راوی حساب
راوینکس
مقالات

گواهی حصر وراثت در ایران : همه چیز درباره این سند مهم

گواهی حصر وراثت یک سند رسمی است که توسط مراجع قضایی صادر می‌شود و به موجب آن، مشخص می‌شود که چه کسانی ورثه متوفی هستند و به چه نسبتی از ترکه متوفی ارث می‌برند. این سند در بسیاری از امور حقوقی و اداری، از جمله تقسیم ترکه، دریافت دیون متوفی، نقل و انتقال اموال متوفی و ... ضروری است. تعریف گواهی حصر وراثت گواهی حصر وراثت، سندی است که توسط مراجع قضایی صادر می‌شود و در آن، مشخص می‌شود که چه کسانی ورثه متوفی هستند و به چه نسبتی از ترکه متوفی ارث می‌برند. این سند در ماده 360 قانون امور حسبی تعریف شده است. شرایط صدور گواهی حصر وراثت برای صدور گواهی حصر وراثت، باید شرایط زیر وجود داشته باشد: فوت متوفی تعیین ورثه متوفی تعیین نسبت وراث با متوفی مدارک لازم برای صدور گواهی حصر وراثت برای صدور گواهی حصر وراثت، باید مدارک زیر ارائه شود: اصل و کپی گواهی فوت متوفی اصل و کپی مدارک هویتی وراث اصل و کپی سند مالکیت یا سایر مدارک مالکیت متوفی اصل و کپی وصیت نامه متوفی (در صورت وجود) استفاده از گواهی حصر وراثت گواهی حصر وراثت در بسیاری از امور حقوقی و اداری، از جمله موارد زیر مورد استفاده قرار می‌گیرد: تقسیم ترکه دریافت دیون متوفی نقل و انتقال اموال متوفی اخذ وام از بانک افتتاح حساب بانکی دریافت گواهی عدم سوءپیشینه گواهی حصر وراثت، یک سند مهم و ضروری است که در بسیاری از امور حقوقی و اداری مورد استفاده قرار می‌گیرد. بنابراین، در صورت فوت یکی از اعضای خانواده، باید نسبت به دریافت این گواهی اقدام کرد. مراحل دریافت گواهی حصر وراثت برای دریافت گواهی حصر وراثت، باید مراحل زیر را طی کنید: جمع‌آوری مدارک: اولین قدم، جمع‌آوری مدارک لازم است. مدارک لازم برای دریافت گواهی حصر وراثت، در بالا ذکر شده است. مراجعه به شورای حل اختلاف : با در دست داشتن مدارک لازم، به شورای حل اختلاف آخرین اقامتگاه متوفی مراجعه کنید. پرداخت هزینه: پس از تکمیل فرم درخواست، هزینه صدور گواهی حصر وراثت را پرداخت کنید. ثبت درخواست: درخواست شما ثبت می‌شود و پرونده شما به شعبه مربوطه ارجاع می‌شود. رسیدگی به پرونده : شعبه مربوطه، پرونده شما را بررسی می‌کند و در صورت احراز شرایط، گواهی حصر وراثت صادر می‌کند. دریافت گواهی حصر وراثت: پس از صدور گواهی حصر وراثت، آن را از شعبه مربوطه دریافت کنید. گواهی حصر وراثت و قانون جدید در بند (ث) ماده۱۱۳ لایحه برنامه هفتم ، مصوب مجلس شورای اسلامی، مقرر شده است که گواهی حصر وراثت بدون نیاز به درخواست وراث و ذینفعان ظرف 20 روز پس از ثبت واقعه وفات صادر و به وراث و ذینفعان ابلاغ شود. با اجرای این قانون، دیگر نیازی به مراجعه حضوری وراث و ذینفعان به شورای حل اختلاف برای دریافت گواهی حصر وراثت نخواهد بود. این امر، روند دریافت گواهی حصر وراثت را تسهیل و تسریع خواهد کرد. نکات تکمیلی درباره گواهی حصر وراثت در اینجا، به برخی از نکات تکمیلی درباره گواهی حصر وراثت اشاره می‌کنیم: در صورت فوت متوفی در خارج از کشور: در صورت فوت متوفی در خارج از کشور، باید برای دریافت گواهی حصر وراثت، به سفارت یا کنسولگری ایران در کشور محل فوت متوفی مراجعه کرد. در صورت وجود وصیت نامه: اگر متوفی وصیت نامه داشته باشد، وراث باید نسبت به ثبت وصیت نامه در دفتر اسناد رسمی اقدام کنند. در این صورت، باید اصل و کپی وصیت نامه را به همراه سایر مدارک لازم، برای دریافت گواهی حصر وراثت ارائه دهند. در صورت اختلاف بین وراث : اگر بین وراث درباره ورثه بودن یا نسبت وراث با متوفی اختلاف وجود داشته باشد، باید نسبت به حل اختلاف از طریق مراجع قضایی اقدام کنند. در این صورت، پس از صدور حکم قطعی از سوی دادگاه، می‌توانند برای دریافت گواهی حصر وراثت اقدام کنند. گواهی حصر وراثت، یک سند مهم و ضروری است که در بسیاری از امور حقوقی و اداری مورد استفاده قرار می‌گیرد. بنابراین، در صورت فوت یکی از اعضای خانواده، باید نسبت به دریافت این گواهی اقدام کرد. سوالات متداول درباره گواهی حصر وراثت سوال: نحوه صدور گواهی حصر وراثت چگونه است ؟ جواب : گواهی حصر وراثت توسط شورای حل اختلاف آخرین اقامتگاه متوفی صادر می‌شود. برای دریافت این گواهی، باید با در دست داشتن مدارک لازم به شورای حل اختلاف مراجعه کرد. سوال: هزینه صدور گواهی حصر وراثت چقدر است ؟ جواب : هزینه صدور گواهی حصر وراثت، بر اساس تعرفه‌های مصوب قوه قضاییه تعیین می‌شود. سوال: اعتبار گواهی حصر وراثت چقدر است ؟ جواب : گواهی حصر وراثت، یک سند رسمی است و دارای اعتبار قانونی است. این سند، برای مدت 20 سال اعتبار دارد و پس از آن، باید تمدید شود. سوال: تغییر در گواهی حصر وراثت امکان پذیر است ؟ جواب : اگر پس از صدور گواهی حصر وراثت، تغییری در تعداد یا نسبت وراث ایجاد شود، باید گواهی حصر وراثت جدیدی صادر شود. برای صدور گواهی حصر وراثت جدید، باید مدارک جدیدی ارائه شود. سوال: برای اخذ گواهی مالیات بر ارث داشتن گواهی حصر وراثت الزامی است ؟ جواب : بله، داشتن گواهی حصر وراثت برای اخذ گواهی مالیات بر ارث الزامی است. گواهی حصر وراثت، سندی است که مشخص می‌کند که چه کسانی ورثه متوفی هستند و به چه نسبتی از ترکه متوفی ارث می‌برند. این سند، مبنای محاسبه مالیات بر ارث است.

