ معاملات از کار افتادن سیستم و غیره را منعکس نمایند. هنگامیکه نقاط حساس مستقیما به این شاخصها مرتبط شدند یک فرآیند نظارتی کارآمد میتواند به شکلی شفاف به شناسانی ریسکهای کلیدی مهم یاری رسانده و بانک را قادر سازد تا در خصوص این قبیل ریسکها عملکرد مناسبی از خود نشان دهد. ۲۸ تعداد دفعات نظارت باید مبتنی بر نوع ریسکهای موجود، فراوانی آنها و ماهیت تغییرات در محیط عملیاتی باشد نظارت باید بخش تفکیک ناپذیری از فعالیتهای یک بانک را تشکیل دهد. نتایج این فعالیتهای نظارتی باید بطور منظم به مدیریت و هیات مدیره گزارش شود ضمن آنکه ضرورت دارد این گزارشها با بررسیهای انجام شده توسط حوزه های حسابرسی داخلی و یا مدیریت ریسک تطبیق نماید. همچنین ممکن است در گزارشهای تهیه شده توسط یا برای مراجع نظارتی این نظارت اعلام شده و در صورت مناسبت به همین شیوه و در قالب گزارش درون سازمانی به مدیریت ارشد و هیات مدیره ارائه شود. ۲۹ مدیریت ارشد باید گزارشهای منظمی از حوزه های ذیربط از قبیل واحدهای کاری عملکردهای گروهی واحد مدیریت ریسک عملیاتی و حسابرسی داخلی دریافت نماید لازم است گزارشهای ریسک عملیاتی داده های مالی عملیاتی و اطلاعات مربوط به رعایت ضوابط و مقررات داخلی و نیز اطلاعات بازار خارجی درباره رویدادها و شرایط مرتبط با تصمیم گیری را در برگیرد باید گزارشها در سطوح ذیربط مدیریت و بخشهانی از بانک که ممکن است بر روی زمینه های مورد نظر اثر بگذارند توزیع شود باید گزارشات به انعکاس کامل حوزه های دارای مشکل پرداخته و انجام اقدامات اصلاحی بموقع در خصوص مباحث حل نشده را ترغیب نمایند به منظور حصول اطمینان از سودمندی و اعتبار گزارشات حسابرسی و ریسک عموما لازم است مدیریت به هنگام بودن»، «صحت و مرتبط بودن نظامهای گزارش دهی
نامشخص
شماره مب ٫ ۹۱۴ تاریخ: ۱۳۸۳٫۶٫۱۹ بسمه تعالی جهت اطلاع کلیه مدیران عامل محترم بانکهای دولتی غیر دولتی موسسه اعتباری توسعه و شرکت دولتی پست بانک ارسال گردید. احتراما پیرو بخشنامه شماره مب ٫ ۵۹۳ مورخ ۱۳۸۳٫۴٫۲۷ در خصوص چگونگی محاسبه کارمزد قرض الحسنه اعطانی و با توجه به ابهام برخی از بانکها در مورد تعهدی عمل کردن کارمزد قرض الحسنه اعطایی بدینوسیله به اطلاع میرساند بر اساس بخشنامه مب ۲۰۴۰ مورخ ۱۳۸۲٫۱۲٫۱۳ روش شناسایی کارمزد قرض الحسنه اعطانی به روش تعهدی صورت می پذیرد. لذا ملاک شناسایی درآمد زمان دریافت کارمزد نبوده و صرفا کارمزد هر سال به میزان مدت مربوط به همان سال به حساب درآمد منظور میشود و کارمزد مربوط به سال آینده در حسابی واسطه نگهداری میشود تا در سال آتی از حساب فوق خارج و به حساب درآمد قطعی بانک منظور گردد. حساب مورد نظر در دفتر کل آنبانک پس از هماهنگی با مراجع ذیربط متعاقبا به اطلاع خواهد رسید ام مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره: مب ۸۴۷ تاریخ : ۱۳۸۳٫۶٫۷ «بسمه تعالی» جهت اطلاع کلیه مدیران عامل بانکهای غیر دولتی ارسال گردید با سلام بیرو بخش نامه شماره مب ٫ ۱۷۹۹ مورخ ۱۱۸٫۱۰٫۱۳۸۲ ین با تک درخصوص چگونگی محاسبه ی محاسبه سود قطعی سپرده های سرمایه گذاری مدت دار به اطلاع میرساند شورای محترم پول و اعتبار در یکهزار و بیست و هفتمین جلسه مورخ ۱۳۸۳٫۵٫۲۴ خود حداکثر نرخ حق الوکاله به کارگیری سپرده های سرمایه گذاری مدت دار نزد آن بانک را معادل ۳٫۵ منابع سپرده گذاران تعیین نمود. خواهشمند است دستور فرمایند مراتب به کلیه واحدهای ذی ربط ابلاغ و بر حسن اجرای آن نظارت گردد. اص مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره: مب ٫ ۸۲۷ تاریخ : ۱۳۸۳٫۶٫۴ «بسمه تعالی» جهت اطلاع کلیه مدیران عامل محترم بانکهای تجاری خصوصی شرکت دولتی پست بانک و موسسه اعتباری توسعه به غیر از بانکهای تخصصی ارسال گردید با سلام بر اساس تصمیمات متخذه در شورای محترم پول و اعتبار نسبت سپرده قانونی برای انواع سپرده های موجود نزد آن بانک اعم از دیداری مدت دار پیش دریافتها و غیره به طور یکسان معادل ۱۷ درصد تعیین میگردد با توجه به این که زمان اجرای مصوبه از ابتدای آذرماه سال جاری میباشد خواهشمند است دستور فرمایید ادارات و واحدهای ذی ربط در آن بانک اقدامات لازم را برای انطباق با مقررات حاضر به انجام رسانند. ص مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره: مب ۶۹۲ تاریخ : ۱۳۸۳٫۵٫۱۷ «بسمه تعالی» جهت اطلاع کلیه مدیران عامل محترم بانکهای دولتی به استنثای بانک صنعت و معدن غیر دولتی و موسسه اعتباری توسعه ارسال گردید بدین وسیله بخشی از مصوبه سی و ششمین جلسه کمیته سیاستگزاری و نظارت بر بانکهای مناطق آزاد مورخ ۱۳۸۳٫۳٫۵ در خصوص ماده ۶۵ از دستورالعمل اجرایی عملیات پولی و بانکی در مناطق آزاد تجاری - صنعتی جمهوری اسلامی ایران موضوع تسعیر دارایی ها و بدهیهای ارزی واحدهای بانکی در مناطق آزاد را به شرح زیر به استحضار میرساند ۱ شعب بانکها در مناطق آزاد مکلفند بر حسب ضرورتهای نظارتی و تعیین وضعیت باز ارزی در مقاطع زمانی که بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران تعیین مینماید اقلام ارزی خود را تسعیر نمایند. بانکها مکلفند سیستمهای مکانیزه ای برای هر واحد بانکی مستقر در مناطق آزاد طراحی نمایند تا فرآیند تسعیر اقلام ارزی به صورت روزانه امکان پذیر گردد. با توجه به تشکیل بازار بین بانکی ارزی فرعی در مناطق آزاد نرخ مورد عمل جهت تسعیر حسابهای ارزی عبارت است از نرخ مرجع معاملات بازار مذکور که توسط اداره بین الملل این بانک اعلام میگردد و این نرخ فعلا و تا اطلاع ثانوی جایگزین نرخ فروش نقدی ارز توسط شعبه مرکزی بانک ملی ایران در منطقه، موضوع ماده ۶۵ دستورالعمل اجرایی عملیات پولی و بانکی در مناطق آزاد می گردد. خواهشمند است دستور فرمائید ضمن ابلاغ موارد فوق به واحدهای ذیربط مقطع تسعیر حسابهای ارزی شعب مستقر در مناطق آزاد تا اطلاع ثانوی پایان هر ماه قرارداده شود تا با واحدهای مستقر در سرزمین اصلی هماهنگ باشند. اص مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره: مب ٫ ۶۵۴ تاریخ: ۱۳۸۳٫۵٫۶ بسمه تعالی جهت اطلاع کلیه مدیران عامل محترم بانکهای دولتی به استثنای بانک صنعت و معدن و غیر دولتی و موسسه اعتباری توسعه ارسال گردید. با سلام پیرو بخشنامه شماره مب ۱۰۱۳ مورخ ۱۳۸۰٫۹٫۲۱ و به موجب بخشی از مصوبات سی و هفتمین جلسه کمیته سیاستگزاری و نظارت بر بانکهای مناطق آزاد بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران مورخ ۱۳۸۳٫۴٫۷ بدین وسیله ضوابط مورد نیاز جهت اعطاء مجوز عملیات ارزی موضوع ماده ۴۰ دستورالعمل اجرائی عملیات پولی و بانکی در مناطق آزاد تجاری صنعتی ج.ا.ا. به پیوست ارسال می گردد. توجه خواهند داشت که دریافت مجوز انجام عملیات ارزی در هر مورد موکول به تکمیل و ارسال پرسشنامه ضمیمه بخشنامه شماره مب ۱۰۱۳ مورخ ۱۳۸۰٫۹٫۲۱ به این اداره میباشد و لازم است مقام تکمیل کننده پرسشنامه در روی آن بطور مکتوب تایید نماید که کلیه شرایط و ضوابط مندرج در ضوابط مورد نیاز جهت اعطاء مجوز عملیات ارزی (پیوست) رعایت گردیده است. ام مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶ بسمه تعالی ضوابط مورد نیاز جهت اعطاء مجوز عملیات ارزی موضوع ماده ۴۰ دستور العمل اجرائی عملیات پولی و بانکی در مناطق آزاد تجاری صنعتی ج.ا.ا.» ۱- سازمان در ساختار سازمانی شعب متقاضی دریافت مجوز عملیات ارزی بایستی حداقل دو پست سازمانی جهت انجام عملیات ارزی ایجاد گردد. یکی از پستهای سازمانی فوق الذکر بایستی در سطح معاون شعبه ارزیابی شده باشد. ۲- نیروی انسانی رئیس و معاون ارزی شعبه مذکور بایستی حداقل دارای شرایط زیر باشند. رئیس شعبه دارا بودن حداقل ۱۰ سال تجربه کار اجرائی در عملیات بانکی که حداقل ۲ سال آن در سمتهای معاون شعبه یا بالاتر سپری شده باشد. آشنایی کافی با قانون و مقررات بانکی ناظر بر مناطق آزاد تجاری صنعتی ج.ا.ا معاون ارزی دارا بودن حداقل ۵ سال تجربه کار اجرائی در عملیات بانکی کشور که ۲ سال آن در بخش ارزی سپری شده باشد. آشنایی کافی با قانون و مقررات بانکی ناظر بر مناطق آزاد تجاری - صنعتی ج.ا.ا آشنایی کافی با عملیات و معاملات ارزی متناسب با سطح فعالیت شعبه. - تجهیزات شعبه بایستی علاوه بر مکان مناسب از تجهیزات و امکانات تلفن فاکس کامپیوتر و سوئیفت آماده به کار برخوردار باشد. لازم به ذکر است بانکهایی که مجوز عملیات ارزی را دریافت کرده اند مکلفند تغییرات مربوط به رئیس و معاون ارزی شعبه را با لحاظ نمودن ضوابط ذکر شده در فوق طی فرم ۱۰۱۳ به این بانک منعکس نمایند.
