دستورالعمل سوت زنی نحوه تشویق گزارشگران فرار مالیاتی موضوع ماده (۳7) اصلاحیه آیین نامه اجرایی ماده (219) قانون مالیات‌های مستقیم

شماره: 200/1403/46
تاریخ: 1403/11/07

در اجرای مقررات ماده (۳۷) آیین نامه اجرایی ماده (۲۱۹) قانون مالیاتهای مستقیم و به منظور استفاده از توان نظارتی مردمی برای کشف و کاهش فرار مالیاتی و ایجاد انگیزه در اشخاص به منظور ارائه اطلاعات کتمان درآمد فعالان اقتصادی دستور العمل موضوع ماده (۳۷) آیین نامه اجرایی ماده (۲۱۹) قانون مالیاتهای مستقیم در خصوص نحوه تشویق گزارشگران فرار مالیاتی به شرح زیر ابلاغ می شود؛

ماده ۱ - تعاریف عناوین از منظر این دستورالعمل:
الف. سامانه سامانه گزارشهای مردمی فرار مالیاتی سازمان امور مالیاتی کشور (سوت زنی)
ب. سازمان سازمان امور مالیاتی کشور
پ. مرکز مرکز بازرسی و مبارزه با فرار مالیاتی و پولشویی سازمان
ت. واحد اجرایی واحدهای اجرایی بازرسی و مبارزه با فرار مالیاتی و پولشویی مستقر در ادارات کل امور
مالیاتی موضوع آیین نامه اجرایی تبصره (۴) ماده (۱۸۱) قانون مالیاتهای مستقیم.
ث. گزارشگر: کلیه اشخاص حقیقی و حقوقی که در سامانه نسبت به ارائه گزارش فرار مالیاتی اقدام نمایند.
ج. کارگروه احراز تخصیص پاداش کارگروهی که در ادارات کل امور مالیاتی به ریاست مدیر کل امور مالیاتی و متشکل از معاون حسابرسی مربوطه و مسئولان واحد حراست امور حقوقی واحد اجرایی و دادیار مسئول اداره کل ذی ربط به همراه رئیس امور مالیاتی مربوطه تشکیل میشود کار گروه با حضور مدیر کل و حداقل چهار نفر از اعضاء رسمیت خواهد داشت.
چ. کارگروه تشویق گزارشگران: کارگروه تشکیل شده در سازمان که اعضاء آن عبارت است از؛ رئیس مرکز معاون توسعه مدیریت و منابع سازمان دادستان انتظامی مالیاتی و مدیران کل دفاتر حقوقی و قراردادهای مالیاتی و حراست سازمان که ریاست آن بر عهده رئیس مرکز میباشد.

ماده ۲-  گزارشگران گزارشهای مرتبط با فرار مالیاتی را در سامانه ثبت نموده و کد رهگیری گزارش را دریافت می نمایند.
تبصره ۱- هر گونه اطلاع رسانی به گزارشگر از نتیجه اقدامات انجام شده فقط از طریق کد رهگیری در سامانه انجام می شود.
تبصره ۲- پرداخت پاداش مستلزم ثبت اطلاعات هویتی گزارشگر اعم از شماره تلفن همراه احراز شده از طریق سامانه شاهکار و شماره شبای حساب بانکی (احراز شده از طریق سامانه سیاح) در سامانه می باشد.
تبصره ۳ چنانچه یک گزارش فرار مالیاتی توسط دو یا چند گزارشگر در سامانه ثبت شده باشد، ملاک پرداخت پاداش اولین گزارش ثبت شده است مگر اینکه گزارشهای بعدی در فرآیند رسیدگی و قطعیت مالیات موثرتر باشد که در این صورت نحوه پرداخت پاداش توسط کارگروه احراز تخصیص پاداش مشخص می شود.
تبصره ۴- سایر گزارشهای فرار مالیاتی که از طرق مختلف به سازمان واصل می شود می بایست توسط واحدهای تعیین شده در سامانه ثبت شود.

