ماده ۱۵ قانون استخدام ارتش جمهوری اسلامی ایران [قانون استخدام نیروهای مسلح شاهنشاهی ایران] (اصلاحی ۱۳۵۸/۰۸/۲۹)
(منسوخ ۱۳۹۹/۰۸/۰۵)
معتبر
خدمت افسران و کارمندان ممکن است به یکی از طرق ذیل پایان یابد.
الف- بازنشستگی. وضع افسران و کارمندانی است که طبق مقررات فصل ششم این قانون بازنشسته شوند.
ب (اصلاحی ۱۳۴۶/۰۵/۲۵)- انتقال: وضع افسر و کارمندی است که در صورت تمایل آن پس از تصویب اعلیحضرت همایون شاهنشاه بزرگ ارتشتاران به یکی از وزارتخانهها – موسسات دولتی و یا موسسات وابسته به دولت منتقل شوند.
الف- بازنشستگی. وضع افسران و کارمندانی است که طبق مقررات فصل ششم این قانون بازنشسته شوند.
ب (اصلاحی ۱۳۴۶/۰۵/۲۵)- انتقال: وضع افسر و کارمندی است که در صورت تمایل آن پس از تصویب اعلیحضرت همایون شاهنشاه بزرگ ارتشتاران به یکی از وزارتخانهها – موسسات دولتی و یا موسسات وابسته به دولت منتقل شوند.
تبصره ۱:این قبیل افسران و کارمندان اگر بخواهند معاودت نمایند در صورتی که به وجود آنان احتیاج باشد با درجه و قدمت خدمت درجه ای که در تاریخ انتقال دارا بودهاند به خدمت پذیرفته خواهند شد مشروط بر اینکه مدت انتقال آنان بیش از سه سال نباشد و در مدت خدمت در وزارتخانهها و بنگاههای نامبرده منتظر خدمت یا معلق یا مستعفی یا اخراج نشده باشند.
تبصره ۲:(منسوخ ۱۳۹۹/۰۸/۰۵)- انتقال افسران از ژاندارمری کل کشور چنانچه حائز شرایط زیر باشند به نیروهای مسلح شاهنشاهی امکان پذیر خواهد بود.
۱- تا درجه سرگردی (داخل) چنانچه دوره دانشکده افسری و دوره مقدماتی را طی نموده باشند.
۲- تا درجه سرهنگی (داخل) چنانچه دوره عالی رسته یا دوره دانشگاه جنگ را طی نموده باشند.
۳- امرائی که دوره دانشگاه جنگ را طی نموده باشند.
۴- افسران پزشک و فنی که دانشکده پزشکی یا فنی داخله یا خارجه را طی کرده باشند.
۱- تا درجه سرگردی (داخل) چنانچه دوره دانشکده افسری و دوره مقدماتی را طی نموده باشند.
۲- تا درجه سرهنگی (داخل) چنانچه دوره عالی رسته یا دوره دانشگاه جنگ را طی نموده باشند.
۳- امرائی که دوره دانشگاه جنگ را طی نموده باشند.
۴- افسران پزشک و فنی که دانشکده پزشکی یا فنی داخله یا خارجه را طی کرده باشند.
تبصره ۳:(الحاقی ۱۳۵۰/۰۷/۲۱)- انتقال افسران و کارمندان ارتش شاهنشاهی به ژاندارمری کل کشور و شهربانی کل کشور بنابر نیازمندیهای سازمانی پس از تصویب اعلیحضرت همایون شاهنشاه انجام میشود.
ج (اصلاحی ۱۳۵۲/۱۰/۱۷)- کسانی که به هزینه نیروهای مسلح شاهنشاهی تحصیل کردهاند در صورت پرداخت مبلغی معادل دو برابر هزینه مزبور و یا انجام خدمت پس از خاتمه تحصیل معادل سه برابر مدت تحصیل ممکن است استعفا دهند. قبول استعفا در صورت اقتضای مصالح خدمتی به وسیله سازمان مربوط پیشنهاد و موکول به تصویب اعلیحضرت همایون شاهنشاه خواهد بود.
ج- استعفاء- کسانی که نیروهای مسلح شاهنشاهی برای تحصیل آنها هزینهای پرداخت کرده باشد در صورت وجود یکی از شرایط زیر میتوانند استعفا دهند.
۱- پرداخت دو برابر هزینه تحصیل.
۲- انجام خدمت پس از خاتمه تحصیل معادل سه برابر مدت تحصیل که در هر صورت از ده سال تجاوز نخواهد کرد. کسانی که ضمن خدمت به هزینه نیروهای مسلح شاهنشاهی دوره تخصصی را طی نمودهاند باید دو برابر مدت تخصصی را خدمت کنند و در صورتی که مشمول قسمت اول این جزء نیز باشند باشند این مدت به خدمت مقرر در قسمت اول این جزء اضافه میشود.