نامشخص
شماره: مب ۶۵۳ تاریخ : ۱۳۸۳٫۵٫۶ «بسمه تعالی» جهت اطلاع کلیه مدیران عامل محترم بانکهای دولتی به استنثای بانک صنعت و معدن غیر دولتی و موسسه اعتباری توسعه ارسال گردید بدین وسیله بخشی از مصوبه سی و ششمین جلسه کمیته سیاستگزاری نظارت بر بانکهای مناطق آزاد تجاری - صنعتی جمهوری اسلامی ایران مورخ ۱۳۸۳٫۳٫۵ در خصوص ماده ۵۲ از دستورالعمل اجرایی عملیات پولی و بانکی در مناطق مذکور را به شرح زیر به استحضار می رساند: اگرچه شعب بانکهای مستقر در مناطق آزاد به عنوان یک واحد مالی مستقل قلمداد می گردند و دارای صورتهای مالی مستقل میباشند ریسک مالی تقبل شده توسط شعب موصوف قابل تسری به بانک مادر میباشد لذا با توجه به این امر شعب بانکها در مناطق آزاد میتوانند مشابه شعب سایر نقاط کشور و حداکثر تا ۲۰٪ سرمایه پایه بانک مادر - بر مبنای بخشنامه مب ۱۹۶۸ مورخ ۱۳۸۲٫۱۱٫۲۹ مبادرت به اعطاء تسهیلات به مشتریان خود نمایند. علیهذا نظر به این که مبلغ تسهیلات اعطایی شعب بر اساس ماخذ فوق در مقایسه با منابع گردآوری شده توسط شعبه مبلغ قابل توجهی می باشد بنابراین بانکها موظفند برای شعب خود در مناطق آزاد و در چارچوب بخشنامه اشاره شده در بالا سقفهای لازم جهت اعطاء تسهیلات به مشتریان را تعیین نموده و حدود سقفهای اعتباری تعیین شده برای هر شعبه را به این بانک اعلام نمایند. ص مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره: مب ۵۹۳ تاریخ : ۱۳۸۳٫۴٫۲۷ «بسمه تعالی» جهت اطلاع کلیه مدیران عامل محترم بانکهای دولتی غیر دولتی پست بانک و موسسه اعتباری توسعه ارسال گردید با سلام پیرو بخشنامه شماره نب ۲۱٫۲۹۹۰ مورخ ۱۳۹۳٫۷٫۸ در خصوص نحوه دریافت کارمزد قرض الحسنه اعطایی بانکها و چگونگی اعطای قرض الحسنه از محل وجوه اداره شده بدین وسیله بند ۳ از یکهزار و بیست و چهارمین صورتجلسه مورخ ۱۳۸۳٫۴٫۱۳ شورای محترم پول و اعتبار را عینا به شرح ذیل به استحضار میرساند کارمزد قرض الحسنه در ابتدای اعطای قرض الحسنه و نیز در سالروزهای بعدی نسبت به مانده و مدت از گیرنده دریافت گردد. بدیهی است با اجرای مصوبه فوق مفاد بند ۱ - الف از بخشنامه فوق الاشاره منسوخ می شود. خواهشمند است ترتیبی اتخاذ فرمایند که مراتب به نحو مقتضی به کلیه شعب و واحدهای تابعه آن بانک جهت اجرا ابلاغ گردد. ص مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم حمید تهرانفر ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره: مب ٫ ۵۵۶ تاریخ: ۱۳۸۳٫۴٫۱۸ بسمه تعالی جهت اطلاع کلیه مدیران عامل محترم بانکهای دولتی و غیر دولتی و موسسه اعتباری توسعه و پست بانک ارسال گردید. با سلام همانطور که استحضار دارند بررسی طرحهای ارائه شده از سوی واحدهای مختلف نظام بانکی و انجام کار کارشناسی بر روی هر یک مستلزم صرف وقت بسیار و آشنایی با ابعاد مختلف طرح و اثرات پس از اجرای آن میباشد بعضا مشاهده شده است که کارشناسان محترم نظام بانکی کشور مطالعه ای را شروع کرده و ما حصل تلاش و زحمات خود را بدون اخذ نظر موافق مسئولان ارشد خود برای این مدیریت کل ارسال میدارند خواهشمند است به منظور جلوگیری از این نوع ناهماهنگیها و افزایش کیفی طرحهای ارائه شده دستور فرمائید کلیه طرحها و پیشنهادات مورد نظر پس از اخذ نظرات متخصصان و کارشناسان مختلف حقوقی ،مالی اجرایی ... در آن بانک به هیات مدیره گزارش شود و در نهایت چنانچه هیات مدیره تشخیص دهد که لازم است. نظر این بانک نیز اخذ گردد مراتب طی نامه ای به امضای مدیر عامل به این مدیریت کل اعلام گردد. ام مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