ماده ۳- واحدهای اجرایی موظف هستند حداکثر ظرف مدت ۲۰ روز پس از ثبت هر گزارش در سامانه نتایج بررسی اولیه را در قالب کاربرگ در سامانه درج نمایند.
ماده ۴- در صورت تائید گزارش فرار مالیاتی و عدم وجود پرونده مالیاتی برای شخص مورد گزارش تشکیل پرونده مالیاتی حداکثر ۱۰ روز کاری پس از پایان بازه زمانی موضوع ماده (۳) این دستورالعمل، توسط واحد اجرایی الزامی است.
ماده ۵- اداره کل امور مالیاتی موظف است در صورت نیاز به بازرسی مالیاتی موضوع ماده (۱۸۱) قانون مالیاتهای مستقیم ظرف مدت دو ماه از زمان ثبت گزارش در سامانه نسبت به اجرای بازرسی مالیاتی اقدام و مراتب را در سامانه ثبت نماید.
ماده ۶- اداره کل امور مالیاتی موظف است در صورت نیاز به رسیدگی مالیاتی با رعایت ضوابط مقرر در قانون پایانه های فروشگاهی و سامانه مودیان حداکثر ظرف مدت شش ماه از زمان ثبت گزارش در سامانه اطلاعات واصله مربوط به تمامی سنوات قابل رسیدگی در منابع مختلف مالیاتی را مورد رسیدگی قرار داده و حسب مورد مالیات متعلقه را مطالبه نماید.
ماده ۷- مرکز میتواند در صورت عدم کفایت بررسی گزارشهای واصله توسط واحدهای اجرایی گزارش را برای بررسی مجدد به واحد اجرایی مربوطه عودت و پس از دریافت پاسخ مجدد در صورت عدم اقناع موضوع را حسب مورد به مدیر کل امور مالیاتی ذی ربط برای بررسی تکمیلی ارسال نماید.
تبصره - عدم اجرای تکالیف این فصل در زمانهای مقرر شده پس از بررسی های انجام شده از سوی مرکز ناظر بر قصور در انجام تکالیف از سوی دادستانی انتظامی مالیاتی قابل پیگیری خواهد بود.

ماده ۸- واحد اجرایی موظف است ظرف مدت ۱۵ روز پس از پایان هر ماه گزارش‌هایی که در طول ماه به مرحله تشخیص یا مطالبه مالیات یا وصول مالیات رسیده است را در قالب فرم تهیه شده توسط مرکز به مدیر کل مربوطه برای طرح در کارگروه احراز تخصیص پاداش، ارسال نماید.
ماده ۹- مدیر کل امور مالیاتی مربوطه موظف است حداکثر هر سه ماه یک بار کارگروه احراز تخصیص پاداش را تشکیل داده و شرایط استحقاق و میزان پرداخت پاداش گزارشهای ارسالی موضوع ماده (۸) را بررسی و پس از تعیین سطح تاثیر اطلاعات واصله در میزان تشخیص یا مطالبه یا وصول مالیات و با لحاظ معیارهایی از قبیل کامل بودن مستندات ارسال شده عدم وجود اطلاعات ارائه شده در بانک های اطلاعاتی سازمان، مبالغ پاداش پیشنهادی را با موافقت اکثریت اعضای کارگروه و در قالب فرم تهیه شده، به مرکز ارسال نماید.
ماده ۱۰- مرکز موظف است حداکثر هر دو ماه یک بار کارگروه تشویق گزارشگران را تشکیل داده و پس از بررسی پیشنهادهای دریافتی از کارگروه احراز تخصیص پاداش نسبت به تعیین مبلغ پاداش اقدام و مراتب را به منظور صدور دستور پرداخت به رئیس کل سازمان اعلام نماید.
تبصره - پاداش از محل درآمدهای اختصاصی سازمان موضوع ماده (۲۱۷) قانون مالیاتهای مستقیم قابل پرداخت می باشد.
ماده ۱۱- اطلاعات ارسالی اشخاصی که به موجب قوانین و مقررات ملزم به ارسال آن اطلاعات به سازمان می باشند، مشمول تشویقهای مندرج در این دستور العمل نمی باشد.
ماده ۱۲- چنانچه بر اساس اطلاعات دریافتی در سامانه مؤدیان مالیاتی جدید یا درآمدهای کتمان شده شناسایی و منجر به صدور اوراق تشخیص یا مطالبه مالیات شود سازمان میتواند نسبت به پرداخت پاداش حداکثر تا نیم درصد مبلغ اصل مالیات تشخیصی یا مطالبه شده و در مجموع حداکثر تا سقف سه برابر میزان معافیت موضوع ماده (۸۴) قانون مالیاتهای مستقیم مربوط به سال ثبت گزارش در سامانه اقدام نماید.
ماده ۱۳- چنانچه اوراق تشخیص یا مطالبه مالیات موضوع گزارشهای این دستور العمل، منجر به وصول مالیات شود، سازمان میتواند نسبت به پرداخت پاداش حداکثر تا یک درصد مبلغ اصل مالیات وصول شده با احتساب پاداش پرداخت شده موضوع ماده (۱۲) و در مجموع تا سقف مبلغ  ۱۰۰ میلیارد ریال، اقدام نماید.
تبصره ۱- چنانچه اصل مالیات متعلقه در چند مرحله به حیطه وصول درآید درخواست پرداخت پاداش با فواصل زمانی شش ماه یک مرتبه به مرکز ارسال میشود.
تبصره ۲- گزارشهای فرار مالیاتی مرتبط با ماده (۵۴) مکرر قانون مالیاتهای مستقیم، مشمول ضوابط پرداخت پاداش موضوع بند (۱۱) تبصره (۸) ماده (۱۶۹) مکرر قانون مالیاتهای مستقیم بوده و مشمول مفاد این دستور العمل نمی باشد.
تبصره ۳- در صورتی که ثبت گزارش در سامانه در مراحل سیر قطعیت پرونده مالیاتی منتج به شناسایی فرار مالیاتی و یا جلوگیری از تعدیل مالیات در مراجع دادرسی به دلیل فقدان مدارک مثبته شود، متناسب با میزان تاثیر گزارش در وصول مالیات پاداش موضوع این ماده قابل تخصیص به گزارشگر می باشد.
ماده ۱۴- چنانچه اطلاعات یا الگوهای فناورانه و نوآورانه توسط شرکتهای فناور و دانش بنیان مورد تایید معاونت علمی فناوری و اقتصاد دانش بنیان ریاست جمهوری به سازمان ارائه و منتج به شناسایی فرار مالیاتی با اهمیت شود پس از بررسی و تایید کارگروه تشویق گزارشگران متناسب با میزان فرار مالیاتی شناسایی شده مشمول پرداخت پاداش حداکثر تا سقف ۵۰۰ میلیارد ریال میباشد. در صورت انعقاد قرارداد در حوزه شناسایی قرار مالیاتی و تعیین مبلغ برای انجام موارد موضوع قرارداد پرداخت پاداش موضوع این ماده فاقد موضوعیت خواهد بود.