استعفای افسران به وسیله سازمان مربوط پیشنهاد میشود و قبول آن موکول به تصویب اعلیحضرت همایون شاهنشاه خواهد بود.
ج (اصلاحی ۱۳۵۲/۱۰/۱۷)- کسانی که به هزینه نیروهای مسلح شاهنشاهی تحصیل کردهاند در صورت پرداخت مبلغی معادل دو برابر هزینه مزبور و یا انجام خدمت پس از خاتمه تحصیل معادل سه برابر مدت تحصیل ممکن است استعفا دهند. قبول استعفا در صورت اقتضای مصالح خدمتی به وسیله سازمان مربوط پیشنهاد و موکول به تصویب اعلیحضرت همایون شاهنشاه خواهد بود.
ج- استعفاء- کسانی که نیروهای مسلح شاهنشاهی برای تحصیل آنها هزینهای پرداخت کرده باشد در صورت وجود یکی از شرایط زیر میتوانند استعفا دهند.
۱- پرداخت دو برابر هزینه تحصیل.
۲- انجام خدمت پس از خاتمه تحصیل معادل سه برابر مدت تحصیل که در هر صورت از ده سال تجاوز نخواهد کرد. کسانی که ضمن خدمت به هزینه نیروهای مسلح شاهنشاهی دوره تخصصی را طی نمودهاند باید دو برابر مدت تخصصی را خدمت کنند و در صورتی که مشمول قسمت اول این جزء نیز باشند باشند این مدت به خدمت مقرر در قسمت اول این جزء اضافه میشود.
استعفای افسران به وسیله سازمان مربوط پیشنهاد میشود و قبول آن موکول به تصویب اعلیحضرت همایون شاهنشاه خواهد بود.
تبصره ۱:(الحاقی ۱۳۵۲/۱۰/۱۷)- منظور از هزینه تحصیل موضوع بند ج این ماده اعم است از حقوق و مزایا و هزینههای زیست و پوشاک و همچنین سایر هزینههائی که نیروهای مسلح شاهنشاهی به نحوی از انحاء برای تحصیل اشخاص موضوع این بند مصرف نموده و مبالغی که بازاء تحصیل آنها نقد پرداخت کردهاست.
تبصره ۲:(الحاقی ۱۳۵۲/۱۰/۱۷)- در مورد صاحبان حرف پزشکی یک سال خدمت در مناطق گرمسیر یا نامساعد برابر ۱۸ ماه خدمت در سایر مناطق محسوب میشود مناطق مذکور به موجب آییننامهای که به تصویب وزارت جنگ میرسد تعیین خواهد شد.
تبصره ۳:(الحاقی ۱۳۵۲/۱۰/۱۷)- تقاضای استعفای درجهداران منوط به داشتن حداقل پنج سال خدمت و موکول به تصویب مقامات مذکور در ماده ۱۹ میباشد.
تبصره ۴:(الحاقی ۱۳۵۲/۱۰/۱۷)- در زمان جنگ یا بحرانهای سیاسی و وضع غیر عادی که بیم آغاز مخاصمات میرود استعفا مطلقاً پذیرفته نخواهد شد.
تبصره ۵:(الحاقی ۱۳۵۲/۱۰/۱۷)- افسران و کارمندانی که از خدمت مستعفی شدهاند در صورت تقاضای شخصی هرگاه حائز شرایط زیر مورد احتیاج باشند فقط برای یک مرتبه با یک درجه پائینتر ممکن است به خدمت معاودت نمایند.
۱- در مدت برکناری محکومیت موثر به علت ارتکاب جنحه یا جنایت نداشته باشند.
۲- مدت برکناری آنان بیش از سه سال نباشد.
د (اصلاحی ۱۳۴۴/۰۴/۱۵)- اخراج- در پنج مورد زیر افسران و کارمندان از خدمت اخراج میشوند:
۱ (اصلاحی ۱۳۴۴/۰۴/۱۵)- اگر طبق مقررات قانون دادرسی و کیفر ارتش محکومیتی پیدا نماید که مستلزم اخراج باشد.
۲ (اصلاحی ۱۳۴۴/۰۴/۱۵)- در صورتی که مبادرت به اعمال خلاف حیثیت و شئون نظامی و یا مصالح ارتش بنماید (با رعایت مواد ۱۱۳ – ۱۱۵ – ۱۱۸ این قانون).
۳ (منسوخ ۱۳۴۴/۰۴/۱۵)– در صورت شرکت افسر و کارمند در احزاب و دستجات سیاسی (با رعایت ماده ۱۱۳ و ۱۱۸) این قانون.
۴ (اصلاحی ۱۳۴۴/۰۴/۱۵)- در صورت ترک تابعیت.