دسته‌بندی:آموزه های مالیاتی
انتشار:۱۴۰۲/۱۱/۱۱
بروزرسانی:۱۴۰۲/۱۱/۱۱
گواهی حصر وراثت در ایران : همه چیز درباره این سند مهم
راوینکس

خلاصه و تحلیل هوشمند این مقاله با راوینکس

خلاصه‌ی کاربردی، توضیح ساده و نکات کلیدی این مقاله را از راوینکس بخواه.

برای استفاده وارد شو؛ با اعتبار رایگان روزانه می‌توانی امتحان کنی.

ماشین‌حساب آنلاین

مرتبط با موضوع این مقاله؛ محاسبه کنید.

گواهی حصر وراثت یک سند رسمی است که توسط مراجع قضایی صادر می‌شود و به موجب آن، مشخص می‌شود که چه کسانی ورثه متوفی هستند و به چه نسبتی از ترکه متوفی ارث می‌برند. این سند در بسیاری از امور حقوقی و اداری، از جمله تقسیم ترکه، دریافت دیون متوفی، نقل و انتقال اموال متوفی و ... ضروری است.

تعریف گواهی حصر وراثت

گواهی حصر وراثت، سندی است که توسط مراجع قضایی صادر می‌شود و در آن، مشخص می‌شود که چه کسانی ورثه متوفی هستند و به چه نسبتی از ترکه متوفی ارث می‌برند. این سند در ماده 360 قانون امور حسبی تعریف شده است.

شرایط صدور گواهی حصر وراثت

برای صدور گواهی حصر وراثت، باید شرایط زیر وجود داشته باشد:

  • فوت متوفی
  • تعیین ورثه متوفی
  • تعیین نسبت وراث با متوفی

مدارک لازم برای صدور گواهی حصر وراثت

برای صدور گواهی حصر وراثت، باید مدارک زیر ارائه شود:

  • اصل و کپی گواهی فوت متوفی
  • اصل و کپی مدارک هویتی وراث
  • اصل و کپی سند مالکیت یا سایر مدارک مالکیت متوفی
  • اصل و کپی وصیت نامه متوفی (در صورت وجود)

استفاده از گواهی حصر وراثت

گواهی حصر وراثت در بسیاری از امور حقوقی و اداری، از جمله موارد زیر مورد استفاده قرار می‌گیرد:

  • تقسیم ترکه
  • دریافت دیون متوفی
  • نقل و انتقال اموال متوفی
  • اخذ وام از بانک
  • افتتاح حساب بانکی
  • دریافت گواهی عدم سوءپیشینه

گواهی حصر وراثت، یک سند مهم و ضروری است که در بسیاری از امور حقوقی و اداری مورد استفاده قرار می‌گیرد. بنابراین، در صورت فوت یکی از اعضای خانواده، باید نسبت به دریافت این گواهی اقدام کرد.