تاریخ مب ٫ ۵۵۵ شماره: ۱۳۸۳٫۴٫۱۸ بسمه تعالی جهت اطلاع کلیه مدیران عامل محترم بانکهای تجاری ارسال گردید. احتراما پیرو بخشنامه شماره مب ۳۸۷ مورخ ۱۳۸۳٫۳٫۲۳ در خصوص اعلام سهم نسبی بخشهای مختلف اقتصادی از افزایش در مانده تسهیلات اعطایی آن بانک به بخش غیر دولتی در سال ۱۳۸۳ خواهشمند است دستور فرمایند رقم مربوط به سهم بخش کشاورزی در بانکهای تجاری از ۱۷٫۴ درصد به ۱۷٫۵ درصد اصلاح و مراتب به کلیه مبادی ذی ربط در آن بانک ابلاغ شود. ام مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم حمید تهرانفر ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
تاریخ مب ٫ ۵۴۹ شماره: ۱۳۸۳٫۴٫۱۷ بسمه تعالی جهت اطلاع کلیه مدیران عامل محترم بانکهای دولتی و غیر دولتی موسسه اعتباری توسعه و شرکت پست بانک ارسال گردید. با سلام پیرو بخشنامه شماره مب ۸ مورخ ۱۳۸۱٫۱٫۱۰ در خصوص نرخ انتظامی ارزهای عمده جهت ثبت اقلام ارزی زیر خط دارائیها و بدهیها خواهشمند است دستور فرمائید به منظور شفاف سازی و ارائه صورتهای مالی منطبق با واقعیت و حفظ یکپارچگی در حسابداری ارزی آن بانک موسسه اعتباری نرخ ثبت و مقاطع تسعیر اقلام زیر خط در دفاتر و صورتهای مالی آن بانک موسسه اعتباری مشابه با نرخهای ثبت و تسعیر اقلام بالای خط ترازنامه بر اساس دستور العمل تسعیر ارز پیوست بخشنامه شماره مب ٫ ۱۸۴۴ مورخ ۱۳۸۲٫۱۰٫۲۹) صورت پذیرد. توجه خواهند داشت تسعیر اقلام زیر خط ترازنامه در حال حاضر تاثیری بر سود یا زیان بانک ندارد. ضمنا با ابلاغ این بخشنامه مفاد بخشنامه شماره مب ٫ ۸ مورخ ۱۳۸۱٫۱٫۱۰ منسوخ می گردد. خواهشمند است مقرر فرمایند مراتب جهت اجرا به واحدهای ذیربط ابلاغ گردیده و بر حسن اجرای آن نظارت گردد. م مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
تاریخ مب ٫ ۵۴۷ شماره: ۱۳۸۳٫۴٫۱۷ بسمه تعالی جهت اطلاع کلیه مدیران عامل محترم بانکهای دولتی ارسال گردید. با سلام احتراما به موجب بررسیهای بعمل آمده بر اساس اطلاعات دریافتی از بانکها حجم اختلاسها و سوء استفاده های صورت گرفته در سه ماهه چهارم سال ۱۳۸۲ ارقام قابل توجهی را به خود اختصاص داده است بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران امیدوار است با گسترش و ارتقاء سیستم های کنترل داخلی و بهسازی کارکنان آن بانک گامهای موثری در زمینه کاهش اختلاسها برداشته و از این طریق به سلامت هر چه بیشتر سیستم بانکی کمک نماید خاطرنشان می سازد بانک مرکزی آماده دریافت هرگونه پیشنهاد از طرف آن بانک در این زمینه میباشد. م مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره مب ٫ ۵۰۷ تاریخ: ۱۳۸۳٫۴٫۱۳ بسمه تعالی جهت اطلاع کلیه مدیران عامل محترم بانکهای دولتی و غیر دولتی و پست بانک و موسسه اعتباری توسعه ارسال گردید. با سلام نظر به اینکه مقرر گردیده است این بانک با همکاری وزارت امور اقتصادی و دارانی و سازمان حسابرسی پیشنهادهای لازم در خصوص چگونگی محاسبه ذخیره اختصاصی مطالبات مشکوک الوصول بانکها را برای طرح و اتخاذ تصمیم به شورای محترم پول و اعتبار ارائه نماید خواهشمند است دستور فرمائید روش فعلی محاسبه ذخیره اختصاصی مطالبات مشکوک الوصول در آن بانک بهمراه پیشنهادات و نظرات کارشناسی آن بانک را حداکثر تا تاریخ ۱۳۸۳٫۴٫۳۰ به این اداره اعلام نمایند. بدیهی است نظرات اخذ شده تا آن تاریخ جمعبندی شده و در کمیته مذکور در فوق مورد بررسی و اتخاذ تصمیم واقع می گردد. ام مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم حمید تهرانفر ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره مب ٫ ۳۸۷ تاریخ : ۱۳۸۳٫۳٫۲۳ «بسمه تعالی» جهت اطلاع کلیه مدیران عامل بانکهای تجاری ارسال گردید در اجرای بند ب تبصره ۳ قانون بودجه سال ۱۳۸۳ کل کشور و به موجب مصوبه یکهزار و بیستمین جلسه مورخ ۱۳۸۳٫۲٫۱۹ شورای پول و اعتبار و تصویب نامه شماره ۸۸۱۴ ت ۳۰۷۱۷ ه مورخ ۱۳۸۳٫۳٫۱۲ هیات محترم دولت بدین وسیله سهم نسبی بخشهای مختلف اقتصادی از افزایش در مانده تسهیلات اعطایی آن بانک به بخش غیر دولتی پس از کسر الزامات قانونی و تسهیلات از محل