۵ (الحاقی ۱۳۴۴/۰۴/۱۵)- قصور عمدی در اجرای دستورات خدمتی و وظائف مربوط در صورتی که تنبیهات پیشبینی شده در آییننامه انضباطی و انتظار خدمت و بدون کاری به ترتیب موثر واقع نشده باشد (با رعایت مواد ۱۱۳ و ۱۱۵ و ۱۱۸).
۱- در مدت برکناری محکومیت موثر به علت ارتکاب جنحه یا جنایت نداشته باشند.
۲- مدت برکناری آنان بیش از سه سال نباشد.
د (اصلاحی ۱۳۴۴/۰۴/۱۵)- اخراج- در پنج مورد زیر افسران و کارمندان از خدمت اخراج میشوند:
۱ (اصلاحی ۱۳۴۴/۰۴/۱۵)- اگر طبق مقررات قانون دادرسی و کیفر ارتش محکومیتی پیدا نماید که مستلزم اخراج باشد.
۲ (اصلاحی ۱۳۴۴/۰۴/۱۵)- در صورتی که مبادرت به اعمال خلاف حیثیت و شئون نظامی و یا مصالح ارتش بنماید (با رعایت مواد ۱۱۳ – ۱۱۵ – ۱۱۸ این قانون).
۳ (منسوخ ۱۳۴۴/۰۴/۱۵)– در صورت شرکت افسر و کارمند در احزاب و دستجات سیاسی (با رعایت ماده ۱۱۳ و ۱۱۸) این قانون.
۴ (اصلاحی ۱۳۴۴/۰۴/۱۵)- در صورت ترک تابعیت.
۵ (الحاقی ۱۳۴۴/۰۴/۱۵)- قصور عمدی در اجرای دستورات خدمتی و وظائف مربوط در صورتی که تنبیهات پیشبینی شده در آییننامه انضباطی و انتظار خدمت و بدون کاری به ترتیب موثر واقع نشده باشد (با رعایت مواد ۱۱۳ و ۱۱۵ و ۱۱۸).
تبصره ۹:(الحاقی ۱۳۵۱/۰۳/۱۵): در مواردی که قصور عمدی در انجام وظایف و اجرای دستورات خدمتی به نحوی باشد که فرمانده یا رئیس قسمت مربوط با توجه به مصالح نیروهای مسلح شاهنشاهی برای تاثیر به موقع تنبیه، اخراج افسر یا کارمند خاطی را از خدمت ضروری تشخیص دهد میتواند بدون در نظر گرفتن ترتیبات مندرج در جزء ۵ بند (د) ماده ۱۵ نسبت به اخراج افسر یا کارمند خاطی با رعایت مواد ۱۱۳ و ۱۱۵ و ۱۱۸ اقدام نماید.
ه (الحاقی ۱۳۵۶/۱۰/۲۶)- معافیت از خدمت.
در صورتی که ادامه خدمت مشمولان این قانون به تشخیص هیئتها و کمیسیون مندرج در مواد ۱۱۳ و ۱۱۸ این قانون منطبق با مصالح نیروهای مسلح شاهنشاهی نبوده و مورد از مصادیق بند د این ماده نباشد از خدمت معاف گردیده و با آنان به ترتیب زیر رفتار میشود:
۱- در صورتی که ۲۰ سال خدمت یا بیشتر داشته باشند حقوقی معادل حقوق بازنشستگان از صندوق بازنشستگی مربوط به آنان پرداخت میگردد و از نظر امور رفاهی و درمانی همچنین مستمری وراث نیز مشمول مقررات مربوط به بازنشستگان خواهند بود.
۲- در صورتی که کمتر از بیست سال خدمت داشته باشند حسب مورد از مبلغی معادل وجوهی که در باز خرید سوابق خدمتی به افسران و درجهداران پرداخت میشود به طور یکجا استفاده خواهند نمود.
ه (الحاقی ۱۳۵۶/۱۰/۲۶)- معافیت از خدمت.
در صورتی که ادامه خدمت مشمولان این قانون به تشخیص هیئتها و کمیسیون مندرج در مواد ۱۱۳ و ۱۱۸ این قانون منطبق با مصالح نیروهای مسلح شاهنشاهی نبوده و مورد از مصادیق بند د این ماده نباشد از خدمت معاف گردیده و با آنان به ترتیب زیر رفتار میشود:
۱- در صورتی که ۲۰ سال خدمت یا بیشتر داشته باشند حقوقی معادل حقوق بازنشستگان از صندوق بازنشستگی مربوط به آنان پرداخت میگردد و از نظر امور رفاهی و درمانی همچنین مستمری وراث نیز مشمول مقررات مربوط به بازنشستگان خواهند بود.
۲- در صورتی که کمتر از بیست سال خدمت داشته باشند حسب مورد از مبلغی معادل وجوهی که در باز خرید سوابق خدمتی به افسران و درجهداران پرداخت میشود به طور یکجا استفاده خواهند نمود.