ماده ۱ قانون حفاظت از خاک
معتبر
اصطلاحات بهکار رفته در این قانون، دارای تعاریف و معانی مشروح زیر است:
الف) سازمان: سازمان حفاظت محیط زیست
ب) وزارت: وزارت جهاد کشاورزی
پ) خاک: پیکرهای طبیعی، متحول و پویا که حاصل مجموعهای از واکنشهای فیزیکی، شیمیایی و زیستی است و متأثر از آب، اقلیم و موجودات زنده در طی زمانبر روی پوسته زمین یا سنگ مادر بهوجود میآید. این تعریف شامل خاک درجا و رسوبی نیز میشود.
ت) آلودگیخاک: آمیختن یک یا چند ماده خارجی بهخاک یا پخش آنها بر سطح خاک به میزانی که کیفیت فیزیکی، شیمیایی یا زیستی آن را بهنحوی تغییر دهد که برای انسان یا سایر موجودات زنده یا گیاهان و یا آثار و ابنیه زیانآور باشد. این تعریف، آلودگی پوششهای آبرفتی و سنگی سطح زمین را نیز در بر میگیرد.
ث) ماده آلاینده: هرنوع ماده یا عامل فیزیکی، شیمیایی و زیستی(بیولوژیکی) که باعث آلودگی خاک گردیده و یا به آلودگی آن بیفزاید.
ج) آلودهکننده: تمامی اشخاص حقیقی و حقوقی که به هر نحو باعث آلودگی خاک شوند.
چ) کاربری خاک: نوع استفاده از خاک بهعنوان بستری مناسب برای فعالیتهای کشاورزی، منابعطبیعی، صنعتی، معدنی، خدماتی و امور زیربنایی
ح) تخریب خاک: کاهش توان تولید زیستی یا اقتصادی خاک یا ترکیبی از هردو که ناشی از فعالیتهای انسانی و شیوههای مختلف بهرهبرداری از خاک میباشد و به تفکیک کاربریهای مختلف تعیین میشود.
خ) تخریبکننده: تمامی اشخاص حقیقی و حقوقی که بههر نحو باعث تخریب خاک میشوند.
د) فرسایش خاک: جدا شدن ذرات خاک از محل خود، جابجایی، انتقال و ترسیب آن توسط عوامل طبیعی یا انسانی
ذ)حاصلخیزی خاک: استعداد خاک در زمینه تأمین مواد مورد نیاز برای تغذیه و فراهم نمودن شرایط مناسب رشد گیاهان
ر) پایداری خاک: وضعیتی که در آن توان تولیدی بالقوه و بالفعل خاک در مدت طولانی حفظ شود.
ز) حفاظت خاک: مجموعه اقداماتی که بهمنظور پیشگیری و کنترل آلودگی و تخریب و فرسایش خاک و تبعات آن انجام میشود و موجب تقویت پایداری خاک یا سبب افزایش حاصلخیزی آن میشود.
ژ) اصول فنی بهرهبرداری پایدار: اصولی که بهمنظور بهرهبرداری از خاک با توجه بهظرفیت قابل تحمل و توان بازدهی آن منطبق بر سیاستهای کلی آمایش سرزمین در راستای اهداف توسعه پایدار تدوین میشود.
س) پایش خاک: اندازهگیری پیوسته یا متناوب ویژگیهای کمی و کیفی خاک
ش) بازسازی خاک: مجموعه فعالیتهایی است که موجب بهبود و بازگشت شرایط فیزیکی، شیمیایی و زیستی خاکهای آلوده و تخریبشده به وضعیت قبل از آن میشود.
ص) کود: هرماده آلی، زیستی یا معدنی با منشأ طبیعی یا مصنوعی که به خاک یا گیاه اضافه میشود تا یک یا چند عنصر ضروری برای رشد گیاه را تأمین کند.
ض) سموم: کلیه ترکیبات آلی و معدنی که بهمنظور کنترل آفات نباتی، انباری و خانگی به صورت جامد، مایع و گاز بهکار برده میشود .
ط) مطالعات خاکشناسی: مطالعات پایه خاکشناسی که به بررسی عوامل مؤثر در تشکیل، ردهبندی خاک و تهیه گزارش فنی و ترسیم حدود و مرزهای خاکها بر روی نقشه برای کاربریهای موردنظر میپردازد.
ظ) خسارت: هرگونه ضرر و زیان مستقیم یا غیرمستقیم ناشی از آلودگی یا تخریب خاک
ع) وضعیت اضطرار: مواقعی است که آلودگی خاک، موجب آلودگی منابع آب (سطحی و زیرزمینی) شود، بهگونهای که سلامت انسان و محیط را دچار مخاطره جدی کند.