سپرده های قرض الحسنه برای رفع احتیاجات ضروری و اشتغال در سال ۱۳۸۳ به شرح ذیل جهت اجراء ابلاغ می شود بخش اقتصادی درصد کشاورزی ۱۷٫۴ صنعت و معدن ۱۳٫۹ مسکن و ساختمان ۸٫۳ صادرات ۱۸ بازرگانی داخلی، خدمات و متفرقه ۲ مصارف آزاد خارج از نسبتهای مربوط به بخشها ۵۶۵ جمع ۱۰۰ لازم است حداقل ۷۲ درصد از مبلغ تخصیص یافته به این قسمت به اعطای تسهیلات در بخش مسکن اختصاص یابد. خواهشمند است دستور فرمایند ضمن ابلاغ دستور العمل فوق به مراجع ذی ربط در آن بانک بر حسن اجرای آن نظارت کافی معمول گردد. همچنین لازم است جدول مشروح مانده تسهیلات اعطایی به بخشهای مختلف اقتصادی طبق روال معمول در پایان هر ماه تهیه و حداکثر تا پایان روز پانزدهم ماه بعد به اداره اطلاعات بانکی این بانک ارسال گردد. ص مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره: مب ۳۲۰ تاریخ : ۱۳۸۳٫۳٫۹ «بسمه تعالی» جهت اطلاع کلیه مدیران عامل بانکهای دولتی اعم از تجاری و تخصصی ارسال گردید با سلام بدینوسیله بخشی از تصمیمات متخذه در یکهزار و بیستمین جلسه مورخ ۱۳۸۳٫۲٫۱۹ شورای محترم پول و اعتبار در خصوص تعیین سود تسهیلات اعطایی و سود سپرده های سرمایه گذاری بانکهای دولتی در سال جاری ابلاغ می شود الف) نرخ سود تسهیلات جز در مورد حداقل نرخ سود مورد انتظار بخشهای صنعت و معدن و صادرات که نسبت به نرخهای مصوب سال قبل یک واحد درصد کاهش می یابد حداقل نرخ سود مورد انتظار در عقود مشارکتی و نرخ سود عقود غیر مشارکتی در بانکهای دولتی همانند سال قبل خواهد بود. ب نرخ های سود علی الحساب سپرده های بانکی نرخ سود علی الحساب سپرده های بانکی نزد بانکهای دولتی کماکان برای سپرده های سرمایه گذاری کوتاه مدت ۷ درصد و برای سپرده های سرمایه گذاری مدت دار در دامنه ۱۷ - ۱۳ درصد در سال تعیین می گردد بانکها در دامنه مزبور برای سپرده های دوساله سه ساله و چهار ساله آزادی عمل و انگیزه رقابت خواهند داشت. خواهشمند است دستور فرمائید مراتب در اسرع وقت به کلیه واحدهای ذی ربط ابلاغ شده و بر حسن اجرای آن نظارت گردد. ص مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره: مب ٫ ۲۹۴ تاریخ: ۱۳۸۳٫۳٫۲ بسمه تعالی جهت اطلاع کلیه مدیران عامل محترم بانکهای دولتی و غیر دولتی و موسسه اعتباری توسعه ارسال گردید با سلام پیرو بخشنامه شماره مب ۸ مورخ ۱۳۸۱٫۱٫۱۰ در خصوص نرخ انتظامی ارزهای عمده جهت ثبت اقلام ارزی زیر خط دارانیها و بدهیها خواهشمند است دستور فرمایند نظرات کارشناسی آن بانک موسسه اعتباری را در ارتباط با ثبت و تسعیر اقلام زیر خط ترازنامه مشابه با نرخهای ثبت و تسعیر اقلام بالای خط ترازنامه حداکثر تا تاریخ ۱۳۸۳٫۳٫۳۱ به این اداره اعلام نمایند. یادآوری می نماید روش ثبت و تسعیر اقلام ارزی بالای خط قبلا طی بخشنامه شماره مب ۱۸۴۴ مورخ ۱۳۸۲٫۱۰٫۲۹ به آن بانک موسسه اعلام گردیده است. شایان ذکر است تعهدات زیر خط ترازنامه از مصادیق اقلام پولی است و در صورت تائید به ترتیب اشاره شده در بخشنامه فوق الذکر تسعیر میگردند. بدیهی است عدم ارسال نظرات کارشناسی آن بانک موسسه اعتباری تا تاریخ مقرر بمنزله موافقت با روش پیشنهادی است. ام مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره: مب ٫ ۲۲۴ تاریخ ۱۳۸۳٫۲٫۱۹ بسمه تعالی جهت اطلاع کلیه مدیران عامل بانکهای دولتی غیر دولتی و موسسه اعتباری توسعه ارسال گردید. احتراما، ضمن ارسال تصویر نامه مورخ ۲۹ آوریل ۲۰۰۴ مدیر پروژه کمیته کفایت سرمایه در هیات خدمات مالی اسلامی (IFSB) بهمراه ضمانم آن خواهشمند است دستور فرمائید در تکمیل و ارسال پرسشنامه های الحاقی به دبیرخانه هیات خدمات مالی اسلامی واقع در کشور مالزی تسریع لازم معمول گردد. شایان ذکر است که بر اساس توافقات بعمل آمده مقررات نظارتی تهیه شده توسط هیات فوق الذکر پس از تکمیل برای سیستم بانکی کشور لازم