مراحل دریافت گواهی حصر وراثت

برای دریافت گواهی حصر وراثت، باید مراحل زیر را طی کنید:

  1. جمع‌آوری مدارک: اولین قدم، جمع‌آوری مدارک لازم است. مدارک لازم برای دریافت گواهی حصر وراثت، در بالا ذکر شده است.
  2. مراجعه به شورای حل اختلاف : با در دست داشتن مدارک لازم، به شورای حل اختلاف آخرین اقامتگاه متوفی مراجعه کنید.
  3. پرداخت هزینه: پس از تکمیل فرم درخواست، هزینه صدور گواهی حصر وراثت را پرداخت کنید.
  4. ثبت درخواست: درخواست شما ثبت می‌شود و پرونده شما به شعبه مربوطه ارجاع می‌شود.
  5. رسیدگی به پرونده : شعبه مربوطه، پرونده شما را بررسی می‌کند و در صورت احراز شرایط، گواهی حصر وراثت صادر می‌کند.
  6. دریافت گواهی حصر وراثت: پس از صدور گواهی حصر وراثت، آن را از شعبه مربوطه دریافت کنید.

گواهی حصر وراثت و قانون جدید

در بند (ث) ماده۱۱۳ لایحه برنامه هفتم ، مصوب مجلس شورای اسلامی، مقرر شده است که گواهی حصر وراثت بدون نیاز به درخواست وراث و ذینفعان ظرف 20 روز پس از ثبت واقعه وفات صادر و به وراث و ذینفعان ابلاغ شود. با اجرای این قانون، دیگر نیازی به مراجعه حضوری وراث و ذینفعان به شورای حل اختلاف برای دریافت گواهی حصر وراثت نخواهد بود. این امر، روند دریافت گواهی حصر وراثت را تسهیل و تسریع خواهد کرد.

نکات تکمیلی درباره گواهی حصر وراثت

در اینجا، به برخی از نکات تکمیلی درباره گواهی حصر وراثت اشاره می‌کنیم:

  • در صورت فوت متوفی در خارج از کشور: در صورت فوت متوفی در خارج از کشور، باید برای دریافت گواهی حصر وراثت، به سفارت یا کنسولگری ایران در کشور محل فوت متوفی مراجعه کرد.
  • در صورت وجود وصیت نامه: اگر متوفی وصیت نامه داشته باشد، وراث باید نسبت به ثبت وصیت نامه در دفتر اسناد رسمی اقدام کنند. در این صورت، باید اصل و کپی وصیت نامه را به همراه سایر مدارک لازم، برای دریافت گواهی حصر وراثت ارائه دهند.
  • در صورت اختلاف بین وراث : اگر بین وراث درباره ورثه بودن یا نسبت وراث با متوفی اختلاف وجود داشته باشد، باید نسبت به حل اختلاف از طریق مراجع قضایی اقدام کنند. در این صورت، پس از صدور حکم قطعی از سوی دادگاه، می‌توانند برای دریافت گواهی حصر وراثت اقدام کنند.

گواهی حصر وراثت، یک سند مهم و ضروری است که در بسیاری از امور حقوقی و اداری مورد استفاده قرار می‌گیرد. بنابراین، در صورت فوت یکی از اعضای خانواده، باید نسبت به دریافت این گواهی اقدام کرد.

سوالات متداول درباره گواهی حصر وراثت

سوال: نحوه صدور گواهی حصر وراثت چگونه است ؟

جواب : گواهی حصر وراثت توسط شورای حل اختلاف آخرین اقامتگاه متوفی صادر می‌شود. برای دریافت این گواهی، باید با در دست داشتن مدارک لازم به شورای حل اختلاف مراجعه کرد.

سوال: هزینه صدور گواهی حصر وراثت چقدر است ؟

جواب : هزینه صدور گواهی حصر وراثت، بر اساس تعرفه‌های مصوب قوه قضاییه تعیین می‌شود.

سوال: اعتبار گواهی حصر وراثت چقدر است ؟

جواب : گواهی حصر وراثت، یک سند رسمی است و دارای اعتبار قانونی است. این سند، برای مدت 20 سال اعتبار دارد و پس از آن، باید تمدید شود.

سوال: تغییر در گواهی حصر وراثت امکان پذیر است ؟

جواب: اگر پس از صدور گواهی حصر وراثت، تغییری در تعداد یا نسبت وراث ایجاد شود، باید گواهی حصر وراثت جدیدی صادر شود. برای صدور گواهی حصر وراثت جدید، باید مدارک جدیدی ارائه شود.