الف) سازمان: سازمان حفاظت محیط زیست
ب) وزارت: وزارت جهاد کشاورزی
پ) خاک: پیکرهای طبیعی، متحول و پویا که حاصل مجموعهای از واکنشهای فیزیکی، شیمیایی و زیستی است و متأثر از آب، اقلیم و موجودات زنده در طی زمانبر روی پوسته زمین یا سنگ مادر بهوجود میآید. این تعریف شامل خاک درجا و رسوبی نیز میشود.
ت) آلودگیخاک: آمیختن یک یا چند ماده خارجی بهخاک یا پخش آنها بر سطح خاک به میزانی که کیفیت فیزیکی، شیمیایی یا زیستی آن را بهنحوی تغییر دهد که برای انسان یا سایر موجودات زنده یا گیاهان و یا آثار و ابنیه زیانآور باشد. این تعریف، آلودگی پوششهای آبرفتی و سنگی سطح زمین را نیز در بر میگیرد.
ث) ماده آلاینده: هرنوع ماده یا عامل فیزیکی، شیمیایی و زیستی(بیولوژیکی) که باعث آلودگی خاک گردیده و یا به آلودگی آن بیفزاید.
ج) آلودهکننده: تمامی اشخاص حقیقی و حقوقی که به هر نحو باعث آلودگی خاک شوند.
چ) کاربری خاک: نوع استفاده از خاک بهعنوان بستری مناسب برای فعالیتهای کشاورزی، منابعطبیعی، صنعتی، معدنی، خدماتی و امور زیربنایی
ح) تخریب خاک: کاهش توان تولید زیستی یا اقتصادی خاک یا ترکیبی از هردو که ناشی از فعالیتهای انسانی و شیوههای مختلف بهرهبرداری از خاک میباشد و به تفکیک کاربریهای مختلف تعیین میشود.
خ) تخریبکننده: تمامی اشخاص حقیقی و حقوقی که بههر نحو باعث تخریب خاک میشوند.
د) فرسایش خاک: جدا شدن ذرات خاک از محل خود، جابجایی، انتقال و ترسیب آن توسط عوامل طبیعی یا انسانی
ذ)حاصلخیزی خاک: استعداد خاک در زمینه تأمین مواد مورد نیاز برای تغذیه و فراهم نمودن شرایط مناسب رشد گیاهان
ر) پایداری خاک: وضعیتی که در آن توان تولیدی بالقوه و بالفعل خاک در مدت طولانی حفظ شود.
ز) حفاظت خاک: مجموعه اقداماتی که بهمنظور پیشگیری و کنترل آلودگی و تخریب و فرسایش خاک و تبعات آن انجام میشود و موجب تقویت پایداری خاک یا سبب افزایش حاصلخیزی آن میشود.
ژ) اصول فنی بهرهبرداری پایدار: اصولی که بهمنظور بهرهبرداری از خاک با توجه بهظرفیت قابل تحمل و توان بازدهی آن منطبق بر سیاستهای کلی آمایش سرزمین در راستای اهداف توسعه پایدار تدوین میشود.
س) پایش خاک: اندازهگیری پیوسته یا متناوب ویژگیهای کمی و کیفی خاک
ش) بازسازی خاک: مجموعه فعالیتهایی است که موجب بهبود و بازگشت شرایط فیزیکی، شیمیایی و زیستی خاکهای آلوده و تخریبشده به وضعیت قبل از آن میشود.
ص) کود: هرماده آلی، زیستی یا معدنی با منشأ طبیعی یا مصنوعی که به خاک یا گیاه اضافه میشود تا یک یا چند عنصر ضروری برای رشد گیاه را تأمین کند.
ض) سموم: کلیه ترکیبات آلی و معدنی که بهمنظور کنترل آفات نباتی، انباری و خانگی به صورت جامد، مایع و گاز بهکار برده میشود .
ط) مطالعات خاکشناسی: مطالعات پایه خاکشناسی که به بررسی عوامل مؤثر در تشکیل، ردهبندی خاک و تهیه گزارش فنی و ترسیم حدود و مرزهای خاکها بر روی نقشه برای کاربریهای موردنظر میپردازد.
ظ) خسارت: هرگونه ضرر و زیان مستقیم یا غیرمستقیم ناشی از آلودگی یا تخریب خاک
ع) وضعیت اضطرار: مواقعی است که آلودگی خاک، موجب آلودگی منابع آب (سطحی و زیرزمینی) شود، بهگونهای که سلامت انسان و محیط را دچار مخاطره جدی کند.