الاجرا خواهد بود لذا همکاری آن بانک موسسه اعتباری با هیات خدمات مالی اسلامی منجر به ارتقای کیفیت مقررات تهیه شده و تسهیل اجرای آن در آینده خواهد گردید. ام پیوست ۴۱ برگ مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره: ۲۱۹ تاریخ: ۱۳۸۳٫۲٫۱۹ بسمه تعالی جهت اطلاع کلیه مدیران عامل بانکهای دولتی و غیر دولتی و موسسه اعتباری توسعه ارسال گردید. با سلام پیرو بخشنامه شماره ۱۹۶۸ مورخ ۱۳۸۲٫۱۱٫۲ این مدیریت در خصوص ابلاغ آیین نامه تسهیلات و تعهدات کلان تاکید مینماید تسهیلات اعطایی و تعهدات ایجاد شده که بر اساس تبصره های مختلف قوانین بودجه های سنواتی قوانین برنامه های توسعه اقتصادی اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران و سایر قوانین و مقررات مورد تضمین صریح دولت قرار گرفته است مشمول ضوابط اشاره شده در ایین نامه مذکور نمیباشد و با ضریب ریسک صفر درصد در محاسبات منظور می شود. مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم حمید تهرانفر
نامشخص
شماره: مب ٫ ۱۸۲ تاریخ ۱۳۸۳٫۲٫۱۳ بسمه تعالی جهت اطلاع کلیه مدیران عامل محترم بانکهای دولتی و غیر دولتی و موسسه اعتباری توسعه ارسال گردید. با سلام همانگونه که مستحضر میباشند بر اساس ماده ۱ از آئین نامه صدور ضمانت نامه ها و ظهرنویسی از طرف بانکها بانکها مکلف به اخذ وثائق از مضمون عنه طبق شرایط مندرج در آئین نامه فوق الذکر برای صدور ضمانت نامه میباشند بنابه اطلاع واصله برخی از بانکها جهت استرداد وثائق دریافتی از مضمون عنه علاوه بر تحقق شرایط ذکر شده در ذیل مشتمل بر؛ -۱ حصول شرایط خاص مقرر در متن ضمانت نامه پیش پرداخت اعلام کتبی ذینفع مبنی بر ابطال ضمانت نامه انقضاء سررسید ضمانت نامه در صورتیکه درخواست تمدید آن نشده باشد تعیین تکلیف نهایی در خصوص استرداد وثائق را موکول به دریافت نسخه اصل ضمانت نامه از ذینفع می نمایند که انجام این امر منجر به بروز مشکلات متعدد برای ضمانت خواهان شده است. با عنایت به مراتب فوق خواهشمند است دستور فرمایند تا تاریخ ۱۳۸۳٫۲٫۳۱ نسبت به ارسال رویه های معمول آن بانک در خصوص نحوه استرداد وثائق دریافتی از مضمون عنه، اقدام لازم معمول گردد. خاطر نشان میسازد این اداره پس از جمعبندی نظرات دریافتی پیشنهادی را تهیه و به تصویب مراجع ذیصلاح خواهد رساند. ام مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶
نامشخص
شماره: مب ۱۷۱ تاریخ : ۱۳۸۳٫۲٫۹ «بسمه تعالی» جهت اطلاع سرپرستی شعب مستقل مناطق آزاد بانک ملی ایران سرپرستی شعب مناطق آزاد بانک صادرات ایران مدیریت امور مناطق آزاد بانک تجارت سرپرستی مناطق آزاد تجاری صنعتی بانک ملت اداره امور سرپرستیها و شعب بانک سپه سرپرستی مناطق آزاد تجاری صنعتی بانک رفاه کارگران مدیریت شعب مناطق آزاد بانک کشاورزی اداره امور شعب بانک توسعه صادرات ایران مدیریت امور شعب بانک مسکن بانک پارسیان بانک سامان پیرو بخشنامه شماره ۷۲۰ مورخ ۱۳۸۰٫۷٫۸ و نامه شماره مب ۱۷۵۴ مورخ ۱۳۸۲٫۱۰٫۱۱ در خصوص تودیع سپرده قانونی ارزی توسط شعب بانکهای مستقر در مناطق آزاد تجاری - صنعتی بدین وسیله تصویر نامه شماره حک ۴۸۲٫۸ مورخ ۱۳۸۳٫۱٫۳۰ اداره حسابداریکل و بودجه بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران در خصوص شماره حسابهای مربوط به سپرده ارزی دیداری بانک سپه لندن با توجه به نوع ارز ارسال می گردد. ص اداره مطالعات و مقررات بانکی فروزنده شجاعی ۳۸۳۱-۴ سسسا شماره که ۱۸ ۴۸۲ تاریخ:گ/۳/۲//ن بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران مدیریت کل نظارت امور بانها ستانی خواب آنان دهدار بسمه تعالی سکاره اسباب سکاره اسباب با سلام سپرده ناز ۰۰٫۴۶۱۵ حساب کار لطفا اربابت سرایی قبلی و با اشاره بخشنامه ای نقد اداره مطالعات و مقررات بانکی به ایکی داده بردیم و تصویر این ابر اموایی با سلام خطف