سوال: برای اخذ گواهی مالیات بر ارث داشتن گواهی حصر وراثت الزامی است ؟

جواب: بله، داشتن گواهی حصر وراثت برای اخذ گواهی مالیات بر ارث الزامی است. گواهی حصر وراثت، سندی است که مشخص می‌کند که چه کسانی ورثه متوفی هستند و به چه نسبتی از ترکه متوفی ارث می‌برند. این سند، مبنای محاسبه مالیات بر ارث است.

تحلیل مقاله با راوینکس

این مقاله را هوشمند تحلیل کن

پرامپت‌ها و حالت‌های تحلیل این بخش از پنل مدیریت راوینکس کنترل می‌شوند.

خودت را بیازما

۱۲ سوال از آزمون موضوع «ارث» — رایگان

سوال ۱ از ۱۲پاسخ درست: ۰
اموال و دارایی‌های متعلق به متوفی ایرانی، در خارج از کشور واقع شده و مشمول مالیات بر ارث کشور محل وقوع آن اموال و دارایی‌ها نشده است. وراث این متوفی از وراث طبقه دوم هستند آن اموال و دارایی‌ها به چه ماخذی مشمول مالیات هستند؟ (مشاوران مالیاتی ۱۴۰۱)
یک گزینه را انتخاب کن
پاسخنامهٔ کاملِ این ۱۲ سوال با پاسخ تشریحی
  1. ۱.
    اموال و دارایی‌های متعلق به متوفی ایرانی، در خارج از کشور واقع شده و مشمول مالیات بر ارث کشور محل وقوع آن اموال و دارایی‌ها نشده است. وراث این متوفی از وراث طبقه دوم هستند آن اموال و دارایی‌ها به چه ماخذی مشمول مالیات هستند؟ (مشاوران مالیاتی ۱۴۰۱)
    • الف)
      نرخ های مقرر در بندهای یک الی پنج ماده ۱۷ ق.م.م در تاریخ تحویل یا پرداخت یا انتقال
    • ب)
      ۲۰٪ ارزش روز حین الفوت ماترک متوفی
    • ج)
      ۲۰٪ ارزش روز انتقال یا تحویل به وراث
      پاسخ درست
    • د)
      ۱۰٪ ارزش روز انتقال یا تحویل به وراث
    پاسخ تشریحی:
    بند ۶ ماده ۱۷ ق.م.م اموال متوفای ایرانیِ واقع در خارج را برای وراث طبقه اول به نرخ ۱۰٪ مشمول می‌داند؛ مأخذ آن، چنانچه مال در کشور محل وقوع مشمول مالیات بر ارث شده باشد همان مأخذ خارجی، و در غیر این صورت ارزش روزِ انتقال یا تحویل به وراث است. تبصره ۲ ماده ۱۷ نرخ طبقه دوم را دو برابر مقرر کرده، پس ۲×۱۰=۲۰٪ به دست می‌آید. چون فرضِ مسئله عدم شمولِ مالیات در کشور خارجی است، مبنا ارزش روزِ انتقال یا تحویل خواهد بود، نه ارزش حین‌الفوت. گزینه بندهای یک تا پنج نادرست است زیرا مال خارجی صرفاً تابع بند ۶ است؛ گزینه ۱۰٪ نرخ طبقه اول است. نکته: برای اموال خارجی، تاریخِ مأخذ به وضعیتِ مشمولیت در کشور مقصد گره خورده است. مستند: بند ۶ و تبصره ۲ ماده ۱۷ ق.م.م.
  2. ۲.
    وراث طبقه اول نسبت به سهام و سهم الشرکه و حق تقدم سهام مشمول مالیات به چه نرخی هستند؟ (مشاوران مالیاتی ۱۴۰۱)
    • الف)
      نرخ مذکور در ماده ۱۰۵ ق.م.م نسبت به ارزش اسمی سهام و سهم الشرکه و حق تقدم آنها در تاریخ ثبت انتقال
    • ب)
      یک و نیم برابر نرخهای مذکور در تبصره یک ماده ۱۴۳ و ماده ۱۴۳ مکرر ق.م.م در تاریخ ثبت انتقال
      پاسخ درست
    • ج)
      ماده ۱۳۱ ق.م.م نسبت به ارزش روز سهام و سهم الشرکه و حق تقدم آنها در تاریخ ثبت انتقال
    • د)
      دو برابر نرخهای مذکور در تبصره یک ماده ۱۴۳ ق.م.م در تاریخ ثبت انتقال
    پاسخ تشریحی:
    بند ۲ ماده ۱۷ ق.م.م سهام، سهم‌الشرکه و حق‌تقدم آنها را برای وراث طبقه اول به نرخِ «یک و نیم برابرِ نرخ‌های مذکور در تبصره ۱ ماده ۱۴۳ و ماده ۱۴۳ مکرر» و در تاریخ ثبت انتقال مشمول می‌داند. بدین ترتیب نرخِ پایه از مقررات نقل و انتقال سهام گرفته شده و ضریب ۱.۵ بر آن اعمال می‌شود. گزینه ماده ۱۰۵ نادرست است چون آن ماده به مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی مربوط است؛ ماده ۱۳۱ ناظر بر نرخ اشخاص حقیقی و درآمد اتفاقی است و ربطی به ارث سهام ندارد؛ ضریب «دو برابر» نیز مربوط به طبقه دوم است نه اصلِ نرخِ طبقه اول. نکته: مبنای زمانیِ ارزیابی همواره «تاریخ ثبت انتقال» است، نه تاریخ فوت. مستند: بند ۲ ماده ۱۷ ق.م.م و تبصره ۱ ماده ۱۴۳ و ماده ۱۴۳ مکرر.
  3. ۳.
    متوفی که در تاریخ ۱۳۹۶.۰۳.۲۵ فوت کرده دارای ۳۰۰ سهم از شرکت غیر بورسی الف است. در صورتی که ارزش اسمی هر سهم در تاریخ صدور گواهی ۱۰.۰۰۰ ریال و ارزش بازار هر سهم ۱۰۰.۰۰۰ ریال باشد. مالیات قابل مطالبه از وراث طبقه اول چند هزار ریال است؟ (مشاوران مالیاتی ۱۴۰۰)
    • الف)
      ۱.۸۰۰
    • ب)
      ۱.۲۰۰
    • ج)
      ۱۸۰
      پاسخ درست
    • د)
      ۱۲۰
    پاسخ تشریحی:
    متوفی در سال ۱۳۹۶ فوت کرده، لذا اصلاحیه ۱۳۹۴ حاکم است. طبق ماده ۳۴ ق.م.م، مبنای ارزیابیِ سهامِ شرکت‌های غیربورسی «ارزش اسمی» است و ارزشِ بازار در محاسبه نقشی ندارد. نرخِ بند ۲ ماده ۱۷ برای سهام غیربورسیِ وراث طبقه اول معادل ۶٪ ارزش اسمی است. گام‌های محاسبه: مأخذ = ۳۰۰ × ۱۰٬۰۰۰ = ۳٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال؛ مالیات = ۳٬۰۰۰٬۰۰۰ × ۶٪ = ۱۸۰٬۰۰۰ ریال، یعنی ۱۸۰ هزار ریال. گزینه‌های ۱٬۸۰۰ و ۱٬۲۰۰ از به‌کارگیریِ نادرستِ ارزش بازار ۱۰۰٬۰۰۰ ریالی ناشی شده‌اند و گزینه ۱۲۰ از نرخِ اشتباه به دست آمده است. نکته: تله رایجِ این نوع پرسش، جایگزین‌کردنِ ارزش بازار به‌جای ارزش اسمی است. مستند: بند ۲ ماده ۱۷ و ماده ۳۴ ق.م.م.
  4. ۴.
    با توجه به اصلاحیه ۱۳۹۴.۰۴.۳۱ ماخذ ارزیابی املاک اعم از عرصه و اعیان برای محاسبات مالیات بر ارث چیست؟ (مشاوران مالیاتی ۱۳۹۹)
    • الف)
      طبق سند رسمی ملک
    • ب)
      ارزش معاملاتی ملک
      پاسخ درست
    • ج)
      نظر کارشناسان ادارات امور مالیاتی
    • د)
      نظر کارشناسان رسمی دادگستری
    پاسخ تشریحی:
    پس از اصلاحیه ۱۳۹۴/۰۴/۳۱، برای محاسبه مالیات بر ارثِ املاک اعم از عرصه و اعیان، مأخذِ ارزیابی «ارزش معاملاتی» ملک است و نرخِ آن یک و نیم برابرِ نرخ ماده ۵۹، یعنی ۷.۵٪ ارزش معاملاتی در تاریخ ثبت انتقال خواهد بود. بنابراین سندِ رسمیِ خرید، ارزشِ روزِ بازار یا نظرِ کارشناسانِ رسمی دادگستری ملاک نیست؛ سازمان امور مالیاتی صرفاً بر پایه ارزش معاملاتیِ مصوبِ کمیسیون تقویم املاک عمل می‌کند. رد گزینه‌ها: «طبق سند رسمی» و «نظر کارشناسان» با متن ماده منطبق نیست و به اختلاف‌برانگیزیِ ارزیابی می‌انجامد که مقنن آن را کنار گذاشته است. نکته: در اظهارنامه ماده ۲۶ برای کسر دیون، ملک به ارزشِ روز لحاظ می‌شود، اما در محاسبه اصلِ مالیاتِ انتقال، مبنا ارزش معاملاتی است. مستند: بند ۵ ماده ۱۷ و ماده ۵۹ ق.م.م.
  5. ۵.
    نرخ مالیات برای وراث طبقه دوم و سوم چگونه است؟
    • الف)
      به ترتیب به میزان ۲ و ۳ برابر نرخ‌های بندهای ماده ۱۷ ق.م.م برای وراث طبقه اول
    • ب)
      به ترتیب به میزان ۲ و ۴ برابر نرخ‌های بندهای ماده ۱۷ ق.م.م برای وراث طبقه اول
      پاسخ درست
    • ج)
      به ترتیب به میزان ۳ و ۴ برابر نرخ‌های بندهای ماده ۱۷ ق.م م برای وراث طبقه اول
    • د)
      به ترتیب به میزان ۱.۵ و ۳ برابر نرخ‌های بندهای ماده ۱۷ ق.م.م برای وراث طبقه اول
    پاسخ تشریحی:
    تبصره ۲ ماده ۱۷ ق.م.م تصریح می‌کند که هرگاه وراث از طبقات دوم و سوم باشند، نرخ‌های مقرر در بندهای این ماده برای وراث طبقه اول، به ترتیب دو برابر و چهار برابر خواهد شد. پس پاسخ درست «۲ و ۴ برابر» است. این ضریبِ فزاینده ناشی از دورترشدنِ قرابتِ نسبی است؛ هرچه نسبت دورتر، بارِ مالیاتی سنگین‌تر. گزینه‌های «۲ و ۳ برابر»، «۳ و ۴ برابر» و «۱.۵ و ۳ برابر» با متنِ صریحِ همین تبصره ناسازگارند و صرفاً انحرافی طراحی شده‌اند. نکته: نباید تبصره ۲ را با تبصره ۳ خلط کرد؛ تبصره ۳ ناظر بر موردِ متفاوتِ تبعه خارجیِ متوفی و وراث است که نسبت به اموالِ واقع در ایران به نرخِ طبقه اول (یک برابر) مشمول‌اند، نه به ضریبِ طبقات. مستند: تبصره ۲ ماده ۱۷ ق.م.م.
  6. ۶.
    ماخذ ارزیابی املاک اعم از عرصه و اعیان برای محاسبه مالیات بر ارث چیست؟
    • الف)
      ارزش معاملاتی ملک
      پاسخ درست
    • ب)
      نظر کارشناسان رسمی دادگستری
    • ج)
      نظر کارشناسان ادارات امور مالیاتی
    • د)
      طبق سند رسمی ملک
    پاسخ تشریحی:
    پس از اصلاحیه ۱۳۹۴/۰۴/۳۱، برای محاسبه مالیات بر ارثِ املاک اعم از عرصه و اعیان، مأخذِ ارزیابی «ارزش معاملاتی» ملک است و نرخِ آن یک و نیم برابرِ نرخ ماده ۵۹، یعنی ۷.۵٪ ارزش معاملاتی در تاریخ ثبت انتقال خواهد بود. بنابراین سندِ رسمیِ خرید، ارزشِ روزِ بازار یا نظرِ کارشناسانِ رسمی دادگستری ملاک نیست؛ سازمان امور مالیاتی صرفاً بر پایه ارزش معاملاتیِ مصوبِ کمیسیون تقویم املاک عمل می‌کند. رد گزینه‌ها: «طبق سند رسمی» و «نظر کارشناسان» با متن ماده منطبق نیست و به اختلاف‌برانگیزیِ ارزیابی می‌انجامد که مقنن آن را کنار گذاشته است. نکته: در اظهارنامه ماده ۲۶ برای کسر دیون، ملک به ارزشِ روز لحاظ می‌شود، اما در محاسبه اصلِ مالیاتِ انتقال، مبنا ارزش معاملاتی است. مستند: بند ۵ ماده ۱۷ و ماده ۵۹ ق.م.م.
  7. ۷.
    نرخ مالیات بر ارث حق واگذاری برای وراث طبقه اول کدام گزینه است؟
    • الف)
      دو درصد (۲٪) به ماخذ ارزش روز حق واگذاری
    • ب)
      سه درصد (۳٪) به ماخذ ارزش روز حق واگذاری
      پاسخ درست
    • ج)
      دو درصد (۲٪) به ماخذ کل وجوه دریافتی
    • د)
      سه درصد (۳٪) به ماخذ کل وجوه دریافتی
    پاسخ تشریحی:
    بند ۵ ماده ۱۷ ق.م.م حق واگذاری محل را به نرخِ «یک و نیم برابرِ نرخ ماده ۵۹» مشمول می‌داند. چون نرخِ ماده ۵۹ برای حق واگذاری محل ۲٪ ارزش روز است، حاصلِ ۱.۵ × ۲٪ = ۳٪ می‌شود و مأخذِ آن «ارزش روزِ حق واگذاری» است، نه کلِ وجوه دریافتی. گزینه ۲٪ نرخِ اصلیِ ماده ۵۹ برای نقل و انتقالِ عادی است و ضریبِ ۱.۵ ارث در آن اعمال نشده؛ گزینه‌های مبتنی بر «کل وجوه دریافتی» نیز مأخذ را نادرست تعریف کرده‌اند. نکته: نباید حق واگذاری را با خودِ ملک اشتباه گرفت؛ ملک به ۷.۵٪ ارزش معاملاتی و حق واگذاری به ۳٪ ارزش روز مشمول است، هرچند هر دو ذیل بند ۵ قرار دارند. مستند: بند ۵ ماده ۱۷ و ماده ۵۹ ق.م.م.
  8. ۸.
    وراث طبقه دوم نسبت به سهام و سهم الشرکه و حق تقدم آنها و همچنین املاک و حق واگذاری محل که به آنها ارث میرسد. مشمول مالیات به ماخذ چند برابر نرخهای مذکور در ماده ۱۷ ق.م.م هستند؟
    • الف)
      چهار
    • ب)
      سه
    • ج)
      دو
      پاسخ درست
    • د)
      یک
    پاسخ تشریحی:
    طبق تبصره ۲ ماده ۱۷ ق.م.م، وراث طبقه دوم نسبت به همه اقلامِ ماترک، از جمله سهام، سهم‌الشرکه، حق‌تقدم و نیز املاک و حق واگذاری محل، مشمولِ دو برابرِ نرخ‌های مقرر برای وراث طبقه اول در بندهای ماده ۱۷ هستند. بنابراین پاسخِ صحیح «دو» است. گزینه «چهار» مربوط به وراث طبقه سوم و گزینه «یک» ناظر بر طبقه اول یا تبعه خارجی است؛ «سه» در هیچ‌یک از تبصره‌ها جایگاهی ندارد. نکته: ضریبِ طبقه به‌صورتِ یکنواخت بر تمام بندها اعمال می‌شود؛ یعنی هم بر نرخِ ۷.۵٪ املاک و هم بر ۳٪ حق واگذاری، ضریبِ دو برای طبقه دوم اثر می‌گذارد. مستند: تبصره ۲ ماده ۱۷ ق.م.م.
  9. ۹.
    نرخ مالیات ارث متعلق به سپرده‌های متوفی در موسسات اعتباری بدون مجوز برای وراث طبقه دوم چه میزان است؟
    • الف)
      ۳٪
    • ب)
      ۱۰٪
    • ج)
      ۶٪
    • د)
      ۲۰٪
      پاسخ درست
    پاسخ تشریحی:
    سپرده نزد مؤسسات اعتباریِ بدونِ مجوز، بر خلافِ سپرده بانک‌ها و مؤسساتِ مجاز که مشمولِ بند ۱ (۳٪) است، در زمره «سایر اموال و حقوقِ مالیِ تصریح‌نشده» ذیلِ بند ۳ ماده ۱۷ قرار می‌گیرد و برای وراث طبقه اول به نرخِ ۱۰٪ مشمول است. با اعمالِ ضریبِ دو برابرِ طبقه دوم (تبصره ۲ ماده ۱۷)، نرخ به ۲×۱۰=۲۰٪ می‌رسد. گزینه ۳٪ نرخِ سپرده مؤسساتِ مجاز، گزینه ۱۰٪ نرخِ طبقه اولِ همین بند، و گزینه ۶٪ مربوط به سهامِ غیربورسی است و هیچ‌کدام با فرضِ مسئله منطبق نیستند. نکته: تفکیکِ «مجاز» از «غیرمجاز» کلیدِ تعیینِ بندِ مربوط است؛ نداشتنِ مجوز، سپرده را از ۳٪ به ۱۰٪ منتقل می‌کند. مستند: بند ۳ و تبصره ۲ ماده ۱۷ ق.م.م.
  10. ۱۰.
    متوفی دارای دفتر تجاری تور گردشگری با امتیاز تور گردشگری از سازمان میراث فرهنگی است نرخ محاسبه مالیات محل دفتر و حق الامتیاز عبارتند از:
    • الف)
      دفتر تجاری و امتیاز تور گردشگری به نرخ بند ۵ ماده ۱۷ ق.م.م
    • ب)
      دفتر تجاری به نرخ ارزش معاملاتی بند ۵ و امتیاز تورگردشگری به نرخ بند ۳ ماده ۱۷ ق.م.م
    • ج)
      دفتر تجاری به نرخ بند ۲ ماده ۱۷ ق.م.م و امتیاز تور گردشگری به نرخ بند ۳ ماده ۱۷ ق.م.م
    • د)
      دفتر تجاری به نرخ بند ۵ ماده ۱۷ ق.م.م و امتیاز تور گردشگری به نرخ بند ۳ ماده ۱۷ ق.م.م
      پاسخ درست
    پاسخ تشریحی:
    در این ترکه دو دارایی متمایز وجود دارد: محلِ دفترِ تجاری و حق‌الامتیازِ تور گردشگری. محلِ دفتر ماهیتِ ملکی یا حق واگذاری دارد و مشمولِ بند ۵ ماده ۱۷ (بر مبنای ارزش معاملاتی) است؛ اما حق‌الامتیاز از مصادیقِ «حق‌الامتیاز و سایر حقوقِ مالی» است و ذیلِ بند ۳ ماده ۱۷ به نرخِ ۱۰٪ ارزش روز قرار می‌گیرد. گزینه‌ای که هر دو را یکسان یا امتیاز را ذیلِ بند ۲ (سهام) بگذارد نادرست است، زیرا امتیازِ اداری نه سهم است و نه ملک. نکته: کلیدِ این نوع پرسش، تفکیکِ ماهیتِ هر قلم و انطباقِ جداگانه آن با بندِ متناظر است؛ نباید کلِ کسب‌وکار را یک‌کاسه ارزیابی کرد. مستند: بند ۳ و بند ۵ ماده ۱۷ ق.م.م.
  11. ۱۱.
    مبنای ارزیابی سهام متوفی در شرکتهای غیر بورسی برای صدور گواهی موضوع ماده ۳۴ ق.م.م چیست؟
    • الف)
      براساس ارزش اسمی
      پاسخ درست
    • ب)
      براساس ارزش روز زمان فوت
    • ج)
      براساس ارزش روز زمان انتقال به نام وراث
    • د)
      بر اساس قیمت گذاری زمان فوت واحد امور مالیاتی صلاحیت دار
    پاسخ تشریحی:
    ماده ۳۴ ق.م.م و مقرراتِ اجراییِ آن تصریح می‌کند که برای صدورِ گواهیِ انتقالِ سهام، سهامِ شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس به قیمتِ روزِ فوت و سهامِ شرکت‌های غیربورسی بر مبنای «ارزش اسمی» ارزیابی می‌شود. بنابراین مرجعِ ارزیابیِ سهامِ غیربورسی نه ارزشِ روزِ فوت است، نه ارزشِ روزِ انتقال و نه قیمت‌گذاریِ موردیِ واحدِ مالیاتی؛ بلکه همان مبلغِ اسمیِ مندرج در سهم است. رد گزینه‌ها: ارزش روزِ فوت و انتقال به بازارِ متغیر وابسته‌اند و مقنن برای سادگی و قطعیت، ارزشِ اسمی را برگزیده است. نکته: همین مبنا در محاسبه اصلِ مالیاتِ سهامِ غیربورسی (بند ۲ ماده ۱۷) نیز به کار می‌رود؛ لذا میان مبنای گواهی و مبنای محاسبه هماهنگی وجود دارد. مستند: ماده ۳۴ ق.م.م.
  12. ۱۲.
    مبنای محاسبه مالیات اموالی که جزء ماترک متوفی باشد و طبق قوانین یا احکام خاص مالکیت آنها سلب شود چگونه است؟
    • الف)
      طبق ماده ۲۱ ق.م.م از شمول مالیات برارث خارج می‌گردد.
      پاسخ درست
    • ب)
      با توجه به اینکه قبل از فوت هنوز سلب مالکیت انجام نگرفته براساس بند ۵ ماده ۱۷ ق.م.م مشمول مالیات می‌باشد.
    • ج)
      فقط اموالی که در اختیار اشخاص موضوع ماده ۲ قرار گیرد معاف از مالیات می‌باشد.
    • د)
      هیچکدام
    پاسخ تشریحی:
    ماده ۲۱ ق.م.م حکم می‌کند که هرگاه اموالِ جزءِ ماترک طبق قوانین یا احکامِ خاص، مالکیتشان سلب شود یا بلاعوض در اختیارِ اشخاصِ موضوعِ ماده ۲ قرار گیرد، با تأییدِ مراجعِ مربوط از شمولِ مالیات بر ارث خارج است. چون در فرضِ مسئله سلبِ مالکیت بدونِ ذکرِ عوض مطرح شده، مال از دایره مالیاتِ ارث بیرون می‌رود. گزینه‌ای که آن را همچنان مشمولِ بند ۵ بداند نادرست است، زیرا استدلالِ «سلب پس از فوت» با متنِ ماده ۲۱ نقض می‌شود. نکته مهم: اگر بابتِ سلبِ مالکیت عوضی پرداخت شود، معافیت به‌طور کامل برقرار نمی‌ماند و کمترین رقمِ میان ارزشِ عوض و ارزشِ مالِ سلب‌شده مشمولِ ردیفِ متناظرِ ماده ۱۷ خواهد شد. مستند: ماده ۲۱ ق.م.م.

نظرات

0
هنوز دیدگاهی ثبت نشده است. اولین نفر باشید!