ماده ۱۵- برنامه ریزی مدیریت نظارت و تهیه گزارشهای عملکرد ادارات کل امور مالیاتی و واحدهای اجرایی در خصوص اجرای مفاد این دستورالعمل بر عهده مرکز می باشد.
ماده ۱۶- معاونت فناوریهای مالیاتی موظف است ضمن تعامل مستمر با مرکز حداکثر ظرف مدت سه ماه پس از ابلاغ این دستورالعمل زیر ساخت لازم در سامانه برای دریافت گزارش پالایش اولیه، الصاق اطلاعات تکمیلی هویتی مالی پولی و اعتباری مالیاتی معاملاتی ملکی و سرمایه ای برای گزارشها، ارجاع سیستمی به واحد اجرایی و ثبت سیستمی نتایج رسیدگی فرآیند پرداخت پاداش و اتصال به سایر سامانه های مورد نیاز را ایجاد و پشتیبانی نماید.
تبصره ۱ پالایش اولیه گزارشها در سامانه میبایست به نحوی باشد که گزارشهای دارای اطلاعات کم اهمیت یا فاقد بار مالیاتی به صورت سیستمی اختتام شوند.
تبصره ۲- محرمانگی هویت گزارشگر و اطلاعات ثبت شده در سامانه می بایست رعایت شود.
ماده ۱۷- اطلاعات هویتی و مالی گزارشگر صرفا برای دفتر مرکزی حراست و مرکز، قابل دسترسی است.
تبصره ۱- درخواست واحدهای اجرایی برای ارتباط با گزارشگر به منظور اخذ اطلاعات تکمیلی صرفا از طریق حراست یا مرکز میسر می باشد.
تبصره ۲- پرداخت پاداش به گزارشگر باید با حفظ رعایت محرمانگی مشخصات گزارشگر باشد.
تبصره ۳ مفاد ماده (۲۳۲) قانون مالیاتهای مستقیم در خصوص واحدهای اجرایی و رسیدگی کنندگان به این گزارشها جاری میباشد.
ماده ۱۸- در راستای حمایت از گزارشگران فرار مالیاتی موضوع این دستور العمل، مفاد ماده (۱۵) قانون | حمایت از گزارشگران فساد مصوب ۱۴۰۲٫۰۹٫۱۴، حسب تشخیص مرجع قضایی ذی صلاح جاری می باشد.
تبصره- چنانچه گزارشگر توسط مؤدی مورد گزارش در مراجع قضایی مورد پیگرد قرار گیرد، با درخواست گزارشگر و بررسی و موافقت کارگروه احراز تخصیص پاداش مکاتبه با مراجع مذکور پس از ارسال مستندات مربوطه توسط کارگروه به دفتر حقوقی و قراردادهای مالیاتی توسط آن دفتر یا واحدهای حقوقی استانی مبنی بر تأیید ارائه گزارش فرار مالیاتی توسط نامبرده و تأثیر آن در مراحل رسیدگی و نتایج آن صورت می پذیرد.

سید محمدهادی سبحانیان