به نامه شماره ست ۸۸۷ مورخ ۸۳٫۱٫۲۶ آن یکلت های اریان اداره شماره حسابهای مربوط به سپرده ارزی دیداری - بانک سپه تصویر این ابر اموایی با سلام خطف به نامه شماره ست ۸۸۷ مورخ ۸۳٫۱٫۲۶ آن یکلت های اریان اداره شماره حسابهای مربوط به سپرده ارزی دیداری - بانک سپه انگریزی لندن با توجه به نوع ارز بشرح ذیل اعلام می گردد. اداره با خود و ران بانکی . الف) حساب دلار : 600177 GDP VOST1 :ب ) ج ) حساب بورو : 600177 CHF VOST1 : د حساب فرانک سوئیس ه ) حساب بن ژاپن : وا حساب کرون سوئد : تا حساب کرون دانمارک ح حساب دلار استرالیا اداره با خود و ران بانکی . 600177 USD VOST1 600177 GDP VOST1 :ب ) 600177 EUR VOST1 600177 CHF VOST1 : د حساب فرانک سوئیس 600177 JPY VOST1 600177 SEK VOST1 600177 DKK VOST1 600177 AUD VOST1 ۱۲۸۲ ٫۲٫۲ ۱۲۱ شماره اداره حسابداریکل و بودجه شهران به خیابان فردوسی، شماره ۲۱۴ نشانی تلگرافی مرکز بانک تلعی) ۱۹۹۶۱ صندوق پستی: ۱۱۳۸۵٫۸۵۴۱ ملکی ۲۱۸۲۱۱۰۲۰ ۷-۰۱۹ رونوشته با اشاره به نامه شماره ۲۰٫۹۲۰۰۰۰٫۴۶۱۵ مورخ ۱۳۸۲٫۱۲٫۱۷ به بانک تجارت اریسا می گردد و به اطلاع می رساند موضوع تعیین سرفصل جدید برای حساب سپرده قانونی بیه از را توسط اداره نظارت بر موقعیت مالی بانکها درد ر دست بررسی می باشد و پس از هم با سر داد مربوطه مراتب به اطلاع بانکها خواهد رسید. جهت اطلاع اداره نظارت بر موقعیت مالی بانکها حاشهن
نامشخص
شماره: مب ٫ ۲۰۹۸ تاریخ : ۱۳۸۲٫۱۲٫۲۵ «بسمه تعالی» جهت اطلاع کلیه مدیران عامل بانکهای دولتی و خصوصی ارسال گردید با سلام به موجب ماده ۱۹ قانون تنظیم بخشی از مقررات تسهیل نوسازی و صنایع کشور و اصلاح ماده ۱۱۲ قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی اجتماعی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مصوب ۱۳۸۲٫۹٫۱۰ مجلس شورای اسلامی بدینوسیله یک نسخه از آئین نامه اجرائی گشایش اعتبارات اسنادی اتکایی Back to Back و تنزیل اسناد اعتبارات اسنادی صادراتی موضوع ماده قانونی (فوق که در تاریخ ۱۳۸۲٫۹٫۲۳ به تصویب وزارت امور اقتصادی و دارانی و بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران رسیده است جهت اطلاع و ابلاغ به کلیه واحدهای ذیربط ارسال می گردد. ص پیوست دارد. مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری اداره مطالعات و مقررات بانکی بهرام فیض زرین قلم ۱۶۱۵-۱۶ بسمه تعالی آیین نامه اجرائی گشایش اعتبارات اسنادی اتکایی Back to Back) و تنزیل اسناد اعتبارات اسنادی صادراتی مقدمه بر اساس مقررات جاری اعتباری و ارزی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران منجمله آیین نامه تامین مالی صادرات کالا و خدمات مصوب ۱۳۷۹٫۹٫۲۰ شورای پول و اعتبار و اصلاحات بعدی آن که طی بخشنامه های منتهی به بخشنامه شماره ۱۰٫۱۱۲۰ مورخ ۱۳۸۲٫۸٫۱۱ اداره سیاستها و مقررات ارزی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران ابلاغ گردیده و نیز بخشنامه مربوط به تنزیل استاد صادراتی به شماره مب ٫ ۶۹۴ مورخ ۱۳۸۲٫۴٫۱۸ اداره مطالعات و مقررات بانکی این آیین نامه به موجب ماده ۱۹ قانون تنظیم بخشی از مقررات تسهیل نوسازی صنایع کشور مصوب ۱۳۸۲٫۹٫۱۰ مجلس شورای اسلامی جهت تعیین و تبیین ضوابط و شرایط گشایش اعتبار اسنادی اتکایی و تنزیل اعتبارات اسنادی صادراتی تهیه شده است. الف - گشایش اعتبارات اسنادی اتکایی بانکها مجازند بر اساس بند ۱ از یکهزار و نهمین صورتجلسه شورای پول و اعتبار مورخ ۱۳۸۲٫۹٫۱ با در نظر گرفتن اعتبار مشتری اعتبار اسنادی اولیه و اخذ وثایق کافی نسبت به گشایش اعتبار اسنادی اتکایی در سقف اعتبار اسنادی اولیه بر اساس مقررات موجود و ملاحظات ذیل اقدام نمایند ۱ بانک عامل اعتبار اسنادی اولیه غیر قابل برگشت از سوی بانک ٫ موسسه خارجی به نفع صادر کننده ایرانی را دریافت و ابلاغ نموده