امکان تهیه چاپ جدید کتاب قانون مالیات رو قورت بده (۱۴۰۵) با تخفیف ویژه فراهم شده است.

مشاهده۹ روز و ۱۱:۵۵:۲۸
راوی حساب
راوینکس
مقالات

قانون جدید چک؛ یک تغییر کوچک با تحولی بزرگ!

چک یکی از پرکاربردترین ابزارهای پرداخت وجه است که در معامله‌های متفاوتی از آن استفاده می‌شود. با استفاده از چک می‌توان تراکنش‌هایی با حجم بالا را انجام داد و میزان وجه مورد معامله را در زمان دیگری جابجا کرد. چک مانند یک سند است که به وسیله آن بعد از صدور، حتما باید مبلغ آن در موعد مقرر به حساب تحویل گیرنده واریز شود. اگر شما در معاملات خود از چک استفاده می‌کنید، باید حتما از قانون جدید چک آگاه باشید. عدم آگاهی از قوانین چک، باعث می‌شود با چالش‌هایی مواجه شوید و یا حتی از نظر قانونی دچار مشکل شوید. با ما همراه باشید تا در ادامه این مطلب به سوال‌های شما در رابطه با قانون جدید چک و قانون صدور چک پاسخ دهیم. قانون چک صیادی 1400: از تصویب تا بررسی تغییرات همانطور که اشاره کردیم، چک یک ابزار مهم برای جابجایی وجه در زمان مشخص است. استفاده از این ابزار، نیازمند یادگیری قوانین مربوط به آن است. در صورت عدم آشنایی با قانون جدید چک، قطعا با مشکلاتی از جمله صدور چک‌های بی‌محل، معامله‌های غیر شفاف، کاهش اعتماد دیگران و … مواجه خواهید شد. در گذشته مشکلات بسیار زیادی که در زمینه قوانین مربوط به چک وجود داشت؛ بنابراین قانون‌گذاران به فکر افتادند که این قوانین را اصلاح کنند و قانون جدید چک را وضع نمایند؛ بنابراین در سال 1400 قانون چک صیادی وضع و اجرا شد. با وضع این قانون جدید تغییرات مهمی در استفاده از چک ایجاد شد؛ از جمله: ثبت چک در سامانه صیاد: با توجه به قانون جدید چک، نوشتن چک به صورت دستی جای خود را به ثبت آن در سامانه صیاد ( سامانه صدور یکپارچه دسته‌چک) داد. به این صورت چک برای افراد بد حساب یا کسانی که سابقه خوبی در استفاده از آن ندارند، صادر نمی‌شود. لازم به ذکر است استفاده از سامانه صیاد برای صدور چک، اجباری است. امکان استعلام وضعیت چک: با امکان دسترسی به سوابق صادرکننده چک، گیرنده چک می‌تواند اعتبار صادرکننده چک را بررسی کند و سپس تصمیم به قبول چک بگیرد. ایجاد محدودیت بعد از صدور چک بی‌محل: در صورتی که چک برگشت بخورد از اعتبار صادر کننده آن کم می‌شود. به این صورت این شخص با محدودیت‌های عملیات بانکی مواجه می‌شود و ممکن است تا افزایش اعتبار، چکی برای او صادر نشود. الزام ثبت اطلاعات: بنا بر قانون جدید چک تمامی اطلاعات چک باید به صورت کاملا دقیق وارد و ثبت شود. سامانه صیاد چیست؟ با توجه به قانون جدید چک، صدور چک و استعلام آن از طریق سامانه صدور یکپارچه دسته‌چک یا همان صیاد امکان‌پذیر است. افراد و شرکت‌ها در این سامانه اعتبارسنجی می‌شوند و ممنوعیت آن‌ها برای صدور دسته چک از لحاظ قانونی مورد بررسی قرار می‌گیرد؛ بنابراین امکان صدور دسته چک برای افرادی که چک برگشتی دارند یا اعتبار آن‌ها کم است وجود ندارد؛ زیرا در این سامانه کلیه سوابق مالی افراد وجود دارد. همچنین بعد از صدور چک در سامانه صیاد، یک کد منحصر به فرد به نام کد یکتا برای هر برگ چک در نظر گرفته شده است. این کد منجر به افزایش اعتبار و اطمینان از صدور آن می‌شود. قانون چک برگشتی 1402: سخت‌گیری بیشتر، شفافیت بالاتر! در سال‌های اخیر یکی از بزرگ‌ترین معضل‌ها در زمینه صدور چک، اصطلاح چک برگشتی است. خیلی از افراد بدون اعتبارسنجی خاصی، اقدام به صدور چک‌هایی بی‌محل می‌کردند که در نهایت منجر به مشکلات حقوقی و مالی فراوانی می‌شد. قانون‌گذاران با تصویب قانون چک برگشتی صیادی، این مشکلات را تا حدود زیادی برطرف کردند. قانون‌گذاران با وضع قوانین سخت‌گیرانه برای صادرکنندگان چک، باعث شدند تا در صورت نبودن اعتبار کافی از صدور چک خودداری شود؛ بنابراین اگر شخصی چک برگشتی داشته باشد و اعتبار آن در سامانه صیاد بسیار کم باشد تا زمانی که اعتبار خود را بالا نبرد به هیچ وجه اجازه صدور چک ندارد. همچنین قانون جدید چک برگشتی ۱۴۰۲ و اجبار به ثبت اطلاعات در سامانه صیاد باعث شده است میزان جرائم مربوط به چک و سرقت آن کاهش چشمگیری داشته باشد. در ادامه این مبحث به این سوال پاسخ می‌دهیم که چک برگشتی چیست و چه زمانی چک برگشت می‌خورد. با ما همراه باشید. چک برگشتی چیست؟ هنگامی که چک شخص صادر کننده در موعد مقرر به شعبه برود ولی حساب او خالی باشد و چک نقد نشود، اصطلاح چک برگشتی یا همان چک بی محل رخ داده است. این مسئله باعث می‌شود دارنده چک به دردسر بیفتد. زیرا در این حالت باید برای نقد کردن آن، مسیر قانونی و حقوقی خاص و زمان‌بری را طی کند. صدور چک برگشتی جرم است و شخصی که مرتکب آن شده است، مجرم شناخته می‌شود. هدف از قانون چک برگشتی 1402 چیست؟ سامانه صیاد، این امکان را می‌دهد تا بتوان به راحتی سابقه‌ی چک‌های شخص صادر کننده را استعلام کرد. به این صورت تعداد چک‌های وصول شده و چک‌های برگشتی شخص مورد نظر مشخص می‌شود.اهداف قانون جدید چک برگشتی به اختصار به صورت زیر است: جلوگیری از صادر شدن چک‌های بی‌محل ( محدودیت بانکی): یکی از مهمترین اهدافی که قانون جدید چک دنبال می‌کند، این است که با اعتبار سنجی افراد از صدور چک‌هایی که احتمال برگشت آن‌ها وجود دارد، جلوگیری شود. کاهش چشمگیر پرونده‌های حقوقی مرتبط با چک: به دنبال صادر نشدن چک‌هایی که از اعتبار پایینی برخوردار هستند، پرونده‌های حقوقی مرتبط با آن نیز به طرز چشمگیری کم خواهد شد. افزایش سطح اعتماد به چک: در حالت کلی به دلیل وضوح سوابق از طریق استعلام برای شخص دریافت کننده چک، سطح اعتماد کلی به این فرایند بالا می‌رود. تغییرات کلیدی قانون چک برگشتی 1402 قانون جدید چک، در مورد چک‌های برگشتی نیز تغییرات بسیار مهم و کلیدی ایجاد کرده است. در ادامه به برخی از تغییرات قانون در این زمینه می‌پردازیم: محدودیت در صدور چک جدید برای صادرکنندگان چک‌های برگشتی اشخاص صادر کننده چک برگشتی؛ یعنی افرادی که وجه چک را پرداخت نکرده اند و چک آن‌ها برگشت خورده است. مطابق با قانون جدید چک، این افراد اگر اقدامی برای رفع سوءاثر آن انجام ندهند و آن وجه را پرداخت نکنند، دیگر دسته‌چک جدیدی برای آن‌ها صادر نخواهد شد. این محدودیت برای آن‌ها تا زمان رفع سوءاثر چک، باقی خواهد ماند. مسدود شدن حساب بانکی به میزان مبلغ چک برگشتی طبق قانون جدید چک برگشتی به بانک‌ها اجازه داده شده است که حساب‌های صادرکننده چک برگشتی را مسدود کنند. طبق این قانون تمام حساب‌های بانکی شخص بررسی خواهد شد و به میزان مبلغ چک برگشتی، حساب‌های فرد مسدود می‌شود. این محدودیت بانکی تا زمانی که وجه چک پرداخت شود باقی خواهد ماند. مالیات چک صیادی: نکته‌ای که نباید از دست داد! چکِ صیادی به‌خودی‌خود مالیات مستقیم ندارد؛ اما چون همهٔ چک‌ها در سامانهٔ صیاد ثبت و به سازمان امور مالیاتی گزارش می‌شوند، گردش آن‌ها می‌تواند مبنای شناسایی درآمد و محاسبهٔ مالیات بر درآمد قرار گیرد. جزئیات کامل این موضوع، مصادیق و نحوهٔ شناسایی را در مقالهٔ راهنمای جامع مالیات چک صیادی بخوانید. بهترین راهکار مدیریت چک برای جلوگیری از مشکلات! با توجه به این‌که چک یکی از پرکاربردترین ابزارهای انتقال وجه است، آگاهی از قانون جدید چک بسیار ضرورت دارد. آشنایی با قوانین مربوط به چک به شما کمک می‌کند تا با اطمینان خاطر به وسیله چک به معاملات خود بپردازید. عدم آگاهی از این قوانین می‌تواند باعث ضررهای جبران‌ناپذیری برای شما شود. اگر سوال یا ابهامی در مورد این قوانین دارید و یا نیاز به راهنمایی‌های بیشتری در این زمینه حس می‌کنید، راوی حساب در خدمت شماست. با کلیک بر روی مشاور مالیاتی چک می‌توانید در هر زمانی با مشاوران ما ارتباط برقرار کنید. مشاوران ما کنار شما هستند تا بتوانید با آگاهی از قانون چک جدید ، معاملات امنی پیش رو داشته باشید.

دسته‌بندی:آموزه های مالیاتی
انتشار:۱۴۰۲/۰۲/۲۴
بروزرسانی:۱۴۰۵/۰۶/۲۲
قانون جدید چک؛ یک تغییر کوچک با تحولی بزرگ!
راوینکس

خلاصه و تحلیل هوشمند این مقاله با راوینکس

خلاصه‌ی کاربردی، توضیح ساده و نکات کلیدی این مقاله را از راوینکس بخواه.

برای استفاده وارد شو؛ با اعتبار رایگان روزانه می‌توانی امتحان کنی.

ماشین‌حساب آنلاین

مرتبط با موضوع این مقاله؛ محاسبه کنید.

چک یکی از پرکاربردترین ابزارهای پرداخت وجه است که در معامله‌های متفاوتی از آن استفاده می‌شود. با استفاده از چک می‌توان تراکنش‌هایی با حجم بالا را انجام داد و میزان وجه مورد معامله را در زمان دیگری جابجا کرد. چک مانند یک سند است که به وسیله آن بعد از صدور، حتما باید مبلغ آن در موعد مقرر به حساب تحویل گیرنده واریز شود. اگر شما در معاملات خود از چک استفاده می‌کنید، باید حتما از قانون جدید چک آگاه باشید. عدم آگاهی از قوانین چک، باعث می‌شود با چالش‌هایی مواجه شوید و یا حتی از نظر قانونی دچار مشکل شوید. با ما همراه باشید تا در ادامه این مطلب به سوال‌های شما در رابطه با قانون جدید چک و قانون صدور چک پاسخ دهیم.

قانون چک صیادی 1400: از تصویب تا بررسی تغییرات

همانطور که اشاره کردیم، چک یک ابزار مهم برای جابجایی وجه در زمان مشخص است. استفاده از این ابزار، نیازمند یادگیری قوانین مربوط به آن است. در صورت عدم آشنایی با قانون جدید چک، قطعا با مشکلاتی از جمله صدور چک‌های بی‌محل، معامله‌های غیر شفاف، کاهش اعتماد دیگران و … مواجه خواهید شد. در گذشته مشکلات بسیار زیادی که در زمینه قوانین مربوط به چک وجود داشت؛ بنابراین قانون‌گذاران به فکر افتادند که این قوانین را اصلاح کنند و قانون جدید چک را وضع نمایند؛ بنابراین در سال 1400 قانون چک صیادی وضع و اجرا شد. با وضع این قانون جدید تغییرات مهمی در استفاده از چک ایجاد شد؛ از جمله:

  • ثبت چک در سامانه صیاد: با توجه به قانون جدید چک، نوشتن چک به صورت دستی جای خود را به ثبت آن در سامانه صیاد ( سامانه صدور یکپارچه دسته‌چک) داد. به این صورت چک برای افراد بد حساب یا کسانی که سابقه خوبی در استفاده از آن ندارند، صادر نمی‌شود. لازم به ذکر است استفاده از سامانه صیاد برای صدور چک، اجباری است.
  • امکان استعلام وضعیت چک: با امکان دسترسی به سوابق صادرکننده چک، گیرنده چک می‌تواند اعتبار صادرکننده چک را بررسی کند و سپس تصمیم به قبول چک بگیرد.
  • ایجاد محدودیت بعد از صدور چک بی‌محل: در صورتی که چک برگشت بخورد از اعتبار صادر کننده آن کم می‌شود. به این صورت این شخص با محدودیت‌های عملیات بانکی مواجه می‌شود و ممکن است تا افزایش اعتبار، چکی برای او صادر نشود.
  • الزام ثبت اطلاعات: بنا بر قانون جدید چک تمامی اطلاعات چک باید به صورت کاملا دقیق وارد و ثبت شود.

سامانه صیاد چیست؟

با توجه به قانون جدید چک، صدور چک و استعلام آن از طریق سامانه صدور یکپارچه دسته‌چک یا همان صیاد امکان‌پذیر است. افراد و شرکت‌ها در این سامانه اعتبارسنجی می‌شوند و ممنوعیت آن‌ها برای صدور دسته چک از لحاظ قانونی مورد بررسی قرار می‌گیرد؛ بنابراین امکان صدور دسته چک برای افرادی که چک برگشتی دارند یا اعتبار آن‌ها کم است وجود ندارد؛ زیرا در این سامانه کلیه سوابق مالی افراد وجود دارد. همچنین بعد از صدور چک در سامانه صیاد، یک کد منحصر به فرد به نام کد یکتا برای هر برگ چک در نظر گرفته شده است. این کد منجر به افزایش اعتبار و اطمینان از صدور آن می‌شود.

سامانه صیاد چیست؟

قانون چک برگشتی 1402: سخت‌گیری بیشتر، شفافیت بالاتر!

در سال‌های اخیر یکی از بزرگ‌ترین معضل‌ها در زمینه صدور چک، اصطلاح چک برگشتی است. خیلی از افراد بدون اعتبارسنجی خاصی، اقدام به صدور چک‌هایی بی‌محل می‌کردند که در نهایت منجر به مشکلات حقوقی و مالی فراوانی می‌شد. قانون‌گذاران با تصویب قانون چک برگشتی صیادی، این مشکلات را تا حدود زیادی برطرف کردند. قانون‌گذاران با وضع قوانین سخت‌گیرانه برای صادرکنندگان چک، باعث شدند تا در صورت نبودن اعتبار کافی از صدور چک خودداری شود؛ بنابراین اگر شخصی چک برگشتی داشته باشد و اعتبار آن در سامانه صیاد بسیار کم باشد تا زمانی که اعتبار خود را بالا نبرد به هیچ وجه اجازه صدور چک ندارد. همچنین قانون جدید چک برگشتی ۱۴۰۲ و اجبار به ثبت اطلاعات در سامانه صیاد باعث شده است میزان جرائم مربوط به چک و سرقت آن کاهش چشمگیری داشته باشد. در ادامه این مبحث به این سوال پاسخ می‌دهیم که چک برگشتی چیست و چه زمانی چک برگشت می‌خورد. با ما همراه باشید.

چک برگشتی چیست؟

هنگامی که چک شخص صادر کننده در موعد مقرر به شعبه برود ولی حساب او خالی باشد و چک نقد نشود، اصطلاح چک برگشتی یا همان چک بی محل رخ داده است. این مسئله باعث می‌شود دارنده چک به دردسر بیفتد. زیرا در این حالت باید برای نقد کردن آن، مسیر قانونی و حقوقی خاص و زمان‌بری را طی کند. صدور چک برگشتی جرم است و شخصی که مرتکب آن شده است، مجرم شناخته می‌شود.

هدف از قانون چک برگشتی 1402 چیست؟

سامانه صیاد، این امکان را می‌دهد تا بتوان به راحتی سابقه‌ی چک‌های شخص صادر کننده را استعلام کرد. به این صورت تعداد چک‌های وصول شده و چک‌های برگشتی شخص مورد نظر مشخص می‌شود.اهداف قانون جدید چک برگشتی به اختصار به صورت زیر است:

  • جلوگیری از صادر شدن چک‌های بی‌محل ( محدودیت بانکی): یکی از مهمترین اهدافی که قانون جدید چک دنبال می‌کند، این است که با اعتبار سنجی افراد از صدور چک‌هایی که احتمال برگشت آن‌ها وجود دارد، جلوگیری شود.
  • کاهش چشمگیر پرونده‌های حقوقی مرتبط با چک: به دنبال صادر نشدن چک‌هایی که از اعتبار پایینی برخوردار هستند، پرونده‌های حقوقی مرتبط با آن نیز به طرز چشمگیری کم خواهد شد.
  • افزایش سطح اعتماد به چک: در حالت کلی به دلیل وضوح سوابق از طریق استعلام برای شخص دریافت کننده چک، سطح اعتماد کلی به این فرایند بالا می‌رود.

تغییرات کلیدی قانون چک برگشتی 1402

قانون جدید چک، در مورد چک‌های برگشتی نیز تغییرات بسیار مهم و کلیدی ایجاد کرده است. در ادامه به برخی از تغییرات قانون در این زمینه می‌پردازیم:

محدودیت در صدور چک جدید برای صادرکنندگان چک‌های برگشتی

اشخاص صادر کننده چک برگشتی؛ یعنی افرادی که وجه چک را پرداخت نکرده اند و چک آن‌ها برگشت خورده است. مطابق با قانون جدید چک، این افراد اگر اقدامی برای رفع سوءاثر آن انجام ندهند و آن وجه را پرداخت نکنند، دیگر دسته‌چک جدیدی برای آن‌ها صادر نخواهد شد. این محدودیت برای آن‌ها تا زمان رفع سوءاثر چک، باقی خواهد ماند.

مسدود شدن حساب بانکی به میزان مبلغ چک برگشتی

طبق قانون جدید چک برگشتی به بانک‌ها اجازه داده شده است که حساب‌های صادرکننده چک برگشتی را مسدود کنند. طبق این قانون تمام حساب‌های بانکی شخص بررسی خواهد شد و به میزان مبلغ چک برگشتی، حساب‌های فرد مسدود می‌شود. این محدودیت بانکی تا زمانی که وجه چک پرداخت شود باقی خواهد ماند.

مالیات چک صیادی: نکته‌ای که نباید از دست داد!

چکِ صیادی به‌خودی‌خود مالیات مستقیم ندارد؛ اما چون همهٔ چک‌ها در سامانهٔ صیاد ثبت و به سازمان امور مالیاتی گزارش می‌شوند، گردش آن‌ها می‌تواند مبنای شناسایی درآمد و محاسبهٔ مالیات بر درآمد قرار گیرد. جزئیات کامل این موضوع، مصادیق و نحوهٔ شناسایی را در مقالهٔ راهنمای جامع مالیات چک صیادی بخوانید.

راهنمای جامع مالیات چک صیادی در سال 1404


بهترین راهکار مدیریت چک برای جلوگیری از مشکلات!

با توجه به این‌که چک یکی از پرکاربردترین ابزارهای انتقال وجه است، آگاهی از قانون جدید چک بسیار ضرورت دارد. آشنایی با قوانین مربوط به چک به شما کمک می‌کند تا با اطمینان خاطر به وسیله چک به معاملات خود بپردازید. عدم آگاهی از این قوانین می‌تواند باعث ضررهای جبران‌ناپذیری برای شما شود. اگر سوال یا ابهامی در مورد این قوانین دارید و یا نیاز به راهنمایی‌های بیشتری در این زمینه حس می‌کنید، راوی حساب در خدمت شماست. با کلیک بر روی مشاور مالیاتی چک می‌توانید در هر زمانی با مشاوران ما ارتباط برقرار کنید. مشاوران ما کنار شما هستند تا بتوانید با آگاهی از قانون چک جدید ، معاملات امنی پیش رو داشته باشید.

تحلیل مقاله با راوینکس

این مقاله را هوشمند تحلیل کن

پرامپت‌ها و حالت‌های تحلیل این بخش از پنل مدیریت راوینکس کنترل می‌شوند.

سوالات متداول کاربران (FAQ)

پاسخ سوالات پرتکرار کاربران را در این بخش ببینید.

خودت را بیازما

۱۲ سوال از آزمون موضوع «قانون تجارت» — رایگان

سوال ۱ از ۱۲پاسخ درست: ۰
بر اساس قانون تجارت، چه کسی «تاجر» محسوب می‌شود؟
یک گزینه را انتخاب کن
پاسخنامهٔ کاملِ این ۱۲ سوال با پاسخ تشریحی
  1. ۱.
    بر اساس قانون تجارت، چه کسی «تاجر» محسوب می‌شود؟
    • الف)
      هر شخصی که حتی یک بار معامله تجارتی انجام دهد
    • ب)
      کسی که شغل معمولی خود را معاملات تجارتی قرار دهد
      پاسخ درست
    • ج)
      کسی که نام خود را در دفتر ثبت تجارتی به ثبت رسانده باشد
    • د)
      کسی که دفاتر تجارتی چهارگانه را به‌طور مرتب نگهداری کند
    پاسخ تشریحی:
    مطابق ماده ۱ قانون تجارت، «تاجر کسی است که شغل معمولی خود را معاملات تجارتی قرار بدهد». ملاک تاجر شناخته‌شدن، اشتغال معمول و مستمر به معاملات تجارتی است نه انجام یک معامله منفرد؛ بنابراین گزینه ۱ غلط است. ثبت نام در دفتر ثبت تجارتی (موضوع ماده ۱۶) تکلیف تاجر است نه شرط تاجر شناخته‌شدن، پس گزینه ۳ خلط تکلیف با تعریف است. نگهداری دفاتر تجارتی نیز طبق ماده ۶ از تکالیف تاجر است و معیار تعریف او نیست، لذا گزینه ۴ نیز نادرست است.
  2. ۲.
    به موجب ماده ۲ قانون تجارت، تأسیس و به کار انداختن کارخانه در چه صورتی معامله تجارتی محسوب می‌شود؟
    • الف)
      در هر حال و بدون هیچ قید و شرطی
    • ب)
      مشروط بر اینکه مؤسس آن تاجر باشد
    • ج)
      مشروط بر اینکه برای رفع حوائج شخصی نباشد
      پاسخ درست
    • د)
      مشروط بر اینکه محصولات آن به قصد فروش تولید شود و در دفتر ثبت تجارتی به ثبت برسد
    پاسخ تشریحی:
    بند ۴ ماده ۲ قانون تجارت مقرر می‌دارد: «تأسیس و به کار انداختن هر قسم کارخانه مشروط بر اینکه برای رفع حوائج شخصی نباشد» از معاملات تجارتی است. تنها قید قانونی همین است که کارخانه برای رفع حوائج شخصی نباشد. گزینه ۱ قید قانونی را نادیده می‌گیرد. گزینه ۲ غلط است چون معاملات ماده ۲ ذاتاً تجارتی‌اند و تاجر بودن مؤسس شرط نیست (تاجر بودن متعاملین ملاک ماده ۳ است). گزینه ۴ شرط ثبت را اضافه می‌کند که در بند ۴ ماده ۲ وجود ندارد.
  3. ۳.
    درباره معاملات برواتی از دیدگاه ماده ۲ قانون تجارت کدام گزینه صحیح است؟
    • الف)
      معاملات برواتی اعم از اینکه بین تاجر یا غیرتاجر باشد، تجارتی محسوب می‌شود
      پاسخ درست
    • ب)
      معاملات برواتی فقط در صورتی تجارتی است که هر دو طرف تاجر باشند
    • ج)
      معاملات برواتی فقط در صورتی تجارتی است که لااقل یک طرف آن تاجر باشد
    • د)
      معاملات برواتی تنها زمانی تجارتی است که برای حوائج تجارتی انجام شود
    پاسخ تشریحی:
    بند ۸ ماده ۲ قانون تجارت تصریح می‌کند: «معاملات برواتی اعم از اینکه بین تاجر یا غیرتاجر باشد» تجارتی است؛ یعنی این معاملات ذاتاً تجارتی‌اند و وصف طرفین در آن اثری ندارد. گزینه‌های ۲ و ۳ دام خلط با ماده ۳ هستند که معاملات را «به اعتبار تاجر بودن متعاملین یا یکی از آن‌ها» تجارتی می‌داند، در حالی که قانون‌گذار معاملات برواتی را صراحتاً از این قید مستثنی کرده است. گزینه ۴ نیز شرط «حوائج تجارتی» را از بند ۲ ماده ۳ به عاریت گرفته که ربطی به معاملات برواتی ندارد.
  4. ۴.
    حکم قانون تجارت درباره معاملات اموال غیرمنقول چیست؟
    • الف)
      اگر بین دو تاجر واقع شود، تجارتی محسوب می‌شود
    • ب)
      اگر برای حوائج تجارتی انجام شود، تجارتی محسوب می‌شود
    • ج)
      اگر به قصد فروش یا اجاره انجام شود، تجارتی محسوب می‌شود
    • د)
      به هیچ وجه تجارتی محسوب نمی‌شود
      پاسخ درست
    پاسخ تشریحی:
    ماده ۴ قانون تجارت با قاطعیت مقرر می‌دارد: «معاملات غیرمنقول به هیچ وجه تجارتی محسوب نمی‌شود». عبارت «به هیچ وجه» نشان می‌دهد این حکم مطلق است و هیچ استثنایی برنمی‌دارد. گزینه ۱ دام خلط با بند ۱ ماده ۳ (معاملات بین تجار) است و گزینه ۲ دام بند ۲ ماده ۳ (معاملات برای حوائج تجارتی)؛ اما اطلاق ماده ۴ بر هر دو حاکم است. گزینه ۳ نیز شرط بند ۱ ماده ۲ را تکرار می‌کند که صرفاً ناظر به «مال منقول» است نه غیرمنقول.
  5. ۵.
    به موجب ماده ۵ قانون تجارت، کدام گزینه درباره معاملات تجار صحیح است؟
    • الف)
      معاملات تجار فقط در صورتی تجارتی است که تجارتی بودن آن اثبات شود
    • ب)
      کلیه معاملات تجار تجارتی محسوب است مگر اینکه ثابت شود معامله مربوط به امور تجارتی نیست
      پاسخ درست
    • ج)
      معاملات تجار همیشه و بدون امکان اثبات خلاف، تجارتی محسوب می‌شود
    • د)
      فقط معاملاتی از تجار تجارتی است که در دفتر روزنامه ثبت شده باشد
    پاسخ تشریحی:
    ماده ۵ قانون تجارت مقرر می‌دارد: «کلیه معاملات تجار تجارتی محسوب است مگر اینکه ثابت شود معامله مربوط به امور تجارتی نیست»؛ یعنی اصل (اماره) بر تجارتی بودن معاملات تاجر است و بار اثبات خلاف بر عهده مدعی است. گزینه ۱ جهت اماره را برعکس می‌کند و اثبات را بر عهده مدعی تجارتی بودن می‌گذارد. گزینه ۳ غلط است زیرا این اماره مطلق نیست و با عبارت «مگر اینکه ثابت شود» قابلیت اثبات خلاف دارد. گزینه ۴ شرط ثبت در دفتر روزنامه را اضافه می‌کند که در ماده ۵ وجود ندارد.
  6. ۶.
    دفاتر تجارتی موضوع ماده ۶ قانون تجارت در چه صورتی و در چه حدودی سندیت دارند؟
    • الف)
      اگر مطابق مقررات قانون مرتب شده باشند، بین تجار در امور تجارتی سندیت دارند و در غیر این صورت فقط بر علیه صاحب آن معتبرند
      پاسخ درست
    • ب)
      در هر حال و بدون توجه به مرتب بودن، هم به نفع و هم علیه صاحب دفتر در همه دعاوی سندیت دارند
    • ج)
      اگر مرتب باشند در تمام دعاوی حتی بین تاجر و غیرتاجر و در امور غیرتجارتی نیز سندیت دارند
    • د)
      دفاتر نامرتب مطلقاً فاقد اعتبارند و حتی بر علیه صاحب خود نیز قابل استناد نیستند
    پاسخ تشریحی:
    ماده ۱۴ قانون تجارت مقرر می‌دارد دفاتر مذکور در ماده ۶ و سایر دفاتر تجارتی «در صورتی که مطابق مقررات این قانون مرتب شده باشد بین تجار- در امور تجارتی- سندیت خواهد داشت و در غیر این صورت فقط بر علیه صاحب آن معتبر خواهد بود». سندیت دفاتر دو قید دارد: بین تجار و در امور تجارتی؛ لذا گزینه ۳ که آن را به دعاوی با غیرتاجر توسعه می‌دهد غلط است. گزینه ۲ قید «مرتب بودن» را نادیده می‌گیرد. گزینه ۴ نیز نادرست است زیرا دفتر نامرتب بی‌اعتبار مطلق نیست بلکه «بر علیه صاحب آن» همچنان معتبر است.
  7. ۷.
    کدام‌یک از دفاتر تجارتی نیازی به امضای نماینده اداره ثبت پیش از استفاده ندارد و در عوض چه شرطی برای آن مقرر شده است؟
    • الف)
      دفتر دارایی؛ به شرط امضای سالیانه تاجر
    • ب)
      دفتر روزنامه؛ به شرط قیطان‌کشی و مهر سربی
    • ج)
      دفتر کپیه؛ به شرط اینکه اوراق آن دارای نمره ترتیبی باشد
      پاسخ درست
    • د)
      دفتر کل؛ به شرط استخراج هفتگی از دفتر روزنامه
    پاسخ تشریحی:
    طبق ماده ۱۱ قانون تجارت (اصلاحی ۱۳۷۳/۱۲/۲۸)، دفاتر مذکور در ماده ۶ «به استثنای دفتر کپیه» باید قبل از هرگونه نوشتن توسط نماینده اداره ثبت امضا شوند و «برای دفتر کپیه امضای مزبور لازم نیست ولی باید اوراق آن دارای نمره ترتیبی باشد». گزینه ۱ دام است چون امضای تاجر ذیل دفتر دارایی (ماده ۹) تکلیفی جداگانه است و دفتر دارایی از امضای نماینده ثبت معاف نیست. گزینه‌های ۲ و ۴ نیز غلط‌اند زیرا دفتر روزنامه و دفتر کل هر دو مشمول امضای نماینده اداره ثبت هستند و شروط ذکرشده (قیطان‌کشی ماده ۱۲ و استخراج هفتگی ماده ۸) جایگزین آن امضا نیست.
  8. ۸.
    کدام‌یک از معاملات زیر «به اعتبار تاجر بودن متعاملین یا یکی از آن‌ها» تجارتی محسوب می‌شود؟
    • الف)
      هر قسم عملیات صرافی و بانکی
    • ب)
      تصدی به عملیات حراجی
    • ج)
      عملیات بیمه بحری و غیربحری
    • د)
      معاملاتی که خدمه یا شاگرد تاجر برای امور تجارتی ارباب خود می‌نمایند
      پاسخ درست
    پاسخ تشریحی:
    ماده ۳ قانون تجارت معاملاتی را برمی‌شمارد که «به اعتبار تاجر بودن متعاملین یا یکی از آن‌ها» تجارتی محسوب می‌شوند و بند ۳ آن «کلیه معاملاتی که اجزا یا خدمه یا شاگرد تاجر برای امور تجارتی ارباب خود می‌نماید» است. سه گزینه دیگر همگی از مصادیق ماده ۲ هستند که ذاتاً تجارتی‌اند: عملیات صرافی و بانکی (بند ۷)، تصدی به عملیات حراجی (بند ۵) و عملیات بیمه بحری و غیربحری (بند ۹)؛ این معاملات بدون توجه به وصف طرفین تجارتی‌اند و دام سؤال همین خلط میان تجارتی ذاتی (ماده ۲) و تجارتی تبعی (ماده ۳) است.
  9. ۹.
    تاجری به نام آقای پارسا باید صورت جامع دارایی منقول و غیرمنقول و دیون و مطالبات سال ۱۴۰۳ خود را در دفتر دارایی ثبت و امضا کند. مهلت انجام این کار حداکثر تا چه تاریخی است؟
    • الف)
      ۱۴۰۳/۱۲/۲۹
    • ب)
      ۱۴۰۴/۰۱/۱۵
      پاسخ درست
    • ج)
      ۱۴۰۴/۰۱/۳۱
    • د)
      ۱۴۰۴/۰۳/۳۱
    پاسخ تشریحی:
    طبق ماده ۹ قانون تجارت، تاجر باید هر سال صورت جامعی از کلیه دارایی منقول و غیرمنقول و دیون و مطالبات «سال گذشته» خود را در دفتر دارایی ثبت و امضا نماید «و این کار باید تا پانزدهم فروردین سال بعد انجام پذیرد». بنابراین برای دارایی سال ۱۴۰۳، مهلت تا ۱۴۰۴/۰۱/۱۵ است. گزینه ۱ (پایان همان سال) غلط است چون قانون مهلت را به سال بعد برده است. گزینه‌های ۳ و ۴ (پایان فروردین یا پایان خرداد) مهلت‌های ساختگی و باورپذیرند اما در متن ماده ۹ فقط «پانزدهم فروردین» آمده است.
  10. ۱۰.
    شرکت پارسیان معاملات خود را همه‌روزه در دفتر روزنامه ثبت می‌کند. به موجب ماده ۸ قانون تجارت، این شرکت باید معاملات را حداقل با چه فاصله زمانی از دفتر روزنامه استخراج و در دفتر کل ثبت کند؟
    • الف)
      لااقل هفته‌ای یک مرتبه
      پاسخ درست
    • ب)
      همه‌روزه، همزمان با دفتر روزنامه
    • ج)
      لااقل ماهی یک مرتبه
    • د)
      لااقل هر پانزده روز یک مرتبه
    پاسخ تشریحی:
    ماده ۸ قانون تجارت مقرر می‌دارد تاجر باید کلیه معاملات را «لااقل هفته‌ای یک مرتبه» از دفتر روزنامه استخراج و انواع مختلف آن را تشخیص و جدا کرده، هر نوع را در صفحه مخصوصی در دفتر کل به‌طور خلاصه ثبت کند. گزینه ۲ دام خلط با دفتر روزنامه است که طبق ماده ۷ ثبت آن «همه‌روزه» است، در حالی که برای دفتر کل حداقل هفتگی کافی است. گزینه‌های ۳ و ۴ (ماهانه و پانزده‌روزه) مهلت‌های ساختگی‌اند و در متن ماده ۸ نیامده‌اند.
  11. ۱۱.
    دفاتر تجارتی تاجری به نام آقای کیانی در پایان سال ۱۴۰۲ ختم شده است. وی مکلف است این دفاتر را حداقل تا چه زمانی نگهداری کند؟
    • الف)
      پنج سال از ختم سال، یعنی تا پایان سال ۱۴۰۷
    • ب)
      هفت سال از ختم سال، یعنی تا پایان سال ۱۴۰۹
    • ج)
      ده سال از ختم سال، یعنی تا پایان سال ۱۴۱۲
      پاسخ درست
    • د)
      پانزده سال از ختم سال، یعنی تا پایان سال ۱۴۱۷
    پاسخ تشریحی:
    ماده ۱۳ قانون تجارت در ذیل خود مقرر می‌دارد: «تاجر باید تمام آن دفاتر را از ختم هر سالی لااقل تا ده سال نگاه دارد». بنابراین دفاتری که در پایان سال ۱۴۰۲ ختم شده باید حداقل تا ده سال بعد، یعنی تا پایان سال ۱۴۱۲، نگهداری شود. گزینه‌های ۱ و ۲ (پنج و هفت سال) مهلت‌های انحرافی و مشابه مواعد رایج در سایر مقررات‌اند اما در ماده ۱۳ مدت صریحاً «ده سال» است. گزینه ۴ نیز مدت را بیش از حکم قانونی افزایش داده است. نکته: «لااقل» نشان می‌دهد ده سال حداقل مدت نگهداری است.
  12. ۱۲.
    تاجری به نام خانم صالحی دفتری با ۲۵۰ صفحه را برای امضا به نماینده اداره ثبت تسلیم می‌کند. با توجه به ذیل ماده ۱۱ قانون تجارت، حق امضای این دفتر چند ریال است؟ (بدون احتساب ماده ۱۳۵ قانون ثبت اسناد)
    • الف)
      ۳,۵۰۰ ریال
    • ب)
      ۷,۰۰۰ ریال
    • ج)
      ۸,۷۵۰ ریال
    • د)
      ۱۰,۵۰۰ ریال
      پاسخ درست
    پاسخ تشریحی:
    ذیل ماده ۱۱ قانون تجارت مقرر می‌دارد: «حق امضا از قرار هر صد صفحه یا کسور آن سه هزار و پانصد ریال و به‌علاوه مشمول ماده (۱۳۵) قانون ثبت اسناد است». دفتر ۲۵۰ صفحه‌ای شامل دو صد صفحه کامل و ۵۰ صفحه کسری است و چون «کسور» نیز معادل یک صد صفحه کامل محاسبه می‌شود، سه واحد ۳,۵۰۰ ریالی یعنی ۱۰,۵۰۰ ریال تعلق می‌گیرد. گزینه ۱ فقط یک واحد را حساب کرده است. گزینه ۲ کسر ۵۰ صفحه را نادیده گرفته و فقط دو واحد کامل را محاسبه کرده است. گزینه ۳ کسور را به‌صورت تناسبی (نصف واحد) محاسبه کرده که برخلاف تصریح ماده به «هر صد صفحه یا کسور آن» است.

نظرات

0
هنوز دیدگاهی ثبت نشده است. اولین نفر باشید!