باشد. -۲ شرایط اعتبار اسنادی اولیه و اعتبار اتکایی مرتبط باشد. ارز دو اعتبار حتی المقدور یکی باشد در غیر اینصورت ریسک ناشی از نوسانات نرخ ارز به عهده متقاضی خواهد بود. نرخ سود با توجه به نرخهای متعارف بین المللی راسا توسط بانک عامل تعیین می شود. ه وجه التزام عدم ایفای تعهدات صادر کننده علاوه بر نرخ فوق بند (۴) معادل ۶ درصد در سال نسبت به مطالبات بانک خواهد بود که در قرارداد پیش بینی و وصول می گردد. در اعمال هرگونه اصلاحیه در مفاد و شرایط هر دو اعتبار اسنادی بایستی ارتباط و شرایط اجرایی آنها مدنظر قرار گیرد. مبلغ اعتبار اتکایی نباید بیشتر از مبلغ اعتبار اسنادی اولیه باشد. تاریخ انقضای اعتبار اتکایی بایستی مقدم بر تاریخ انقضای اعتبار اولیه باشد. فاصله زمانی مناسب از آخرین زمان امکان ارائه اسناد تحت اعتبار اتکایی تا تهیه و ارائه اسناد تحت اعتبار اولیه به منظور پیش گیری از هرگونه مشکلی بایستی مدنظر قرار گیرد. ۹ کالا ٫ خدمات موضوع اعتبار اسنادی اتکایی با تشخیص بانک عامل و براساس اسناد و مدارک ارائه شده بایستی با کالا ٫ خدمات اعتبار اسنادی اولیه مرتبط باشد. ۱۰ - در صورتیکه ورود کالای اعتبار اسنادی اتکایی به کشور قطعی باشد انجام ثبت سفارش و رعایت سایر مقررات ورود به کشور الزامی است. چنانچه ورود کالا به شکل ورود موقت صورت پذیرد باید بر اساس مقررات مربوطه اقدام و اگر مبداء و مقصد آن خارج از کشور باشد نیازی به انجام ثبت سفارش نمی باشد. ۱۱- تعهد متقاضی تحت اعتبار اسنادی اتکایی به تادیه عین ارز به بانک گشاینده اعتبار خواهد بود. ۱۲ بانکها به تشخیص خود در قبال گشایش اعتبار اسنادی اتکایی و با توجه به وضعیت اعتباری مشتری وثایق کافی از صادر کننده اخذ می نمایند. ب - تنزیل اسناد صادراتی ۱ بانکها میتوانند استاد مدت دار اعتبارات اسنادی صادراتی و بروات ارزی مدت دار تعهد شده توسط خریدار و بانک خارجی را در چارچوب آیین نامه موقت تنزیل اسناد و اوراق تجاری خرید دین و مقررات اجرایی آن به همان ارز تنزیل نموده و به صادر کننده پرداخت نمایند. تنزیل اسناد صادراتی براساس ماده ۴ آیین نامه یاد شده میتواند با حق رجوع یا بدون حق رجوع با توجه به اعتبار صادر کننده و اعتبار بانک گشایش کننده یا تائید کننده نزد بانک انجام شود. تفاوت قیمت وفق ماده ۶ آیین نامه ذیربط در مورد اسناد صادراتی بر مبنای نرخهای متعارف بین المللی صورت می گیرد. موارد زیر از رعایت سقفهای فردی تسهیلات اعطایی مصوب شورای پول و اعتبار در مورد خرید دین موضوع بخشنامه شماره مب ٫ ۸۸۶ مورخ ۱۳۸۱٫۷٫۹ اداره مطالعات و مقررات بانکی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران مستثنی میباشند ۱-۴) اعتبارات اسنادی مدت دار صادراتی که اسناد آن معامله شده و بدهی قطعی خریدار به فروشنده ایرانی تلقی میگردد مشروط بر اینکه توسط یک بانک یا موسسه اعتباری خارجی معتبر به تشخیص بانک گشایش و یا تائید شده باشد. (۴۲) بروات اسنادی وصولیها) که مبلغ آن در سررسید معین پرداخت میشود با قبولی خریدار و تائید و تعهد برات توسط یکی از بانکهای معتبر خارجی به تشخیص بانک (۴۳) استاد صادراتی تضمین شده توسط صندوق ضمانت ایران ج - اعطای تسهیلات موضوع این آیین نامه با رعایت آیین نامه ها و دستورالعملهای اجرایی قانون عملیات بانکی بدون ربا شامل اخذ تامین کافی به تشخیص بانک و همچنین مقررات ریالی و ارزی ابلاغی از سوی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران میباشد. این آیین نامه در جلسه مورخ ۱۳۸۲٫۹٫۲۳ مورد موافقت وزارت امور اقتصادی و دارایی و بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران قرار گرفت و از تاریخ ابلاغ توسط بانک مرکزی ج.ا.ا در کلیه بانکهای کشور قابل اجرا می باشد. طهماسب مظاهری رئیس کل بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران
